Amnesty International protesteert straks met andere mensenrechtenorganisaties in Brussel tegen een bezoek van vertegenwoordigers van de Taliban. Die komen op uitnodiging van de Europese Commissie binnenkort naar ons land om te onderhandelen over de terugkeer van Afghaanse asielzoekers. “De rode loper uitrollen voor een samenwerking met de Taliban is onaanvaardbaar.”
Amnesty International protesteert tegen komst Taliban naar Brussel: "Rode loper uitrollen is onaanvaardbaar"
Inass Mouhamou
Gepubliceerd:
In het kort:
Amnesty International en andere mensenrechtenorganisaties betogen vandaag in Brussel tegen het geplande bezoek van Talibanvertegenwoordigers aan België. De Europese Commissie nodigde hen uit om te onderhandelen over de gedwongen terugkeer van Afghaanse asielzoekers.
Amnesty-woordvoerder Eva Davidova waarschuwt dat zo'n samenwerking een gevaarlijk signaal geeft: "Als je vertegenwoordigers van de Taliban uitnodigt om samen te zitten over terugkeer, dan dreig je een regime dat zich schuldig maakt aan ernstige mensenrechtenschendingen te normaliseren."
Afghanistan is volgens Amnesty onveilig om mensen naar terug te sturen: vrouwen en meisjes worden zwaar onderdrukt, bijna de helft van de bevolking leeft in armoede en er is sprake van willekeurige detentie, foltering en executies.
“Als je vertegenwoordigers van de Taliban uitnodigt om samen te zitten over terugkeer, dan dreig je een regime dat zich schuldig maakt aan ernstige mensenrechtenschendingen te normaliseren”, stelt Amnesty International-woordvoerder Eva Davidova in De Ochtend.
Davidova heeft het over een bezoek van de Afghaanse vertegenwoordigers dat enkele weken geleden werd aangekondigd. Zij zijn door de uitgenodigd om te onderhandelen over de terugkeer van Afghaanse asielzoekers.
Wanneer dat bezoek precies zal plaatsvinden, is nog niet bekend. Maar dat vooruitzicht is voor enkele middenveldorganisaties voldoende om samen met Afghanen uit de diaspora vandaag in Brussel, vlak bij het kabinet van minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA), te betogen.
Rode loper
Dat er contact is met de Taliban is volgens Davidova niet het kernprobleem, maar het is wel belangrijk met welk doel dat contact gebeurt. “Diplomatieke gesprekken zijn geen probleem. Dat is wat je vanuit het beleid hoort te doen. Als we geen gesprek aangaan, gaat er ook niets veranderen.”
“Maar er is een verschil tussen contact met de Taliban om druk te zetten om de situatie voor de Afghaanse bevolking te verbeteren en de rode loper uitrollen voor een samenwerking met de Taliban.”
Er is een verschil tussen contact met de Taliban om druk te zetten en de rode loper uitrollen voor een samenwerking
Eva Davidova, woordvoerder Amnesty International
Ook ons land heeft begin dit jaar verschillende gesprekken in Afghanistan gehad over gedwongen terugkeer. Die gesprekken vonden plaats in Kaboel tijdens Belgisch bezoek aan de Afghaanse vertegenwoordigers.
“Een missie op technisch niveau”, zo noemde minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA) dat bezoek. Er was geen enkele politicus aanwezig en er is ook niet met de ministers van Binnenlandse of Buitenlandse Zaken gesproken.
Beluister hier het volledige gesprek met Amnesty International in De Ochtend op Radio 1:
Kindhuwelijken en “genderapartheid”
Volgens cijfers van het kabinet van Van Bossuyt waren er vorig jaar bijna 4.000 aanvragen. Afghanen staan zo in de top 3 voor asielaanvragen.
Niet onlogisch, gezien de context van het land. Onder de vorige, internationaal erkende Afghaanse regering was Afghanistan jarenlang verwikkeld in een gewapend conflict tussen de overheid, de Taliban en andere gewapende groepen. Na de machtsovername van de Taliban in 2021 is de situatie aanzienlijk verslechterd, legt Davidova uit.
Mensenrechten moeten het uitgangspunt zijn
Eva Davidova, woordvoerder Amnesty International
Ze wijst op grootschalige en systematische schendingen van de mensenrechten. “De bevolking wordt geconfronteerd met willekeurige detentie, foltering en zelfs executies wanneer mensen zich uitspreken tegen het Talibanregime”, klinkt het.
Daarnaast worden vooral vrouwen en meisjes het zwaarst getroffen door dat beleid. Hun rechten zijn de voorbije jaren steeds verder ingeperkt. “Meisjes mogen vanaf 12 jaar niet meer naar school gaan. De Taliban laat kindhuwelijken toe en vrouwen mogen zich nergens vrij bewegen zonder toestemming van een mannelijke voogd.” Volgens Davidova zijn die beperkingen zo verregaand geworden dat verschillende organisaties, waaronder ook het Europees Parlement, spreken van “genderapartheid”.
Naast de politieke repressie kampt Afghanistan volgens Amnesty ook met een zware . “Bijna de helft van de bevolking leeft in armoede”, zegt Davidova. Ook cijfers van Unicef bevestigen de economische malaise en armoede: 9 op de 10 Afghaanse kinderen hebben niet voldoende te eten.
Daarbovenop zijn er dan ook nog eens spanningen en gewelddadige incidenten aan de grens met buurland Pakistan. “Ook dat conflict heeft al honderden levens geëist”, zegt Davidova.
Niet veilig
Onbegrijpelijk dan dat mensen teruggestuurd worden naar een land dat onveilig is, stelt Davidova. Ze grijpt daarbij naar het non-refoulement-principe, een van de pijlers van het internationaal recht. “Dat houdt in dat je mensen niet mag terugsturen naar een land waar hun leven of veiligheid in gevaar is”, legt Davidova uit.
Een gesprek met de Taliban om mensen terug te sturen naar Afghanistan is volgens Amnesty dan ook problematisch. Zelfs in het kader van een doeltreffend migratiebeleid, dat niet los gezien kan worden van mensenrechten. “Mensenrechten moeten het uitgangspunt zijn”, zegt ze.
Een beleid dat geen bescherming biedt aan mensen die gevaar lopen, kan volgens haar niet als doeltreffend worden beschouwd, ook niet in het kader van het strengere Europese migratiepact en het terugkeerbeleid, aldus Davidova.
