De nieuwe Connie Palmen of de geschiedenis van de hel van Breendonk: boeken om naar uit te kijken dit najaar  

Connie Palmen, een van onze grootste schrijvers, ontving onlangs de prestigieuze Constantijn Huygensprijs. Met 'Johnnie Walker' voegt ze nu een 7e roman toe aan haar uitgebreide oeuvre. In dit hoogstpersoonlijke boek neemt Palmen de lezer mee naar haar verleden en ontrafelt ze haar langdurige relatie met alcohol, 'haar liefste vijand'. Die begint in de nazomer van 1977 wanneer ze in een donker café haar eerste whisky bestelt, de favoriete drank van haar leraar, mentor én minnaar. 

Erwin Mortier gaat het gesprek aan met de 19e-eeuwse literaire grootmeester Gustave Flaubert, auteur van de wereldberoemde roman 'Madame Bovary'. Mortier kruipt hiervoor in de huid van enkele bekenden van Flaubert, zoals de vrijgevochten George Sand en Louise Colet. Zij laten de lezer kennismaken met de onstuimige knaap, trouwe vriend, veeleisende huisgenoot maar vooral de obsessieve schrijver die Flaubert was. 

H, een achterneef van nazi-kopstuk Heinrich Himmler, is een gerenommeerde ontwerper van postzegels in New York. Tijdens de bezichtiging van een huis in Philadelphia verneemt hij dat de moeder van zijn zoon is gekidnapt. H belandt in een persoonlijke crisis. Arnon Grunberg doet zijn hoofdpersonage worstelen met de thema's schuld, noodlot, ontrouw, mededogen, Gaza en Duitsland.

'Breendonk' is het thema van zowel een fictie- als een docureeks én een podcast, die later dit najaar op VRT te zien en te horen zullen zijn.

Het fort van Breendonk is een van de meest sinistere plaatsen in ons land. Tussen 1940 en 1944 was het een kamp waar de Duitse bezetter verzetsmensen, politieke tegenstanders en Joden opsloot, mishandelde en executeerde. Na de bevrijding werden er collaborateurs opgesloten.

Historicus en oud-conservator van Breendonk Dimitri Roden toont op basis van 20 jaar onderzoek hoe daders handelden, hoe gevangenen overleefden en hoe deze geschiedenis na 1945 doorwerkt tot vandaag.  

Meer lezen over Breendonk kan in 'Wij hopen op vreugd na geween. Breendonk 1940-1945' van Jos Vander Velpen, een kroniek van het dagelijks leven in het kamp, gebaseerd op getuigenissen en historische feiten. Ook het standaardwerk 'Breendonk 1940-1945' van historicus Patrick Nefors wordt opnieuw uitgegeven.

Auteur en journalist Matthias M.R. Declercq schreef eerder 'De val' en het bekroonde 'De ontdekking van Urk'. Nu brengt hij 4 seizoenen door in de absolute middle of nowhere, namelijk het dorpje Tanana in Alaska.

Declercq reisde een dorpsgenote achterna die in de jaren 60 naar Alaska was geëmigreerd. Hij raakt diep onder de indruk van de uitgestrekte wildernis, maar ook van het uithoudingsvermogen, de vernietigingskracht én de veerkracht van de mens in deze extreme wereld.

Van de sluwe vos Reynaert tot het rode kraanwagentje van Pluk van de Petteflet, van de koffie van Max Havelaar en de kaas van Willem Elsschot tot het dagboek van Anne Frank: allemaal boeken uit de vernieuwde canon van de Nederlandstalige literatuur. 

In de literaire canon zit ook een aantal 'nieuwkomers', zoals 'Hersenschimmen' van Bernlef of 'Een revolverschot' van Virginie Loveling. Lees er meer over in deze VRT NWS-reeks over de  literaire canon. 

Nu is er een speels vormgegeven boek over deze ‘boeken die blijven’, met allerlei informatie, leuke weetjes en prikkelende vragen als ‘Waarom is een van de geestigste toneelstukken uit onze geschiedenis deels in het plat Antwerps geschreven?’ 

Benjamin Moser schreef eerder de biografie van de Braziliaanse schrijfster Clarice Lispector en van de Amerikaanse auteur Susan Sontag. Voor dat laatste boek kreeg hij de Pulitzerprijs. De Amerikaan Moser woont in Nederland en publiceerde ook een boek over schilder Frans Hals. 

Deze herfst verschijnt in 20 landen tegelijk ‘Antizionisme’. Moser belicht een onderbelichte traditie van Joodse denkers die kritisch waren en zijn voor het zionisme. Hun ideeëngoed waarschuwt voor een nationalistisch systeem gebaseerd op uitsluiting en ontkracht de mythe, dat antizionisme gelijk staat aan antisemitisme. 

De Française Annie Ernaux won in 2022 de Nobelprijs voor literatuur. Bekende romans van haar hand zijn onder meer 'De jaren' of 'Het voorval'. 'Het werkelijke leven' is een bundel met autobiografische teksten over herinneringen of literatuur. Werk dat nog niet eerder in het Nederlands verscheen. 

De Franse schrijver Emmanuel Carrère duikt in het kleurrijke leven van zijn moeder Helène Carrère d'Encausse. Zij was historica, een prominente intellectueel in Frankrijk, jarenlang lid van het Europees Parlement. Haar meisjesnaam was Zoerabisjvili; ze was van Georgische komaf.  'Kolchoze' is tegelijk een familie- en een historisch verhaal over Rusland, waarmee Carrère de Prix Médicis won.

De Zweeds-Nederlandse illustrator en schrijfster Marit Törnqvist kreeg in 2024 de prestigieuze Johannes Vermeer-prijs, de Nederlandse staatsprijs voor de kunsten. Haar nieuwe prentenboek met uitklappagina’s gaat over Fabian, die met zijn moeder gaat vertrekken naar een groot feest.  De jongen fantaseert er op los, over taart, limonade, olifanten...   

Diane Broeckhoven publiceerde al meer dan 50 boeken, onder meer de roman 'De buitenkant van meneer Jules' of recent ook haar memoires 'Naspel'. Samen met de moeder van de vermoorde Julie Van Espen schreef Broeckhoven ook 'Je fluistert in mijn oor.'

'Anders' is een youngadultverhaal met een spannend einde. Anders is de naam van een jongen van 17, nieuw in de klas van Loes. Zij zoekt toenadering en ontdekt dat hij nog 'anders' is dan gedacht. Het is een verhaal over schaamte, onzekerheid en nieuwsgierigheid, dat verschijnt in de Wablieft-reeks, geschreven in eenvoudig Nederlands.   

Paul Demets is een vaak gelauwerde dichter - hij kreeg onder meer de Herman de Coninck-, de Jan Campert- en de Grote Poëzieprijs. Met zijn nieuwe bundel 'Echt zo' richt hij zich naar jongere lezers vanaf een jaar of 14. Met gedichten over verlies en over de zoektocht naar een eigen identiteit. Paul Demets gaat in dialoog met zijn dochter Judith Demets, die de illustraties voor haar rekening nam. 

'Een jaar in 52 gedichten' is de ondertitel van de nieuwe bundel van dichter Max Temmerman. Eentje voor elke week, dus. 

We hebben het opnieuw gerond, een jaar als een kaap en we slaan om, een pagina, een hoek. Zoals zon na regen na zon: ook het weer maakt een radslag, keert om. Iets nieuws dient zich aan.

Max Temmerman publiceerde al meerdere dichtbundels en ook 2 romans. Hij schrijft ook voor de Eenzame Uitvaart. Eerder deze zomer werd een gedicht van hem verspreid onder de OCMW's, een eerbetoon aan alle sociaal werkers.  

Wat leert een bruidsschat over menswaardigheid? Valt er een bedrag te plakken op de heerschappij over je eigen doen en laten, je eigen lichaam? Lisette Ma Neza keert in gedachten terug naar Rwanda, het land waar haar ouders uit wegvluchtten ten tijde van de genocide in 1994. 

Lisette Ma Neza is bekend als woordkunstenaar, slamdichter, zangeres en filmmaker. Sinds 2024 is ze ook stadsdichter van Brussel.

Voor Moya De Feyter is 2026 een boerenjaar. Eerst verscheen haar debuutroman 'Soelaas' en straks een nieuwe dichtbundel, 'Het hart lacht als niemand kijkt.' Moya De Feyter is de oprichter van de Klimaatdichters. Eerder publiceerde ze al verschillende bundels; ze is bekroond met de J. C. Bloem-poëzieprijs en de PrixFintroPrijs.  

In haar nieuwe "zintuiglijke, ontregelende" bundel "nemen mensen, dieren en landschappen groteske vormen aan."  

In 2021 debuteerden de zussen Hind en Fatima-Zahra Eljadid met de graphic novel 'Kruimeldief'. Voor 'In de kantlijn' slaan de woordkunstenaar en illustrator opnieuw de handen in elkaar. Inspiratie halen ze uit hun jeugd die niet bepaald over rozen liep. Hind getuigt hier openhartig over in Touché op Radio 1. 

De nieuwe graphic novel is een rauw coming of age-verhaal waarin een naamloos meisje rond de eeuwwisseling opgroeit in een Antwerpse achterstandswijk en te snel 'groot' wordt.

In haar nieuwe beeldroman maakt de Brusselse striptekenares Judith Vanistendael een sprong naar het jaar 2071. Door drastische klimaatveranderingen - overstromingen, bosbranden en orkanen - worden grote delen van Europa onbewoonbaar. De kleine Tommie komt samen met zijn oma en overoma terecht in Melbu, een Noorse stad boven de poolcirkel en toevluchtsoord voor duizenden klimaatvluchtelingen. Van hieruit begint de zoektocht naar de vermiste ouders van Tommie.

Striptekenaar Veerle Hildebrandt duikt in de mythologie om een beeldende fabel te brengen over de opkomst van een nieuwe orde en de ontembare kracht van moederliefde. Hildebrandt inspireerde zich voor 'Mater Mundi' op 'De kloof' van de Britse schrijfster en Nobelprijswinnares Doris Lessing.