In een rapport van 25 pagina's raden de experts van het Planbureau de regering aan om niet te talmen met haar begrotingswerk, omdat de rentelasten anders te veel zullen oplopen. Het Planbureau stelt in totaal 263 begrotingsmaatregelen voor waaruit de regering een keuze kan maken. Al waarschuwt politicoloog Nicolas Bouteca wel dat de opmaak van de begroting uiteindelijk een politieke en ideologische oefening is.
Planbureau adviseert regering om snel te handelen om begroting niet te laten ontsporen
De experts van het maken zelf geen keuzes, maar stellen als het ware een catalogus van mogelijke maatregelen voor. Echt grote verrassingen krijgen we niet te lezen in hun rapport.
Hier volgen enkele voorgestelde maatregelen, en die gaan zowel over besparingen als over belastingen. Veel hiervan klinkt niet onbekend in de oren:
De groeinorm in de sociale zekerheid doen dalen.
Maatregelen nemen om meer langdurig zieken naar werk te leiden.
De BTW hervormen en vereenvoudigen.
Snoeien in de werkingskosten van de federale overheid.
De efficiëntie van de federale overheid verhogen.
Meer gebruikmaken van bij investeringen in projecten.
De bijdragen aan de Europese Unie herbekijken.
Meer inkomsten halen uit sociale bijdragen door bepaalde uitzonderingsregelingen af te schaffen (flexijobs, bijvoorbeeld) of uit de pensioenen van Belgen in het buitenland.
De geplande fiscale hervorming beperken, uitstellen of afserveren.
De reële huurinkomsten belasten in plaats van het .
Herziening van de kadastrale inkomens.
V op m invoeren.
De bankentaks uitbreiden.
Digitale diensten belasten (online reclame en e-commerce, bijvoorbeeld).
Elektronische facturatie verplichten om btw-fraude te bestrijden.
Belasting op e verhogen.
Uitzonderingen op beperken.
Afschaffen van f en zogenoemde p (onder meer bedrijfswagens, maaltijdcheques, pensioensparen, m of vrijstelling van r bij flexijobs).
Organisatoren van festivals of voetbalwedstrijden laten meebetalen voor inzet politie.
vervangen door i of door een andere berekening van de g.
Nu is het aan de politiek
Opvallend: het rapport van het Planbureau is door de regering zelf besteld. Nu moet die regering hiermee aan de slag. "De politiek moet bepalen of we moeten besparen of belasten", legt politicoloog Nicolas Bouteca (Universiteit Gent) uit in De Ochtend, op Radio 1. "De begroting blijft een werk van politici, en niet van onverkozen experten."
De experts kunnen een soort intellectuele bevruchting van het debat doen, maar de bevalling zelf zal door de politiek moeten gebeuren
Politicoloog Nicolas Bouteca (UGent)
De keuze van de regering om eerst de experts te laten spreken, is opvallend. "Ik denk dat er iets van aan is dat men het professioneler wil aanpakken", aldus Bouteca. "Maar er zit ook een strategie achter."
Experts die je zo mee in bad hebt getrokken, zullen misschien achteraf iets coulanter zijn voor wat de regering uiteindelijk beslist. Die regering kan zich ook wat verschuilen achter de experts als ze moeilijke maatregelen aan de bevolking moet verkopen, of "moeilijke" coalitiepartners kunnen zo misschien gemakkelijker over de streep worden getrokken. "Want experts hebben een wat grotere geloofwaardigheid", zegt Bouteca.
Maar de regering-De Wever zal het uiteindelijk zélf moeten uitklaren. "De experts kunnen een soort intellectuele bevruchting van het debat doen, maar de bevalling zelf zal door de politiek moeten gebeuren", waarschuwt de politicoloog. Daarbij is het belangrijk om niet te veel "over tijd" te zijn. "De vereiste aanpassingen zijn van aanzienlijke omvang en hebben een dringend karakter", waarschuwt het Planbureau in zijn rapport.

