Naar hoofdinhoud
Filip (Ignacy Liss) wou nooit vader worden, maar is het nu tegen wil en dank.

Waarom een homoseksuele vader in Polen zo'n mooie televisie oplevert

Artikel luisteren
4min
Meer info

Filip is model. Bijna 30, gebleekt haar, en een bikerjack. Maar zijn zus is gestorven, en nu moet hij voor haar pasgeboren dochter zorgen. 'Proud' begint als komedie en eindigt als iets veel sterkers. 

'Proud' volgt Filip Raczyński (Ignacy Liss), een jonge homoseksuele man die houdt van feesten, vrijheid en oppervlakkige contacten. Maar dat luizenleventje wordt in een klap op z’n kop gezet, wanneer hij plots verantwoordelijk wordt voor zijn nichtje na de dood van zijn zus.

Dit scenario zou in veel landen al ingewikkeld zijn. Maar in Polen - waar mensen uit de LGBTQ+-gemeenschap wettelijk niet mogen adopteren - is het explosief. Toch kiest maker Karol Klementewicz ervoor om niet de moraalridder uit te hangen. In plaats daarvan vertelt hij een verhaal over een egoïstische jongeman die volwassen moet worden.

Reden 1

Politiek zonder te moraliseren

Dat 'Proud' in Polen is gemaakt, is niet toevallig. Het is de kracht. In een land waar adoptierechten voor homoseksuele koppels én singles onbespreekbaar zijn, is dit verhaal natuurlijk controversieel. Toch voelt de reeks nooit aan als activisme.

Het ziet eruit als een komische dramaserie over luiers, een baby die niet slaapt, en een man die geen idee heeft wat hij doet. Dat is precies wat Klementewicz wou: niet moraliseren, maar tonen hoe het werkelijk is. Om zo langzaamaan het over iets groters te hebben. Wat betekent familie? Wie mag zorg geven? En wie beslist daarover?

De klassieke coming-of-age-story wordt omgedraaid: Filip moet niet volwassen worden, hij moet volwassen zijn

Robin Broos

Deze kwesties komen pas later aan bod. Naarmate de afleveringen vorderen, verandert de toon en begrijp je waar dit echt over gaat. De klassieke coming-of-age-story is hier omgedraaid: Filip moet niet volwassen worden, hij moet volwassen zijn. En die verschuiving voelt fris.  Ignacy Liss draagt dat helemaal. Hij speelt Filip als iemand die zijn gevoelens achter performance verstopt: charme, sarcasme, schoonheid. Tot de maskers afvallen. Liss slaagt erin om Filip nooit volledig los te laten komen van zijn egoïsme, zelfs niet wanneer hij probeert een vader te zijn.

Die nuance is moeilijk, maar Liss speelt het zonder valse noten. De man is een plezier om te zien. En het helpt natuurlijk ook dat zijn mini-tegenspeelster een prachtig kindje is.

Reden 2

Beelden die meer zeggen dan woorden

'Proud' ziet er niet uit als een typische dramaserie. Het ziet eruit als een film. De eerste afleveringen spelen zich af op feestjes, in clubs en de slaapkamer. Alles gehuld in neonlicht en satijnen stoffen. 

Die verschuiving van party-chaos naar baby-chaos wordt visueel uit de doeken gedaan

Robin Broos

Visueel is het wat rommelig, net als Filips leven. Maar dan gebeurt de tragedie. Plots verandert de visuele taal, krijgen we warmer licht, zien we een appartement waar je voelt dat iemand probeert te overleven.

Die verschuiving van party-chaos naar baby-chaos wordt visueel uit de doeken gedaan, nog voor het verhaal het expliciet zegt. Dat is vakwerk.

Ignacy Liss als Filip, met bleached haar, biker jacket, en al het egoïsme van iemand die nog niet volwassen is geworden.

Reden 3

Een playlistwaardige soundtrack

Ook het kiezen van passende muziek is een vak apart. De muziek in 'Proud' is niet gewoon achtergrond. Het is personage op zich. 'Love Tonight' van Shouse in een remix van David Guetta opent de reeks als een absolute energieboost. Maar vervolgens horen we geen 'Toxic' van Britney Spears, maar een breekbare cover van Yael Naim.

Dit is essentiële televisie. Niet ondanks het feit dat het Pools is, maar juist daardoor

Robin Broos

Of wat dacht je van een cabaretachtige pianoversie van 'Creep'? Het wordt live gespeeld door een vriend van Filip, op een cruciaal en ontroerend moment. Die 3 minuten Radiohead onthullen meer over het personage dan alles wat eraan voorafging. Dat is wat goede muziek doet in televisie.

En deze zorgvuldig samengestelde playlist is er eentje die je meteen in je Spotify wil bewaren.

Kortom. 'Proud' is een reeks over verantwoordelijkheid, familie, en wat liefde echt betekent, verteld door een regisseur die niet bang is om subtiel te zijn. Dit is essentiële televisie. Niet ondanks het feit dat het Pools is, maar juist daardoor.

De eerste aflevering van 'Proud' staat op HBO Max, elke vrijdag volgt er een nieuwe.

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Het laatste cultuurnieuws gemist?

Met onze wekelijkse nieuwsbrief 'VRT Cultuur Update' blijf je op de hoogte, krijg je boeiende cultuurtips en kan je tickets winnen.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"