De Belgisch-Bulgaarse Ioana Dimitrova heeft de afgelopen 2 weken doorgebracht op een gesimuleerde maanmissie. Samen met een team internationale studenten proeft ze van het astronautenleven, gewoon op aarde. Ze voeren daarbij wetenschappelijk onderzoek uit, van belang voor latere echte ruimtemissies. "Mijn ultieme droom is om echt naar de ruimte, de maan of zelfs Mars te gaan."
Ioana simuleert 2 weken lang missie naar de maan in Zwitserse bunker: "Onderzoek voor echte missies"
Dominique de Graaf
Gepubliceerd:
Samenvatting:
9 internationale studenten leven 2 weken lang als analoge astronauten in een voormalig geheim fort in het Zwitserse Sasso San Gottardo.
Ze bootsen een maanmissie na, zonder zonlicht, internet of douche, en met gevriesdroogd voedsel als menu.
De Belgisch-Bulgaarse Ioana Dimitrova is een van de deelnemers. Ze volgde ruimtevaartstudies in Luik en loopt stage bij ESA.
Na een selectieproces van een half jaar met psychologische, lichamelijke en intelligentietesten werd ze geselecteerd voor de missie.
De studenten voeren wetenschappelijk onderzoek uit in samenwerking met universiteiten en ruimtevaartbedrijven.
Ze testen onder meer ruimtepakken en een Canadese rover. De opgedane kennis moet toekomstige ruimtevaartmissies helpen voorbereiden.
Het is een kinderdroom die deels in vervulling gaat voor Ioana Dimitrova. Ze is 1 van de 9 analoge astronauten die deelnemen aan de 6e ruimtevaartmissie van Asclepios (een verwijzing naar de Griekse god Asklepios), georganiseerd door en voor studenten.
Analoge astronauten bootsen een ruimtemissie na op aarde. "Als kind al was ik gek op de ruimte", vertelt Ioana. Ze volgde ruimtevaartstudies aan de Universiteit van Luik en loopt stage bij het Europees ruimteagentschap .
De maanmissie wordt nagebootst in het Zwitserse Sasso San Gottardo: een voormalig geheim fort, met een wirwar van gangen en ook bunkers. Ioana waagde vorig jaar januari haar kans en stuurde haar kandidatuur in.
De selectieproeven namen ongeveer een half jaar in beslag met psychologische, lichamelijke, sportieve en intelligentietests. Ioana werd uiteindelijk geselecteerd. Het begin van een pittig jaar. "We deden veel teambuildingoefeningen, hebben in extreme omstandigheden expedities gedaan, samen in de sneeuw geslapen en op een camping overnacht en we leerden natuurlijk ook veel over de maan."
Nabootsen van een ruimtetrip
Om een ruimtemissie te simuleren is er uiteraard veel meer nodig dan astronauten alleen. Achter de schermen werkt een groot internationaal studententeam aan de missies. Die kosten uiteraard ook geld, maar dankzij crowdfunding en sponsoring is deelname voor alle studenten gratis. Tijdens hun "ruimtereis" worden de analoge ruimtevaarders dag en nacht bijgestaan door een team in de controlekamer.
De Portugese Pedro Rosado, tijdens een vorige missie nog analoog astronaut, is dit jaar een van hen. "Bij deze missie werken we voor het eerst met een roterende crew van astronauten. We delen de dag op in 3 stukken", legt hij uit. "De ene ploeg werkt 8 uur, terwijl de andere 8 uur slaapt. De laatste 8 uur overlappen, waardoor de 9 astronauten op een beperkte oppervlakte moeten zien samen te leven. Net zoals tijdens een echte ruimtemissie, en dat is niet altijd even vanzelfsprekend."
De teams in de controlekamer begeleiden de astronauten ook bij hun strakke programma. Zo moeten ze 2 uur per dag sporten, experimenten uitvoeren en ook voldoende eten. Tijdsbesef hebben de astronauten niet, door het gebrek aan zonlicht.
Op kot in een bunker
"In de bunker hebben we 1 toilet voor 9 personen", vertelt Ioana tijdens een rondleiding die ze zelf filmt en ons via de controlekamer bezorgt. "Het is een beetje zoals een groep studenten op kot." De aanwezige douche mogen de astronauten niet gebruiken, want ze moeten zich met doekjes wassen.
In de bunker hebben we 1 toilet voor 9 personen. Het is een beetje zoals een groep studenten op kot.
Ioana Dimitrova
Als een astronaut een "uitstap naar de maan" maakt, moet die een tijdje in een aparte ruimte tussen werkplaats en maan doorbrengen. Dit om het drukverschil op te vangen. Het menu voor de astronauten is eerder beperkt.
"We hebben enkel gevriesdroogd voedsel. Dat zit in pakjes waar we water aan moeten toevoegen", toont Ioana in de clip. "Het ene gerecht is al smakelijker dan het andere." De astronauten mogen de gevriesdroogde maaltijden aanvullen met noten.
Ioana leidt ons rond op haar maanmissie
Tijdens hun verblijf worden de astronauten medisch opgevolgd. Ook hun gedrag wordt in de gaten gehouden. Zo wordt geanalyseerd hoe ze reageren en functioneren binnen een groep die 2 weken lang van de buitenwereld is afgesneden.
Experimenten
De analoge astronauten werken samen met universiteiten, instituten en ruimtevaartbedrijven om aan wetenschappelijk onderzoek te doen. De kennis die ze opdoen tijdens hun missie kan helpen bij toekomstige ruimtevaartreizen. Het astronautenteam beschikt onder meer over een rover (robotvoertuig) uit Canada die ze moeten leren besturen. En er moeten ook ruimtepakken uitgeprobeerd worden.
"Zelf heb ik een speciaal pak met waterbuizen getest tijdens mijn EVA (ruimtewandeling)", vertelt Ioana. "In zo'n pak kan het heel warm worden en we testen dit systeem om te zien of het je lichaam koel kan houden." Bewegen in een ruimtepak is trouwens moeilijker dan het lijkt.
"De ruimtepakken bestaan uit meerdere lagen", legt de Poolse Jakob Hinsa, student fysiotherapie en voormalig analoog astronaut, uit. "Daarom is voldoende koeling nodig. Een ventilatiesysteem moet er dan weer voor zorgen dat de aanwezigheid van koolstofdioxide in je helm beperkt blijft. En doordat de bewegingsvrijheid in het ruimtepak klein is, kunnen astronauten ook last krijgen van hun gewrichten."
Geen internet, geen contact met de buitenwereld
"De wandelingen in ruimtepak worden ingepland tussen middernacht en 3 uur ’s ochtends", vertelt Jayanth Narra uit India ons terwijl we door de koude en donkere gangen van het fort wandelen. "Overdag lopen er te veel toeristen rond. En het is uiteraard niet de bedoeling dat astronauten mensen tegenkomen tijdens hun missie."
Tijdens een ruimtewandeling stond onze astronaut plots oog in oog met een man met gasmasker. Die vreemde man bleek uiteindelijk gewoon een pop van het museum.
Jayanth Narra
"Al beleefde een van hen tijdens een vorige missie wel de schrik van z'n leven", vertelt Jayanth lachend verder. "Tijdens een ruimtewandeling stond onze astronaut plots oog in oog met een man met gasmasker. Die vreemde man bleek uiteindelijk gewoon een pop van het museum." Dat het team geen toegang tot het internet heeft, spreekt voor zich.
Op zondag 26 juli zit de ruimtemissie erop voor de 9 analoge astronauten. Of dit het dichtst is dat Ioana ooit bij de maan zal geraken? "Natuurlijk is het mijn ultieme droom om naar de maan, Mars of de ruimte te gaan. Al weet ik dat het een heel competitief beroep is. Je moet ook in perfecte vorm verkeren. De kans bestaat dat het nooit zal lukken, maar zolang ik voor de ruimtevaart kan werken of wetenschappelijk onderzoek kan doen, is het al een succes!"
Eén ding staat wel vast. Het eerste wat Ioana gaat doen, eens opnieuw in de buitenwereld, is pizza eten.
De analoge astronauten genieten van een rustig moment
Bekijk ook de Journaalreportage:
