Het noorden van Venezuela is getroffen door 2 zware aardbevingen vlak na elkaar. De schade is aanzienlijk, vooral in de deelstaat La Guaira. De noodtoestand is van kracht. Er is op dit moment sprake van minstens 188 doden en bijna 1.000 gewonden. Maar er wordt gevreesd dat het werkelijke aantal veel hoger zal liggen. Venezuela heeft de Europese Unie intussen formeel om hulp gevraagd.
Al zeker 188 doden en bijna 1.000 gewonden in Venezuela na 2 zware aardbevingen in een minuut tijd
In amper een minuut tijd is het noorden van Venezuela opgeschrikt door 2 krachtige aardbevingen. De Amerikaanse geologische dienst USGS heeft het over een 'voorschok' en een 'hoofdschok' die in kracht maar weinig van elkaar verschillen.
Volgens de eerste gegevens van de USGS beefde de aarde een eerste keer woensdagavond om 18.04 uur plaatselijke tijd (0.04 uur bij ons). Die beving had een kracht van 7,2 en vond plaats op een diepte van zowat 20 kilometer. Nog geen 40 seconden later volgde een tweede schok met een kracht van 7,5 , op een diepte van 10 kilometer.
Het van de aardbevingen lag ten westen van de stad Morón, aan de Caraïbische kust in het noordwesten van Venezuela. Dat ligt op zowat 168 kilometer ten westen van de hoofdstad Caracas. Op beelden die op sociale media circuleren, lijkt de verwoesting daar enorm. Heel wat gebouwen zijn met de grond gelijkgemaakt.
Noodtoestand van kracht
Interim-president Delcy Rodríguez heeft de noodtoestand uitgeroepen. De scholen zullen enkele dagen dicht blijven en sommige schoolgebouwen zullen als tijdelijke opvangplaats fungeren.
In een televisietoespraak had Rodríguez het over "een incident met ernstige gevolgen". "We vragen de bevolking kalm en eensgezind te blijven". Tot nog toe is er sprake van 188 doden en bijna 1.000 gewonden, maar de aantallen kunnen vermoedelijk nog oplopen.
Er lijkt vooral zware schade te zijn in en om de havenstad La Guaira, ten noorden van Caracas. Daar ligt de 'Aeropuerto Internacional de Maiquetía Simón Bolívar', de belangrijkste internationale luchthaven van Venezuela. Die is nu gesloten, een deel van het dak zou zijn ingestort. Beelden tonen hoe mensen er in paniek rondlopen op zoek naar dekking voor vallend puin.
Rodríguez omschreef de gelijknamige deelstaat La Guaira als een "rampgebied". "Tientallen gebouwen zijn er ingestort", zegt ze. Reddingsteams worden nu uit andere delen van het land naar daar verplaatst.
Op beelden op sociale media is te zien en te horen dat mensen nog onder het puin liggen.
Andere luchtbeelden geven een beeld van de schade waarover Rodríguez het heeft. Verschillende gebouwen liggen er tegen de vlakte.
Een coördinator van Artsen Zonder Grenzen die in de stad La Guaira is, vertelt dat er nog altijd veel mensen op straat verblijven, omdat ze niet naar hun huis kunnen. In de stad is er ook geen internet, telefoonverkeer en elektriciteit, meldt ze.
Vrees voor "duizenden" slachtoffers
Op het moment van de aardbevingen waren veel mensen thuis. Het was ook een officiële feestdag in Venezuela, waardoor veel mensen vrij waren. Volgens de USGS, die kijkt naar berekeningsmodellen op basis van de kracht van aardbevingen en hun nabijheid tot stedelijke centra, is het "zeer waarschijnlijk" dat er "een aanzienlijk aantal doden" zal zijn.
De USGS spreekt over mogelijk duizenden doden, een schatting op basis van verschillende parameters. Op een website opgesteld door de oppositie is momenteel sprake van 10.000 vermisten.
Volgens Mattias Tuyls, die als journalist Latijns-Amerika volgt voor VRT NWS, zou het niet verwonderlijk zijn mocht het dodental veel hoger liggen. De meeste Venezolanen wonen aan de Caraïbische kust in het noorden, waar het epicentrum lag. Hij wijst ook op de armoede die er heerst. "Aan die noordkust liggen gigantisch uitgestrekte sloppenwijken, krotten en woonkazernes in niet al te beste staat. Het is bang afwachten wat daar de schade zal zijn."
Twee zware aardbevingen in Venezuela: "Omvang van deze ramp nog duidelijk zal worden"
De aardbevingen waren ook voelbaar buiten Venezuela, zegt correspondente Nina Jurna. Zij verblijft in Brazilië. "Het werd hier in het noorden van het land gevoeld, maar ook in Colombia, en op de eilanden Curaçao, Aruba en Bonaire".
"De grootste aardbeving in Venezuela tot nu toe was in 1967, met een kracht van 6,6. Toen vielen meer dan 200 doden en meer dan 1.500 gewonden. Dit is nog veel krachtiger, we moeten afwachten", zegt Jurna.
"Dit komt er ook weer bij. Het is al een heftig jaar voor de Venezolanen, met de economische crisis, de invasie van Amerika begin dit jaar, de ontvoering van president Maduro. 'Het gaat maar door, al die ellende, en nu dit weer', hoor ik mensen zeggen".
Verschillende Latijns-Amerikaanse landen hebben al hun hulp aangeboden, zoals Brazilië, Mexico, Ecuador, Panama, Chili en El Salvador. Ook de Verenigde Staten willen Venezuela bijstaan. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio zegt op X dat hij "onmiddellijk reddingsteams, medische middelen en " zal sturen.
Ook verschillende Europese landen bieden hulp aan. Venezuela heeft intussen ook formeel om Europese hulp gevraagd, zegt Europees commissaris voor Crisisbeheer Hadja Lahbib. Door de activering van het mechanisme voor bijstand in grootschalige noodsituaties zal de Commissie vanaf nu de coördinatie van de Europese hulpverlening op zich nemen. De Belgische minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot liet eerder weten dat België klaar is om te helpen als het Europese mechanisme wordt opgestart.
Prévot zegt ook dat zijn diensten de situatie op de voet volgen. "Ons crisiscentrum in Brussel is gemobiliseerd en onze ambassade in Bogotá (Colombia) staat klaar om landgenoten bij te staan." Er verblijven momenteel zo'n 220 Belgen in Venezuela, van wie 170 in het getroffen gebied. Daarnaast zijn er een tiental Belgische toeristen in het land, meldt Buitenlandse Zaken. Niemand contacteerde tot nu toe de Belgische ambassade.
Wat betekent de kracht van een aardbeving?
De kracht van een aardbeving ('magnitude') staat voor de hoeveelheid energie die bij een beving vrijkomt onder het aardoppervlak. Met andere woorden: hoe heftig de aarde trilt.
Die kracht wordt uitgedrukt in een getal, in de eerste plaats een graadmeter voor de energie die vrijkomt en de heftigheid waarmee de aarde trilt. Per eenheid verschil op de schaal trilt de aarde telkens ongeveer 10 keer heftiger. De hoeveelheid energie stijgt met een factor 32.
Het getal zegt echter niets over de effecten aan het aardoppervlak zelf. Het is dus niet automatisch zo dat een aardbeving met een hoge kracht ook veel schade zal veroorzaken. Dat hangt onder meer af van hoeveel mensen in dat gebied wonen en hoe goed de gebouwen in dat gebied bestand zijn tegen aardbevingen.

