Zoon vermiste Belg in Spanje: "Er was geen waarschuwing en tegen de tijd dat ze de brand zagen, was het te laat"

Thomas-Wolf Verdonckt had donderdagavond vlak voor 21 uur voor het laatst telefonisch contact met zijn vader Stanislas (63), vertelt hij aan persagentschap Reuters. Op dat moment rukten de branden stevig op richting het bergdorpje Bédar, waar zijn vader woont.

Sindsdien is er geen enkel contact meer geweest. Verdonckt is er dan ook van overtuigd dat zijn vader bij de dodelijke slachtoffers is, al blijft het wachten op een officiële bevestiging. 

Verdonckt is intussen naar Bédar afgereisd en stelt dat de inwoners niet zijn gewaarschuwd voor het gevaar.

De lokale autoriteiten en de politie in Spanje zeggen dat ze instructies gaven aan de inwoners om veilig te blijven. Dit ofwel door te evacueren, ofwel door binnen te blijven. Volgens de burgemeester van Bédar, Angel Collago, kreeg de groep waartoe Stanislas Verdonckt behoorde, de opdracht binnen te blijven. 

Dat spreekt Verdonckt dus tegen. "Ik was aan het telefoneren met mijn vader en heb met overlevenden gepraat. Er was geen waarschuwing. Ze waren zich niet bewust van de brand en tegen de tijd dat ze hem zagen, was het te laat."

"Niemand kreeg een officiële melding, ze hoorden erover via de media of berichten op Facebook. Ze kregen geen waarschuwingen en er waren geen instructies om te evacueren. Ze zijn in hun huis gebleven. Toen ze de brand zagen, probeerden ze te vluchten, maar het was te laat."

Volgens Verdonckt probeerden ze ook nog de politie te bellen, maar "de hulpdiensten kwamen pas aan toen het te laat was". 

Zijn vader probeerde in groep te ontsnappen via de hoofdweg, zegt Verdonckt. "Maar dat was onmogelijk. Veel mensen hebben het geprobeerd, maar ze zijn allemaal teruggekeerd."

Toen dat niet lukte probeerde de groep volgens Verdonckt te vluchten met de auto via een doodlopend, onverhard weggetje. Ook dat lukte niet. Het laatste redmiddel was om te voet te vluchten. "Het was geen keuze. Ze zijn tot het einde van dat pad gereden en toen dat ook in brand stond, zijn sommige mensen beginnen te rennen in een poging om de vallei te bereiken."

"De mensen die overleden zijn, hebben geen bevelen genegeerd, want er zijn geen bevelen gegeven. Er is geen informatie verstrekt. Ze zijn pas beginnen te rennen toen de vlammen hen bijna bereikt hadden. Het was hun allerlaatste strohalm", vertelt Verdonckt aan Reuters. "Het is niet eerlijk dat ze de schuld krijgen, terwijl het niet hun keuze was."

Stanislas bleef altijd kalm, "zelfs in de meest wanhopige situaties", beschrijft Verdonckt. Tijdens hun laatste gesprek overliep hij nog zijn opties.

"Mijn vader was een van de slimste mensen die ik ken. Hij analyseert altijd alles en was de hele tijd aan het controleren: 'Kunnen we dit of dat doen?' Op dat moment waren ze nog maar een paar minuten verwijderd van het moment dat ze werden verzwolgen en vast kwamen te zitten."

De regionale regering van Andalusië wil voorlopig niet verder reageren op de getuigenis. 

Onze journalist Stijn Vercruysse hoorde bij verschillende getuigen dat iedereen op een andere manier gewaarschuwd werd. Sommigen kregen een bericht in een WhatsAppgroep, de burgemeester ging van deur tot deur, de Guardia Civil deed een deel. "Maar niemand kreeg de officiële sms die normaal verstuurd wordt."

Een beslissing waar de Spaanse regering ook blijft achterstaan. Ze vreesden dat zo'n bericht zou uitdraaien op chaos en paniek. "Er is maar één weg uit dit gebied en dan zouden al die mensen deze weg moeten nemen, ook mensen die niet moesten evacueren", duidt Vercruysse. 

Daar valt ook iets voor te zeggen, benadrukt hij. "Maar het is toch duidelijk dat er iets schort aan het waarschuwingssysteem en dat het herbekeken moet worden, zeker in de risicogebieden."