De Vlaamse regering zet de onderhandelingen stop met Eternit en Etex. Er liepen gesprekken over de kosten die de voormalige asbestbedrijven moeten betalen. Maar die gesprekken leveren te weinig op, vindt Vlaanderen, dat een nieuwe strafklacht plant. Eternit betreurt de beslissing.
Vlaamse regering stopt gesprekken met asbestbedrijf Eternit en stapt opnieuw naar de rechter
Afgelopen anderhalf jaar voerde de Vlaamse regering gesprekken met Eternit en Etex, dat in het verleden asbestcement produceerde. Vlaanderen wil dat het bedrijf meer betaalt om asbest in Vlaanderen te verwijderen.
De Vlaamse overheid had in 2014 al eens een deal gesloten met Eternit. Het bedrijf moest tot 2030 4,8 miljoen euro betalen. Maar voormalig Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) vond dat bedrag ruim onvoldoende.
Nieuwe strafklacht
Daarom stelden de Vlaamse regering en afvalstoffenmaatschappij OVAM de bedrijven en bestuurders in maart 2024 in gebreke. De totale kost om het asbest van Eternit te verwijderen werd toen geschat op zo'n 2 miljard euro.
De gerechtelijke stappen werden tijdelijk gepauzeerd om gesprekken mogelijk te maken met het bedrijf en zo tot een minnelijke regeling te komen. "Die gesprekken hebben echter niet geleid tot een aanvaardbaar resultaat", zegt de Vlaamse regering vandaag. Daarom start de regering opnieuw de gepauzeerde procedure, en bereidt ze zelfs een nieuwe strafklacht voor.
Wat is asbest?
Asbest is een stof die tot de jaren '90 veel gebruikt werd in verschillende bouwmaterialen, zoals golfplaten, dakleien en schoorstenen. In 1998 werd asbest verboden, omdat asbestvezels longziekten of kanker kunnen veroorzaken als ze worden ingeademd. Het duurt vaak tientallen jaren voor je er ziek van wordt.
Eternit, onderdeel van Etex, is een van de Belgische bedrijven die asbest hebben verwerkt.
"Wij hebben Eternit en Etex de kans gegeven om zelf verantwoordelijkheid op te nemen voor een van de zwaarste milieu- en gezondheidsmisdrijven uit onze recente geschiedenis. Die kans is niet gegrepen en dat betreuren we", zegt Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V). "Wij zullen alle middelen inzetten die de rechtsstaat ons biedt", klinkt het.
Eternit betreurt de beslissing. Het bedrijf spreekt van een "plotselinge en eenzijdige koerswijziging van de Vlaamse regering". De démarche "verhindert de totstandkoming van een duurzame, efficiënte en op korte termijn realiseerbare oplossing voor een reëel maatschappelijk probleem", klinkt het in een persbericht.
Geen immuniteit meer
Het is de 2e politieke stap tegen asbestbedrijven in korte tijd. Ruim 2 weken besliste de federale regering om de immuniteit van asbestbedrijven op te heffen. Wie ziek is geworden door blootstelling aan losgekomen asbestvezels, heeft recht op een schadevergoeding uit het Asbestfonds. Slachtoffers die kozen voor zo'n vergoeding, verloren het recht om de betrokken bedrijven voor de rechtbank te dagen.
De federale regering maakte nu komaf met de regeling: slachtoffers zullen nog steeds naar de rechter kunnen stappen, ook na een vergoeding uit het Asbestfonds. Asbestbedrijven zijn dus niet langer 'immuun' voor zulke gerechtelijke stappen.
De nieuwe regeling geldt voor zogenoemde omgevingsslachtoffers, mensen die bijvoorbeeld dicht bij asbestbedrijf Eternit woonden en daarom ziek werden. Voor professionele slachtoffers, mensen die voor een asbestbedrijf werkten, blijft de immuniteit van de bedrijven gelden.
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd:
