Het Kaapverdische elftal, de Blauwe Haaien, schrijft vandaag voetbalgeschiedenis. Voor het eerst is het land geselecteerd voor het Wereldkampioenschap Voetbal, net zoals Curaçao, Jordanië en Oezbekistan. Vanavond om 18.00 uur spelen ze hun debuutwedstrijd tegen grootmacht Spanje. Hoe beleeft de Kaapverdische gemeenschap in België hun eerste WK?
3 Kaapverdische Belgen over 'hun' eerste WK: "Eigenlijk zijn we het kleine Brazilië"
Het zijn gouden tijden voor het Kaapverdische voetbalelftal. De eilandengroep is niet alleen voor het eerst geselecteerd, maar behaalde ook de overwinning op Servië tijdens een oefenmatch. Zo konden de Blauwe Haaien met vertrouwen afreizen naar het WK in de Verenigde Staten, Mexico en Canada. Hier zijn de Kaapverdianen bijzonder trots op.
Ook Kaapverdianen die in België wonen zijn laaiend enthousiast. "Als klein eilandje zijn we al blij dat we erbij zijn. Voor ons is het WK sowieso al geslaagd", zegt Adilson Freitas Santos (51) uit Boortmeerbeek. Hij is geboren in Kaapverdië, maar woont al sinds zijn 2 jaar in België. Ook geeft hij training aan een voetbalploeg die grotendeels bestaat uit spelers met Kaapverdische roots.
"De Kaapverdische gemeenschap is verspreid over heel de wereld. In België is die gemeenschap in 10 jaar tijd ook ontzettend gegroeid", zegt hij. In 2023 woonden er ongeveer 1.230 Kaapverdianen in ons land. "Velen van hen zijn gevestigd in Antwerpen", zegt Adilson.
Kaapverdië telt ongeveer 530.000 inwoners, maar er wonen meer Kaapverdianen in het buitenland dan op de eilanden zelf. Zo'n 700.000 mensen van Kaapverdische afkomst leven buiten het land, vooral in Portugal, Nederland, Frankrijk en de Verenigde Staten.
"Die diaspora is heel belangrijk. Dat maakt het aantal supporters veel groter", zegt Carlos Ramos Faria (69), die oorspronkelijk uit Kaapverdië komt, maar voor de liefde naar Burcht in Oost-Vlaanderen is verhuisd. "Dat we 51 jaar na de onafhankelijkheid van Portugal zo'n sterk team hebben, betekent ontzettend veel voor ons. Niet alleen voor de mensen in Kaapverdië, maar ook voor degenen die daarbuiten wonen."
Grote vreugde
Toen Kaapverdië geselecteerd werd, was het groot feest bij de Kaapverdische gemeenschap in België. "We leven voor voetbal", vertelt Albertino Rocha Semedo (72) enthousiast. Als Kaapverdische zeeman is hij in de jaren 70 naar Antwerpen gekomen en zijn zangcarrière onder de artiestennaam Tony Moreno is hier begonnen. "Het is al een grote overwinning dat we geselecteerd zijn."
Adilson vertelt over de verbazing die er was toen het land zich kwalificeerde. "We merkten al dat de voetbalploeg aan het groeien was. Toen we wonnen van Kameroen dachten we: nu is het moment rijp. Het was een echt volksfeest, overal ter wereld."
BEKIJK. "Dat is zot": het kleine Kaapverdië plaatst zich voor het eerst voor WK voetbal.
Die volksfeesten gaan samen met veel muziek, eten en drinken. "Ik zeg altijd dat Kaapverdië het kleine Brazilië is. We horen wel bij Afrika, maar eigenlijk lijken we qua cultuur, eten en muziek meer op Brazilië", zegt Adilson. "Het is ook de bedoeling om een groot feest te maken, want zo maken we onze cultuur en gewoontes kenbaar aan de wereld."
Ook vanavond zal er gefeest worden, onder andere in het Boelaerpark in Antwerpen. Daar zal de wedstrijd tegen Spanje op een groot scherm te zien zijn. Daarna kunnen de Kaapverdianen blijven plakken voor de wedstrijd van België tegen Egypte.
Supporteren voor de Rode Duivels?
2 landen, dus 2 ploegen om te supporteren? De Kaapverdianen hoeven gelukkig niet te kiezen aan welke kant ze staan. "Ik ben altijd al voor de Belgische ploeg geweest", zegt Adilson. "Ik voel me 50 procent Belg en 50 procent Kaapverdiaan. Nu Kaapverdië meedoet, heb ik 2 ploegen om voor te supporteren."
Daarnaast steunt Albertino niet alleen de Rode Duivels en de Blauwe Haaien, maar ook het team van Portugal. "Sommige mensen denken misschien dat ik gek ben. Maar dat zijn mijn 3 favoriete ploegen." Het is niet vreemd dat Albertino ook supportert voor Portugal, want tot 1975 was Kaapverdië nog een kolonie van dat land. In de Portugese ploeg speelden dan ook verschillende Kaapverdische voetballers. Velen van hen zullen nu voor hun eigen land het eerst op het WK staan.
Leuk om te weten
Kaapverdië ligt in de Atlantisch Oceaan en bestaat uit 10 eilanden. De hoofdstad is Praia.
De officiële taal is Portugees, maar op straat hoor je voornamelijk Kaapverdisch-Creools of Crioulo. Het is een mengtaal van Portugees en Afrikaanse talen. Per eiland kan die taal verschillen.
Het land telt 530.000 inwoners, maar er wonen 700.000 Kaapverdiërs buiten het land.
Sinds 1975 is het land onafhankelijk van Portugal. De nationale voetbalploeg werd 3 jaar later opgericht.
"Voetballers uit Kaapverdië spelen vaak niet alleen in Portugal, maar ook in Nederland, Luxemburg en zelfs Zwitserland. Nu de nationale ploeg wat succes boekt, willen meer mensen bij het Kaapverdische team", duidt Adilson. Er duiken dan ook 6 in Nederland geboren spelers op bij de Blauwe Haaien, door de grote Kaapverdische gemeenschap onder andere in Rotterdam.
Zij mogen kiezen voor welke ploeg ze willen spelen. Volgens de FIFA-regels mag je een land vertegenwoordigen als je er een duidelijke band mee hebt, bijvoorbeeld doordat je de nationaliteit bezit, er lang genoeg woont, of als je (groot)ouders er vandaan komen.
Prognoses
"De spelers zijn onze helden", zegt Adilson. Maar hoe ver zullen die helden het schoppen? "Onlangs wonnen ze nog met 3-0 van Servië. Dat is toch geen slechte ploeg", zegt Albertino. "Maar we zullen zien hoe ver we raken. We doen ons best om positief te blijven. Daarom zeggen we dat we eigenlijk al gewonnen hebben, door daar te zijn."
Toch blijven de Kaapverdianen realistisch. Ze nemen het onder andere op tegen Spanje en Uruguay, landen die het traditioneel goed doen op het WK. "We hebben grote en sterke ploegen in onze poule", zegt Carlos. "Het wordt dus niet gemakkelijk."
Hoewel velen de kans klein achten dat Kaapverdië vanavond wint tegen Spanje, kijken de Kaapverdianen uit naar de wedstrijd. "Uiteindelijk willen we een goed resultaat, maar een kwalificatie is al een wonder. Het brengt ons samen en zet ons land meer op de kaart. Dat is de kracht van voetbal."
