Na het verlies van haar vader en zus kijkt dichter Siel Verhanneman anders naar rouw: "Nieuw leven helpt om verdriet te dragen"

Het verlies van haar vader en zus werd een blijvende drijfveer in haar werk als dichter. Via poëzie probeert ze woorden te geven aan gevoelens die vaak moeilijk uit te spreken zijn. "Ik ben beginnen schrijven om mijn verdriet te verwerken. Maar ook om dat soort verdriet aandacht te geven."

Poëzie werd voor Verhanneman een manier om grip te krijgen op emoties die moeilijk te benoemen zijn. "Ik weet soms ook niet waar ik aan begin als ik het eerste woord op papier zet, maar het is dankzij het schrijven van een gedicht dat ik voel wat er binnen mij woekert." Dat veel mensen zich herkennen in haar teksten, verraste haar aanvankelijk. Via Instagram, waar ze meer dan 8.000 volgers heeft, merkte ze hoeveel nood er is aan openheid over verlies.

Verhanneman was 23 toen haar vader op 49-jarige leeftijd overleed. "Dat was de eerste keer dat ik met zo’n groot nakend verlies te maken had." Drie jaar later verloor ze ook plots haar zus, opnieuw in de maand mei. "Dat is elk jaar een zware maand."

Bij haar vader denkt ze vaak aan wat ze zelf mist. "Dat hij mijn boek niet meer heeft gelezen." Bij haar zus blijft ze vooral stilstaan bij wat nooit meer zal komen. "Hoeveel kindjes zou ze gehad hebben?". Rond die periode wilden Verhanneman en haar partner ook aan kinderen beginnen, maar dat plan verdween tijdelijk naar de achtergrond. "Daardoor ben ik pas jaren later eigenlijk echt gaan rouwen."

De geboorte van dochter Irene gaf de maand mei later een nieuwe betekenis. Toch was ook dat geen evident verhaal. "Irene is geboren op 21 mei. Mijn zus is gestorven op 19 mei, en ik weet nog heel goed dat ik heel bang was dat ik op die sterfdatum zou bevallen. Dat voelde bijna als een vloek."

Zelf moeder worden deed haar ook anders kijken naar het verdriet van haar eigen moeder. "Plots word je zelf mama en besef je ook: mijn mama is haar kind kwijt." Pas jaren later drong de omvang van dat verlies echt door. "Hoe kwetsbaar is dit en hoeveel verdriet heeft mijn mama gehad? Ik heb daar misschien te weinig oog voor gehad."

Volgens Verhanneman stopt rouw bovendien nooit helemaal. "Het is al jaren geleden, maar eigenlijk mag ik eender wanneer in mijn leven evenveel verdriet hebben." Sommige momenten brengen het verlies onverwacht opnieuw dichtbij. "Nu komt er weer een nieuw kindje bij, weer iemand die zij niet gaan kennen. Dat triggert weer heel veel meer."

Er blijft soms een schuldgevoel knagen. "Ik denk niet dat ik mijn zwangerschap echt hard heb gevierd. Ik mag niet té gelukkig zijn, want mijn papa en zus zijn er niet meer. Zij krijgen de kans niet meer om iets mee te maken."

Vandaag verwacht Verhanneman een tweede kindje, maar de weg daarnaartoe verliep moeilijk. Na 3 jaar proberen kwam er uiteindelijk een IVF-traject. "Dat was een heel isolerend proces: je voelt je constant een beetje aan de buitenkant van alles staan."

Ook opmerkingen uit de omgeving maakten het soms extra zwaar. "Iedere keer als er zo’n opmerking binnenkwam, gaf mij dat een enorm gevoel van falen." Ze schreef openlijk over haar fertiliteitstraject op Instagram en merkte opnieuw hoeveel herkenning er leefde. "Ik dacht eigenlijk dat er wel al openheid over IVF was, maar toch bleven mensen me zeggen: dankjewel dat je erover schrijft."

Hoewel de zwangerschap uiteindelijk lukte, blijft de onzekerheid groot. "Bij ieder toiletbezoek ben ik bang dat ik bloed zie, of er iets anders mis is." Echt vieren lukt voorlopig moeilijk. "Ik ga vooral heel opgelucht zijn als het zusje voor Irene in mijn armen ligt in augustus."

Toch brengt nieuw leven ook lichtheid in een huis waar verlies lang centraal stond. "Ik zeg zeker niet dat voor een kindje gaan de oplossing is om je rouw op te lossen. Maar ik heb echt ontdekt dat het de dood op een positieve manier binnenbrengt bij ons thuis."

Vooral dochter Irene helpt haar anders naar haar vader en zus kijken. "Zij stelt mij zo’n leuke vragen als: 'Wat speelde je vroeger met tante Lies?'" Waar verdriet vroeger overheerste, komt nu ruimte voor warme herinneringen. "Mijn dochter brengt mij terug naar dat speelse, dat zachte."