Ilse is moeder van 2 tienerzonen die geen knuffels of zoenen meer willen. Ze respecteert hun grenzen, maar vraagt zich af of ze hen daarmee de voordelen van lichamelijk contact ontneemt. Relatiedeskundige Rika Ponnet geeft advies.
"Mijn tienerzonen willen geen knuffels meer: moet ik dat respecteren?": Rika Ponnet beantwoordt de vraag van Ilse
Elke week beantwoordt relatietherapeut Rika Ponnet in 'Nieuwe feiten' een vraag van een luisteraar. De antwoorden worden gebundeld in de podcast 'Vraag het aan Rika'.
De vraag van Ilse: "Mijn tienerzonen willen geen knuffels meer. Moet ik dat blijven respecteren?"
Ilse is moeder van 2 zonen van 13 en 16 jaar. Toen ze jong waren, was lichamelijk contact vanzelfsprekend. Vooral haar jongste zoon genoot van knuffels. Vandaag is dat anders.
"Ze geven duidelijk aan dat ze geen knuffel of zoen willen, zelfs niet wanneer ze op kamp vertrekken of als hun vrienden er niet bij zijn", schrijft Ilse. "Ik wil dat respecteren, maar tegelijk vraag ik me af of ik hen daarmee niets ontneem."
Ze verwijst naar de voordelen van lichamelijk contact en vraagt zich af of haar zonen misschien zelf ook nood hebben aan nabijheid, maar niet goed weten hoe ze dat moeten tonen.
Haar voorzichtigheid heeft ook een persoonlijke reden. Als kind vond ze de vele knuffels van haar moeder vaak ongemakkelijk, maar ze durfde dat nooit uit te spreken uit angst haar te kwetsen. "Misschien ben ik daardoor bang geworden om over de grenzen van mijn eigen kinderen te gaan. Maar is dat ook geen valkuil?"
Luister: Rika beantwoordt de vraag van Ilse
Het antwoord van Rika: "Lichamelijk contact is niet de enige taal van verbondenheid"
Volgens relatiedeskundige Rika Ponnet hechten we vandaag veel meer belang aan lichamelijke nabijheid dan vroeger. "Vooral in deze generatie associëren we lichamelijk contact sterk met veilige verbinding", zegt ze.
"Ik heb dat als kind nooit gekend en nooit gezien bij vriendinnen. Dat betekent niet dat er vroeger geen warme band bestond tussen ouders en kinderen."
Ze vertelt dat een veilige relatie niet noodzakelijk afhangt van knuffels of zoenen. "Lichamelijk contact kan stressverlagend werken, maar het is niet de enige manier waarop mensen zich verbonden voelen."
Wanneer een knuffel meer over de ouder gaat dan over het kind
Wat Rika vooral opvalt, is het bewustzijn waarmee Ilse naar haar eigen verlangen kijkt.
"Veel ouders knuffelen hun kinderen omdat ze daar zelf behoefte aan hebben", zegt ze. "Niet omdat het kind daar op dat moment om vraagt. Dat betekent niet dat die behoefte verkeerd is, maar het verschil is belangrijk."
"Ilse heeft als kind gevoeld hoe het is wanneer iemand je vastpakt vanuit zijn of haar eigen nood aan nabijheid. Daardoor wil ze die fout nu zelf niet maken. Dat vind ik eigenlijk heel mooi."
"Nee durven zeggen is een goed teken"
Volgens Rika is het gedrag van Ilses zonen helemaal normaal. "In de puberteit gaat het over autonomie. Jongeren willen ontdekken wie ze zijn, los van hun ouders. Ook hun lichaam wordt een stuk meer van henzelf."
Het feit dat ze durven zeggen dat ze geen zin hebben in een knuffel is een teken dat ze zich veilig voelen thuis
Rika Ponnet, relatiedeskundige
"Die puberlijke nood aan automonie uit zich vaak in grenzen stellen. Het feit dat ze durven zeggen: 'Ik heb geen zin in een knuffel', is eigenlijk een teken dat ze zich veilig voelen thuis."
"Waar Ilse vroeger niet durfde aangeven wat ze niet wilde tegenover haar moeder, doen haar zonen dat wel. Dat wijst op een emotioneel veilige omgeving."
Verbondenheid verandert van vorm
Rika merkt dat veel jongeren later opnieuw gemakkelijker lichamelijke affectie tonen. "Vaak zie je dat terugkomen wanneer ze wat ouder worden. En als er later liefdesverdriet is of problemen opduiken, weten ze hun ouders nog altijd te vinden."
Jongeren leren zo dat ze zelf mogen bepalen wat er met hun lichaam gebeurt, zowel binnen het gezin als later in vriendschappen en liefdesrelaties. "Wanneer een nee rond lichamelijk contact wordt gerespecteerd, ontstaat er ruimte voor een echte ja", legt Rika uit.
"Je zonen missen dus niets omdat jij hen niet knuffelt. Er is geen verlies van verbinding. Wat je ziet, is een gezonde ontwikkeling naar meer autonomie. Dat ze die grenzen durven aangeven, betekent net dat jullie als ouders goed bezig zijn. Dus geduld, Ilse. Die knuffels komen misschien ooit terug."
