Ooievaars kiezen ervoor om vlak bij hun geboorteplaats te broeden en niet ver weg te trekken. Dat blijkt uit het grote zenderonderzoek van het Zwin Natuur Park in Knokke-Heist. Van de 7 gezenderde ooievaars die begonnen met broeden, zijn er 5 die dat in of in de buurt van het Zwin doen.
Ooievaars geboren in het Zwin broeden ook het liefst in en rond het park, toont zenderonderzoek van Zwin Natuur Park aan
"Dankzij de zenders kunnen we niet alleen volgen waar jonge ooievaars tijdens hun trek naartoe gaan, maar ook waar ze zich uiteindelijk vestigen en zelf voor nageslacht zorgen", zegt Wouter Faveyts, wetenschappelijk medewerker van het Zwin Natuur Park. "Zo krijgen we zicht op hun volledige levensloop en op de grote verschillen tussen individuele vogels."
Omdat ooievaars lang leven en pas na 3 à 4 jaar gaan broeden, krijgen de onderzoekers nu voor het eerst een goed beeld van waar de ooievaars dat precies doen. "En dat is wel interessant", zegt Ina De Wasch, directeur van het Zwin Natuur Park. "Van de 7 ooievaars die zijn gaan broeden, zijn er 5 die dat doen in het Zwin of in de directe omgeving van het park."
"De 2 andere ooievaars vestigden zich verder van het Zwin en zijn allebei vrouwtjes", voegt Faveyts daaraan toe. "De ene deed dat nabij Karlsruhe in Duitsland, op ongeveer 430 kilometer van het Zwin. De andere vogel broedt in 2026 al voor het 4e jaar op rij in de omgeving van Caen in West-Frankrijk, op ongeveer 350 kilometer afstand."
"Dat sluit aan bij de algemene vaststelling dat mannetjes meestal dichter bij hun geboorteplek blijven, terwijl vrouwtjes gemiddeld verder weg trekken", zegt Faveyts. "Er zijn wel uitzonderingen. Zo vestigden ook vrouwtjes zich vlak bij hun ouderlijke nest in het Zwin Natuur Park."
Bovendien zagen ze ook dat ooievaars bewust op zoek gaan naar een vaste broedplek. "Het broeden van een van de ooievaars mislukte op een bepaalde plek. We zien dat ze daarna op zoek gaan naar een andere broedplek. Ze gaan dus bewust op zoek naar een andere plek waar ze vast kunnen broeden, en keren dus niet terug naar de plek waar dat mislukte."
Niet alle ooievaars overleven
Sinds 2019 kregen in totaal 39 jonge ooievaars uit het Zwin Natuur Park een zendertje. Ook dit jaar werden opnieuw ooievaars gezenderd, een 7-tal al. Dat brengt het totaal op 46 zenders.
Maar niet elke vogel overleeft het. "Van de 46 ooievaars die tot op vandaag werden gezenderd, zijn er nog 24 in leven", zegt De Wasch. "Ooievaars beginnen meestal pas op 3- of 4-jarige leeftijd zelf te broeden. Door de hoge sterfte tijdens de eerste levensjaren bereikt slechts een klein aantal die broedleeftijd."
Toch is het zenderen van de ooievaars belangrijk. "Langdurig onderzoek levert inzichten op die we na 1 of 2 jaar nog niet kunnen zien", zegt De Wasch. "Denk aan inzicht in hun trekgedrag, overleving, vestiging en broedsucces. Zo wordt stap voor stap duidelijk hoe jonge ooievaars uit het Zwin hun plaats vinden binnen de Europese ooievaarspopulatie."
Regionaal nieuws uit West-Vlaanderen




