Het is niet ongewoon dat dezer dagen meer ratten opduiken in straten en tuinen. Door het warme weer verlaten ze vaker hun schuilplaatsen op zoek naar verkoeling en water. Dat zegt rattenonderzoeker Tosca Vanroy (Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek), nu onder meer de gemeente Zandhoven opvallend meer meldingen van ratten binnenkrijgt.
Warm weer lokt ratten uit hun schuilplaatsen: "Ze zoeken verkoeling, net als mensen"
Ann Willems
Gepubliceerd:
Op haar website roept de gemeente inwoners op om mee te helpen rattenoverlast te voorkomen. De gemeente bestrijdt zelf ratten op openbare plaatsen, maar dat volstaat niet, klinkt het.
Ratten trekken zich weinig aan van perceelsgrenzen en verplaatsen zich gemakkelijk tussen tuinen, woningen, stallen en openbare ruimtes. "Als er op 1 plek voedsel of schuilplaatsen zijn, kunnen ze zich snel vermenigvuldigen en verspreiden naar de buurt." Daarom vraagt Zandhoven inwoners om hun tuin netjes te houden, voedselbronnen weg te nemen en mogelijke schuilplaatsen te voorkomen.
Andere locaties
Volgens Vanroy is de toename aan meldingen niet verrassend. "Met dit warme weer doen ratten eigenlijk hetzelfde als wij. Wij gaan naar de kust, zij zoeken koelere plekken of plaatsen waar water te vinden is", zegt ze in De Ochtend op Radio 1.
Niet alleen de hitte kan ervoor zorgen dat ratten plots zichtbaar worden. Ook wegen- en rioleringswerken spelen volgens de onderzoeker een rol. "Hun leefgebied wordt verstoord, waardoor ze zich moeten verplaatsen naar andere locaties. Dan zie je ze plots op straat of in buurten waar je ze anders niet zou tegenkomen."
Zie jij ook meer ratten? Zo verklein je de kans op overlast
De gemeente Zandhoven geeft haar inwoners enkele eenvoudige tips om ratten weg te houden:
Houd je tuin netjes en ruim afval en gevallen fruit snel op.
Bewaar afval in goed afgesloten containers.
Berg dierenvoeding op en laat 's nachts geen voer buiten staan.
Sluit gaten en kieren in gebouwen af zodat ratten niet naar binnen kunnen.
Controleer ook of ratten zich niet kunnen nestelen onder een tuinhuis, kippenhok of andere constructies.
Gebruik een gesloten compostvat en composteer geen vlees of gekookte etensresten.
Slimme dieren
Of er ook echt meer ratten zijn, is moeilijk te zeggen. "We krijgen wel steeds meer meldingen, maar dat betekent niet automatisch dat de populatie groeit. Er bestaan nauwelijks betrouwbare cijfers en ratten laten zich nu eenmaal niet tellen zoals pakweg koeien."
Dat ratten moeilijk te vangen zijn, heeft volgens Vanroy met hun intelligentie te maken. "Het zijn heel slimme dieren. Ze leren van hun eigen ervaringen, maar ook van andere dieren in hun populatie. Als er iets gebeurt, weten ze dat snel en vermijden ze die plek." Daarom wordt tegenwoordig ook traagwerkend rattengif gebruikt. "Bij snelwerkend gif lagen de ratten er dood naast, waardoor de rest ervan wegbleef."
Het zijn heel slimme dieren. Ze leren van hun eigen ervaringen, maar ook van andere dieren in hun populatie
Tosca Vanroy, rattenonderzoeker Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek
Vanroy wijst erop dat ratten nog altijd ziektes kunnen overdragen op mensen. "Er zijn bepaalde ziektes die van dier op mens kunnen overspringen en waarbij ratten een rol spelen. Leptospirose is daar een voorbeeld van." Die bacteriële infectie kan onder meer longklachten veroorzaken.
Toch hebben ratten volgens de onderzoeker niet alleen een slechte reputatie verdiend. Hun intelligentie wordt vandaag zelfs ingezet om levens te redden. "Dat zijn wel geen bruine ratten zoals we die hier kennen, maar een grotere Afrikaanse soort." Die kunnen explosieven opsporen. Omdat ze zo licht zijn, kunnen ze over landmijnen lopen zonder die te doen ontploffen. "Net als speurhonden die de politie inzet op de luchthaven, geven ze aan hun begeleiders aan waar een explosief ligt. Het zijn echt heel slimme beesten."
Het volledige gesprek met Tosca Vanroy in De Ochtend op Radio 1
