"Sluit natuur niet op, minister Brouns": Natuurpunt voert actie tegen "minimumbeleid" van Vlaamse regering 

Natuurpunt maakt zich grote zorgen over plannen om de huidige natuurwetgeving te versoepelen. Volgens de organisatie staan we op een kantelpunt: ofwel kiest de regering voor noodzakelijke natuurgroei om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen, ofwel belandt Vlaanderen in een "natuurstop". 

Jos Ramaekers van Natuurpunt Limburg is daarom scherp voor de Vlaamse regering: "De eerste boodschap is dat men moet stoppen in Vlaanderen met de wetgeving rond natuur te willen afzwakken." Om hun bezorgdheid kracht bij te zetten, voerde Natuurpunt vanmorgen actie in natuurgebieden in Genk, Gent, Mechelen, Oudenburg en Tienen.

Vlaanderen moet op 1 september 2026 een plan voor haar natuurherstel voorleggen aan de Europese Commissie. Dat plan is er volgens Natuurpunt nog niet.

Natuurpunt benadrukt dat investeren in natuur een goede zaak is voor de hele samenleving. "Iedere euro geïnvesteerd in natuur, levert voor de maatschappij minstens 8 euro op. Dus laten we dat alsjeblieft verder doen en zelfs nog meer doen", zegt Ramaekers. Natuurpunt wil dan ook dat Vlaanderen nieuwe natuurgebieden aankoopt. 

Veel gronden die cruciaal zijn voor waterbuffering en infiltratie staan op het gewestplan nog ingekleurd als landbouwgebied. Dat gewestplan dateert uit de jaren 1970 en is dus verouderd. Toch blijft het nog steeds juridisch van kracht en bepaalt het hoe de bodems zijn verdeeld in het Vlaamse Gewest. 

Natuurpunt vreest dat nieuwe beleidsmaatregelen de realisatie van natuur in deze gebieden onmogelijk zullen maken. "Wij willen dat de minister stopt met een beleid van inperkingen", aldus Ramaekers. Hij wijst erop dat natuurgebieden momenteel verre van voltooid zijn en dat extra ruimte essentieel is voor onze watervoorraden en verkoeling. 

Daarom eist Ramaekers een ambitieus herstelplan van de regering . Limburg herbergt bijvoorbeeld 40 procent van de Vlaamse natuur. In veel heidegebieden krijgen grassen de overhand, door een teveel aan stikstof en aanhoudende verdroging. "Toch is het hier essentieel om water te bufferen en om grondwater te kunnen laten infiltreren." 

Om dat te kunnen doen, moet er volgens Natuurpunt nog 25.000 hectare aan natuur gerealiseerd worden. Ramaekers wijst daarvoor naar gronden die vandaag in het gewestplan ingekleurd zijn als landbouwgrond.

Maar ook voor landbouw moet Vlaanderen nog ruimte vinden. "Al die uitdagingen in onze ruimte in Vlaanderen, moeten wij weten met elkaar te verzoenen", reageert Minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V).

Toch zegt Brouns dat aandacht voor natuurherstel een "absoluut gedeelde zorg" is. Hij wijst erop dat de Vlaamse overheid de budgetten voor natuurbeheer en grondaankopen fors heeft opgetrokken, van 119 miljoen euro in 2020 naar 175 miljoen in 2025. Bovendien komt er bijna een miljard euro vrij voor stikstofsanering. 

Volgens de minister zijn er ook concrete acties gepland, zoals 15.000 hectare aan gronden die oorspronkelijk bestemd waren voor verharding "teruggeven aan de natuur".

"Het Vlaamse huiswerk is op ambtelijk niveau klaar", aldus Brouns. "Nu moet het naar de regering en het parlement, zodat die erover kunnen debatteren. De roep naar meer natuur klinkt luid, maar valt wat mij betreft niet in dovemansoren", klinkt het. 

Natuurpunt hoopt dat de Vlaamse regering de daad bij het woord voegt. "Er moet iemand zijn die de beslissing neemt, want als je de partijen gewoon bij elkaar zet, komt daar vaak geen beslissing uit", klinkt het scherp bij Ramaekers. "Wij verwachten dus dat zij een degelijk plan op tafel leggen voor de natuurgebieden en niet met een minimum minimorum afkomen."

De organisatie voerde daarom actie op 5 locaties, verspreid over alle Vlaamse provincies. Vrijwilligers zaten symbolisch vastgebonden met handboeien en werden vervolgens losgemaakt. Natuurpunt hoopt dat minister Brouns hetzelfde doet met de natuur: "Sluit natuur niet op, minister Brouns".