De Amerikaanse regering heeft bijna 3 miljoen dollar betaald aan de slachtoffers van het zogenoemde Havana-syndroom. Dat is een mysterieuze neurologische aandoening waar spionnen, diplomaten en hun families door getroffen werden en die nooit helemaal opgehelderd kon worden.
VS betaalt 3 miljoen dollar aan slachtoffers van mysterieuze "Havana-syndroom", dat vooral diplomaten en spionnen trof
Hanne Decré
Gepubliceerd:
Het zijn de eerste betalingen nadat er in de Verenigde Staten in 2021 een wet goedgekeurd werd waardoor slachtoffers van het Havana-syndroom vergoed konden worden.
De eerste gevallen werden intussen al 10 jaar geleden gemeld, door Amerikaanse en Canadese diplomaten die in de Cubaanse hoofdstad Havana werkten - vandaar ook de naam.
Later volgden er ook meldingen vanuit Georgië en China. De symptomen van de patiënten liepen sterk uiteen: sommigen hoorden geluiden als een zacht gezoem, gepiep of geknars, anderen ervoeren een intense druk in hun hoofd, duizeligheid of misselijkheid. Sommige patiënten hebben tot de dag van vandaag last.
Voormalig analist bij CIA Erika Stith getuigde in 2022 bij CBS News dat "haar hersenen kapot zijn". "Ik ben alles kwijtgeraakt. Dit is het resultaat van onze dienst voor ons land. We verdienen het om goed verzorgd te worden."
Het mysterie blijft
Wie of wat het mysterieuze syndroom veroorzaakt, blijft tot vandaag voer voor speculatie.
In 2022 kwamen de Amerikaanse inlichtingendiensten tot de conclusie dat de klachten "mogelijk" veroorzaakt waren door elektromagnetische golven "uitgestuurd door een externe bron". Helemaal zeker waren ze daar echter niet van. Wie of wat er dan eventueel achter zou zitten, was al helemaal onduidelijk.
Een jaar later klonk het dan weer dat het "zeer onwaarschijnlijk" was dat een buitenlandse mogendheid de Amerikaanse diplomaten ziek had gemaakt. Volgens de CIA waren de meeste gevallen te verklaren door stress, door niet eerder vastgestelde medische aandoeningen of door omgevingsfactoren.
Dat werd dan weer tegengesproken door een uitgebreid onderzoek van enkele internationale media, waaronder de Russische onderzoekswebsite The Insider , de Duitse krant Der Spiegel en het Amerikaanse tv-programma '60 Minutes ' van CBS. Volgens hen zat de Russische militaire inlichtingendienst GROe mogelijk achter het mysterieuze syndroom.
Vorig jaar benadrukten de meeste Amerikaanse inlichtingendiensten tenslotte dat de ervaringen van de diplomaten en spionnen zeker niet in twijfel getrokken worden, maar dat het "zeer onwaarschijnlijk" was dat een buitenlandse actor gelinkt was aan het Havana-syndroom, al verwerpt een deel van de inlichtingendiensten die theorie niet volledig.
Beluister een item over het Havana-syndroom in De wereld van Sofie van 9 september 2024
