Er staan voetbalfans slapeloze nachten te wachten. Door het tijdsverschil met Amerika worden heel wat WK-wedstrijden 's nachts gespeeld. Wat als je de volgende ochtend naar school of naar het werk moet? Kan je je voorbereiden met een dutje voor of na de wedstrijd? We vroegen het aan slaapprofessoren An Mariman en Johan Verbraecken.
Voor wie 's nachts naar het WK kijkt: hoe beperk je slaaptekort en wat met de examens?
Wim De Maeseneer
Gepubliceerd:
Samenvatting:
Door het tijdsverschil in de VS, Canada en Mexico worden meer dan de helft van de groepswedstrijden afgetrapt tussen middernacht en 6 uur 's ochtends Belgische tijd.
Slaapexperten An Mariman en Johan Verbraecken stellen gerust: 1 kortere nacht heeft weinig gevolgen.
De experten raden aan om het aantal nachtelijke wedstrijden wel te beperken en je slaap-waakritme niet te veel op te schuiven.
Voor studenten met examens is genoeg slaap nog belangrijker. "Zij kijken beter helemaal geen voetbal 's nachts."
We beginnen meteen met het goede nieuws: een kortere nacht met wat minder slaap kan absoluut geen kwaad. "Als je geen slaaptekort hebt van tevoren, ga je waarschijnlijk niet zo veel merken van een paar uur slaap minder", zegt Johan Verbraecken, medisch coördinator van het Slaapcentrum van het UZ Antwerpen.
"Je zal je misschien wat moe voelen en wat minder vlot dan anders door de dag komen, maar de dag erna is dat weer verdwenen."
Tijdsverschil op het WK 2026
Het WK gaat dit jaar door in de VS, Canada en Mexico, waar het afhankelijk van de locatie 6 tot 9 uur vroeger is dan in België.
Een hele puzzel voor de FIFA, die heeft geprobeerd om het speelschema zo op te stellen dat zoveel mogelijk mensen thuis kunnen kijken, zonder lang op te moeten blijven of vroeg op te staan.
Voor België is dat niet helemaal goed gelukt. Van de 72 groepswedstrijden worden er 41 afgetrapt tussen middernacht en 6 uur 's ochtends.
Om de Rode Duivels op 27 juni tegen Nieuw-Zeeland te zien spelen, moet je opstaan om 5 uur 's ochtends. De 2 andere groepswedstrijden, tegen Egypte (15 juni) en Iran (21 juni), starten om 21 uur onze tijd.
"Je gaat de volgende nacht automatisch wat dieper en beter slapen, waardoor je uitgerust weer wakker wordt. Ons lichaam zoekt dat evenwicht zelf. Je hoeft de avond nadien dus geen uurtje vroeger in bed of wat langer uit te slapen. Al kan ook dat geen kwaad natuurlijk."
Dutjes of langer slapen?
Al is het beter om toch niet te lang uit te slapen of te vroeg weer in bed te kruipen, waarschuwt An Mariman, psychiater en slaapspecialist aan de Slaapkliniek van het UZ Gent. "Probeer zo snel mogelijk om weer in je normale ritme te komen."
"Het is beter om een korte powernap te doen in de namiddag, dan om al in bed te kruipen om 18 uur. Daarmee ga je je ritme nog meer verstoren."
Let op met frisdrank, alcohol en ongezonde snacks als je na de wedstrijd nog wil slapen
An Mariman, slaapspecialist en psychiater (UZ Gent)
Het slaaptekort op voorhand beperken kan ook door in de uren voor de wedstrijd al wat bij te slapen. "Dat is ook wat we mensen aanraden die 's nachts werken", zegt professor Mariman. "Al is dat voor avondtypes niet evident, en zeker niet in de zomer. Het is lang licht, het kan erg warm zijn en er is meer lawaai buiten."
De belangrijkste boodschap van professor Verbraecken en Mariman is vooral om het aantal nachtelijke wedstrijden te beperken. "Selecteer op voorhand welke je echt wil zien en hou je daar dan ook aan", zeggen beide experten.
"Want bij een langdurig slaaptekort ga je prikkelbaar worden, emotioneel instabieler en krijg je concentratie- en geheugenproblemen."
Studenten met examens
Voor studenten met examens ligt het allemaal wat moeilijker, zeggen de 2 slaapexperten. "Voor hen is voldoende nachtrust nog veel belangrijker, zowel om zich te kunnen concentreren als om de leerstof te kunnen verwerken", zegt professor Mariman.
Studenten zouden eigenlijk beter helemaal geen voetbal kijken 's nachts, en al zeker niet de nacht voor een examen
An Mariman, UZ Gent
"Studenten zouden eigenlijk beter helemaal geen voetbal kijken 's nachts, en al zeker niet de nacht voor een examen."
"Ook de meeste werknemers zullen wat minder productief zijn de dag na een heel late of vroege wedstrijd", zegt professor Verbraecken. "Routinewerk zal waarschijnlijk nog wel lukken, maar moeilijkere dossiers kunnen een hele opgave worden. Weinig slaap belemmert de creativiteit en problemen oplossen wordt moeilijker."
Opletten met eten en drinken
"Als je dan hebt gekozen om die wedstrijden te zien, let dan ook op met wat je eet en drinkt", zegt professor Mariman. "Frisdranken bevatten veel suiker, sommige ook cafeïne, en zullen je dus langer wakker houden."
"Van alcohol ga je misschien wel sneller in slaap vallen, maar je slaapkwaliteit zal slechter zijn. En ook ongezonde snacks, zoals chips, gaan je slaap niet bevorderen."
Probeer na een spannende wedstrijd eerst nog een half uurtje tot rust te komen voor je gaat slapen
Johan Verbraecken, medisch coördinator slaapcentrum UZA
Meteen na de wedstrijd je bed induiken, is meestal ook geen goed idee. "Zeker als het een spannende wedstrijd is geweest, is het belangrijk dat je toch eerst nog een half uurtje probeert tot rust te komen", zegt Verbraecken.
"Je ligt dan een half uurtje later in bed, maar het gaat je helpen om sneller in slaap te vallen en beter te slapen."
Vooral vroege wedstrijden lastig
Volgens professor Verbraecken zullen vooral de heel vroege wedstrijden hun sporen nalaten. "We kunnen er over het algemeen beter tegen om langer op te blijven dan vroeger op te staan."
Volgens professor Mariman hangt veel af van je chronotype: of je een ochtend- of een avondmens bent. "Voor een vroege vogel is opstaan om 5 uur niet zo heel ingrijpend. Net zoals een avondtype minder moeite heeft om op te blijven tot na middernacht."
