"18.000 euro huur naar eigen rekening": audit toont hoe personeel in Sint-Joost sociale woningen aan familie en vrienden gaf

Een medewerker van een sociaal verhuurkantoor in Sint-Joost-ten-Node schreef jarenlang huurgeld van sociale huurders over naar haar persoonlijke rekening en die van 2 familieleden. "Tussen 2013 en 2017 schreef N. minstens 18.733,93 euro huurgeld over, van 27 huurders", staat in de doorlichting van Brusselse controledienst Audit.Brussels.

Bruzz publiceerde vanmorgen details uit de audit van ruim 170 pagina’s, die dateert van februari 2026. Ook onze redactie kon het document inkijken. De details raken bekend net nu in het Brussels Parlement een onderzoekscommissie loopt over de sociale huisvestingsmaatschappij in Anderlecht.

Uit de doorlichting in Sint-Joost blijkt dat medewerkers sociale woningen toekenden aan familieleden en kennissen. Het ging onder anderen om de moeder en een zus van een medewerker, en aan tantes, een oom en een grootmoeder van een andere medewerker.

Nog een andere medewerker schreef haar dochter in, 4 dagen nadat die 18 jaar werd, een voorwaarde om een sociale woning te krijgen. De plaats van de dochter op de wachtlijst werd nadien kunstmatig opgekrikt met een vervalst attest. De medewerker gaf de praktijk toe aan de auditeurs.

In totaal kregen zo 15 familieleden van (ex-)medewerkers van de organisatie een sociale woning. In februari 2026, toen de audit werd opgeleverd, waren nog 12 van die contracten actief. 

Ook 12 (ex-)medewerkers kregen zelf een sociale woning, terwijl hun loon soms te hoog was om daar recht op te hebben. "Er waren minstens 6 toewijzingen aan personeel, waarvan Audit.Brussels er minstens 5 aanduidt als frauduleus."  Een medewerker kon zo een woning aan zichzelf voorstellen en dat voorstel ook zelf aanvaarden,"enerzijds als personeelslid en anderzijds als kandidaat-huurder". 

De willekeur blijkt ook uit een aantal dossiers waarbij de directeur van de organisatie tussenbeide kwam. Vrouwelijke kandidates die wilden verhuizen gaf hij een gunst, "na een persoonlijk onderhoud". "Volgens verklaringen speelde het uiterlijk van de vrouwen een rol in deze beslissing", staat nogal suggestief in de audit. 4 van die dossiers worden bestempeld als "frauduleus".

Het sociaal verhuurkantoor in Sint-Joost, ook wel AISSJ, was een klein sociaal verhuurkantoor. Het verhuurde iets meer dan 200 woningen van privé-eigenaars. Dat is meteen ook het verschil met sociale huisvestingsmaatschappijen, waar de woningen eigendom zijn van de overheid.

Er zijn 22 van die sociale verhuurkantoren in Brussel en ze krijgen subsidies van het gewest. Ze verhuren de privéwoningen tegen een lagere huur. In ruil zijn er fiscale voordelen voor de eigenaars en hebben die eigenaars "huurzekerheid". 

De audit stelt echter vast dat ook familieleden van de privé-eigenaars in de sociale woningen terechtkomen. "Dat zorgt voor de situatie waarbij de eigenaars familieleden laten genieten van een gesubsidieerde sociale woning, deels betaald met publiek geld en met een lagere huur, in plaats van dat zelf te doen volgens de regels van de woningmarkt", leest de audit.

Alles samen worden 94 toewijzingen van woningen door Audit.Brussels bestempeld als "frauduleus" en 44 als "waarschijnlijk frauduleus". Het gaat zowel om dossiers van toewijzingen aan mensen die nog geen sociale woning hadden, als om huurders die verhuizen.

Dat alles was mogelijk door de wachtlijst bij de organisatie te manipuleren, stellen de auditeurs vast. Zo is er voorrang mogelijk op de wachtlijst als iemand een attest van dakloosheid kan voorleggen. Die attesten werden soms vervalst. 

Ook met de punten op de wachtlijst werd gesjoemeld. Door de inschrijvingsdatum van dossiers te vervroegen, leek het of kandidaten al langer wachtten en krijgen ze meer punten. Het dossier van de moeder van een medewerker werd zo 5 jaar ‘te vroeg’ ingeschreven. Haar puntental steeg en ze kreeg zo een woning op de dag van haar werkelijke inschrijving.

De taakverdeling binnen de organisatie AISSJ was vaak onduidelijk: iedereen had bijvoorbeeld toegang tot het IT-systeem waarin de wachtlijst bijgehouden werd. "Ook de poetshulp", merken de auditeurs op.

Interne controles, door bijvoorbeeld het toewijzingscomité, ontbraken of kwamen te laat. Vaak was de huur al begonnen voordat het toewijzingscomité de dossiers behandelde. En het comité weigerde in de praktijk nooit dossiers, "zelfs als er flagrante anomalieën waren".

Maar ook de controle door de overheid, de administratie Brussel Huisvesting, krijgt kritiek. "De controleoverheid heeft meerdere jaren nagelaten om controles in te stellen, of toch onvoldoende, ondanks aanhoudende alarmsignalen", schrijven de auditeurs.

In 2013 bracht een inspectie van Brussel Huisvesting al zware financiële problemen aan het licht bij het sociaal verhuurkantoor in Sint-Joost. Zes jaar later, in 2019, berichtte de krant La Dernière Heure over de organisatie.

Toen reageerde de directeur van het AISSJ dat alle voorrangsdossiers gecontroleerd worden door een speciaal comité, een verklaring die in het parlement herhaald werd door toenmalig staatssecretaris voor Huisvesting Nawal Ben Hamou (PS). In de praktijk bestond het comité "enkel op papier" en heeft het nooit een toewijzing behandeld, aldus de auditeurs. 

In 2022 en 2023 waren er nogmaals anonieme meldingen van fraude en favoritisme. In 2023 vroeg Brussel Huisvesting documenten op, maar die brachten geen uitsluitsel. Uiteindelijk vroeg het gewest eind februari 2025, na nieuwe meldingen, om een audit op te starten. 

De auditeurs zien ook dat de problemen Sint-Joost overstijgen. De medewerker die 18.700 euro aan huurgeld overschreef naar haar eigen rekening en aan familieleden, werd na haar ontslag bijvoorbeeld aangenomen bij het sociaal verhuurkantoor van Sint-Lambrechts-Woluwe.

Ook daar deden zich onder haar 4 toewijzingen voor die "waarschijnlijk frauduleus" waren, waaronder 3 toewijzingen aan mensen die dicht bij haar familie stonden, zien de auditeurs.

Dat de geschiedenis zich zo kan herhalen, toont "structurele tekortkomingen" in de "bestuursorganen" van de verhuurkantoren, maar ook bij de "regionale autoriteiten".

Bruzz wijst op de verwevenheid van het AISSJ met het bestuur van Sint-Joost en de partij van burgemeester Emir Kir. Die werd in 2020 uit de PS gezet en ging verder met zijn eigen 'Liste du Bourgmestre'.

Meer bepaald Christian Boïketé was jarenlang voorzitter van de organisatie, maar tegelijk ook kabinetschef van Kir. Hij was niet bereikbaar voor commentaar aan onze redactie, maar reageert bij Bruzz dat hij "spijt" heeft van zijn rol als voorzitter. "Ik moest blindvaren. Ik werkte niet bij dat kantoor en mijn eigen administratie verzweeg dingen voor mij." 

De opvolger van Boïketé, Luc Frémal, is momenteel voorzitter van het OCMW in Sint-Joost. Hij reageert bij Bruzz dat hij nog geen inzage kreeg in de audit, maar "slechts op de hoogte was van één situatie van fraude". "Daarna hebben wij de betrokken medewerkster ontslagen." 

Het parket bevestigt dat een onderzoek naar de zaak loopt en geeft daarom geen verdere commentaar. Huidig staatssecretaris voor Huisvesting Karine Lalieux (PS) maakte de audit over aan het parket. 

Net op dit moment loopt in het Brussels Parlement een onderzoekscommissie na een Pano-reportage over sociale huisvesting in Anderlecht. 

Uit de reportage bleek dat de Anderlechtse schepen van huisvesting, Lotfi Mostefa (PS), zich mengt in de toewijzing van sociale woningen in de gemeente. Mostefa is er voorzitter van de Anderlechtse Haard, die 4100 sociale woningen verhuurt in de gemeente.

Voorlopig blijft de reikwijdte van de onderzoekscommissie beperkt tot Anderlechtse Haard, al vroegen sommige oppositiepartijen om de onderzoekscommissie uit te breiden naar sociale huisvesting in andere gemeenten.

Na een akkoord met de PS binnen de Brusselse regering werd de onderzoekscommissie beperkt tot 7 weken. Vandaag vindt er overleg plaats over de getuigen die worden opgeroepen in de onderzoekscommissie. De effectieve hoorzittingen over de Anderlechtse Haard zullen eind deze week of begin volgende week starten.