AI-tool uit Limburg helpt anderstalige medewerkers Nederlands leren op de werkvloer

De vzw Open Atelier begeleidt mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt richting werk. In de ateliers in Pelt, Lommel en Turnhout doen medewerkers werkervaring op in onder meer houtbewerking, metaalbewerking, lassen, assemblage, verpakking en logistiek.

De voorbije jaren nam het aantal anderstalige medewerkers sterk toe. Vandaag werken er zo'n 130 mensen van 23 verschillende nationaliteiten. In 2025 realiseerde Open Atelier een doorstroompercentage van 64 procent en kregen 284 mensen een contract via de vzw.

Hoewel Nederlands de voertaal blijft op de werkvloer, vormt taal vaak een drempel bij het begrijpen van werkinstructies. "Voor werkgevers is kennis van het Nederlands een van de eerste voorwaarden om iemand aan te werven", zegt Ella Kuppens, financieel directeur van Open Atelier.

"Daarom zochten we naar een manier om onze medewerkers extra te ondersteunen, zodat ze zelfstandiger kunnen werken en sterker staan wanneer ze doorstromen naar een nieuwe job. Nederlands leren gebeurt bij ons dus niet naast het werk, maar tijdens het werk", benadrukt Kuppens.

"Voor onze begeleiding is het bovendien een hulpmiddel om beter te zien waar iemand nog extra ondersteuning nodig heeft", gaat ze verder. "Zo versterken we niet alleen de taalvaardigheid, maar ook het zelfvertrouwen en de kansen op doorstroom."

Medewerkers van Open Atelier krijgen digitale werkinstructies op een tablet. De AI-tool vormt een extra laag bovenop die bestaande instructies. Met de tool kunnen werknemers elk woord in de instructies aanklikken en onmiddellijk een vertaling in hun moedertaal krijgen.

"Moeilijke woorden kunnen worden opgeslagen in een persoonlijke woordenlijst en medewerkers kunnen hun kennis inoefenen via een korte quiz", zegt professor doctor Eva Geurts van de UHasselt. "De werkinstructies worden dus niet volledig vertaald, want het doel is net dat medewerkers in contact blijven komen met het Nederlands. De ondersteuning verschijnt enkel als het echt nodig is."

Woorden worden niet alleen vertaald, maar ook in hun werkcontext toegelicht. Onderzoeker Maria Hendrikx, die de tool ontwikkelde, legt uit dat de vertalingen en quizzen vooraf automatisch met AI worden gegenereerd en waar nodig gevalideerd en aangepast. Zo blijven de instructies op de werkvloer stabiel en betrouwbaar.

Vlaams minister van Sociale Economie Hilde Crevits (CD&V) vindt de tool een meerwaarde. "Dit project toont hoe innovatie, inclusie en werk hand in hand kunnen gaan. Taal speelt een sleutelrol om te kunnen groeien en talenten te ontwikkelen, ook op de werkvloer."

Professor Geurts is dan weer blij dat dit project aantoont dat AI ook een concreet maatschappelijk doel kan hebben. "Vaak wordt gevreesd dat AI jobs gaat doen verdwijnen. Hier zetten we AI net in om mensen beter te ondersteunen in hun werk, hun zelfredzaamheid te vergroten en hun kansen op de arbeidsmarkt te versterken."

De technologie wordt momenteel uitgerold binnen Open Atelier. Op termijn zien zowel Open Atelier als UHasselt mogelijkheden om de tool ook in andere sociale economiebedrijven en maatwerkorganisaties in te zetten.