Technologiebedrijf Google heeft aan de Amerikaanse overheid toestemming gevraagd om 64 miljoen muggen vrij te laten in Florida en Californië. Het gaat om onvruchtbaar gemaakte mannetjesmuggen. Die moeten ervoor zorgen dat er uiteindelijk minder muggen rondvliegen die ziektes als dengue, zika en gele koorts kunnen overdragen.
Google wil 64 miljoen gesteriliseerde muggen vrijlaten in Californië en Florida
Wim De Maeseneer
Gepubliceerd:
De mug is met grote voorsprong het dodelijkste dier voor de mens. Elk jaar sterven naar schatting 1 miljoen mensen aan infectieziektes die door muggen worden verspreid, zoals malaria, dengue en gele koorts. Google wil het muggenprobleem nu oplossen met... nog meer muggen.
Het techbedrijf heeft aan de Amerikaanse overheid toestemming gevraagd om zowel in Florida als in Californië tot 32 miljoen muggen los te laten, gespreid over 2 jaar. Niet zomaar muggen, maar gesteriliseerde mannetjesmuggen.
Zal tot minder muggen leiden zonder dat er pesticiden nodig zijn
Peter Berx, insectenkenner
"Door heel veel gesteriliseerde mannetjes los te laten, wordt de kans dat een vruchtbaar vrouwtje een vruchtbaar mannetje tegenkomt enorm klein", legt insectenkenner Peter Berx uit. "Er zullen dus veel minder nieuwe muggen worden geboren, en belangrijk: zonder dat er chemische bestrijdingsmiddelen voor nodig zijn."
Een extra voordeel is dat mannelijke muggen niet bijten. De miljoenen extra muggen zullen dus niet tot extra veel muggenbeten leiden.
"De zogenoemde steriele-mannetjes-techniek is niet nieuw", zegt Berx. "Ze is bijvoorbeeld jaren geleden al met succes toegepast in Mexico, om een bepaalde vliegensoort te bestrijden. Maar dat een bedrijf als Google er zich nu mee bezighoudt, is natuurlijk opmerkelijk en zorgt ervoor dat het nieuws wordt opgepikt."
EU-terugkeerakkoord, het muggenplan van Google en de vete tussen Dendermonde en Aalst
Hoe werkt dat steriliseren?
De muggen van Google worden geïnfecteerd met een bacterie die in de natuur voorkomt in veel andere insectensoorten: de Wolbachia-bacterie. Die is ongevaarlijk voor de mens, maar zorgt ervoor dat geïnfecteerde mannetjesmuggen onvruchtbaar worden. Als een geïnfecteerd mannetje paart met een wilde, vrouwelijke mug komen de eitjes niet uit.
"Ook dat is een gekende methode die al vaker is toegepast", zegt Berx. "Maar Google probeert dit nu op grote, industriële schaal toe te passen."
Die schaalbaarheid is waarschijnlijk de grootste uitdaging. Het muggenproject van Google werd al in 2016 opgestart, onder de naam 'Debug Project'. Dat gebeurde toen door zusterbedrijf Verily, dat al langer onderzoek doet naar medische toepassingen.
Sindsdien wordt er gewerkt aan de technologie om op grote schaal muggen te kweken, ze te infecteren met de wolbachia-bacterie en om de mannetjes van de vrouwtjes te onderscheiden, onder meer met de hulp van sensoren en AI-tools.
Omdat Google meer middelen en ervaring heeft om de technologie op te schalen en te automatiseren, is het project sinds december 2024 volledig in handen van Google.
Gelekoortsmuggen
Google richt zich voorlopig enkel op gelekoortsmuggen (Aedes aegypti), een muggensoort die gele koorts, dengue, zika en chikungunya kan overdragen. Als de bestrijding succesvol is, wil Google zijn aanpak uitbreiden naar andere muggensoorten.
Het bedrijf onderzoekt momenteel of de techniek ook werkt bij tijgermuggen (die tegenwoordig ook in België kan overwinteren). Uiteindelijk hoopt Google ook muggen in andere staten en landen aan te pakken.
Bewijs uit Singapore
Een groot proefproject in Singapore, in Zuidoost-Azië, heeft volgens Google alvast bewezen dat het werkt. Daar zijn in 2024 zo'n 6 miljoen gesteriliseerde mannetjesmuggen vrijgelaten. Momenteel worden er elke week meer dan 10 miljoen losgelaten.
Volgens Google is het aantal gelekoortsmuggen er met 80 tot 90 procent gedaald en zijn er 70 procent minder besmettingen met dengue. "Het succes in Singapore heeft ons het vertrouwen gegeven om verder uit te breiden", klonk het in een eerder persbericht .
Het Amerikaanse Milieuagentschap EPA is de aanvraag van Google nu aan het evalueren. Inwoners krijgen nog tot 5 juni om bezwaar in te dienen, daarna zal het EPA beslissen of Google toestemming krijgt om gedurende 2 jaar 64 miljoen muggen los te laten in Florida en Californië.
Gevolgen voor de natuur?
Muggen zijn voedsel voor heel wat andere dieren, zoals vleermuizen, vogels en spinnen. Gaan zij nog wel genoeg eten vinden na deze plannen? Peter Berx is overtuigd van wel.
"De bestrijding zal nooit leiden tot een complete uitroeiing, enkel tot het terugbrengen van de populatie naar een aanvaardbaar niveau. In het verleden hebben gelijkaardige bestrijdingsplannen voor andere insecten ook geen negatieve gevolgen gehad voor de natuur op lange termijn."
"De gelekoortsmug is in de VS ook geen inheemse soort. Die muggen hebben er waarschijnlijk geen echte rol in het ecosysteem. Er zullen wel dieren zijn die die muggen eten, maar ze kunnen ook zonder."
"Bovendien worden er altijd intensieve ecologische studies gedaan naar de mogelijke impact, voor een overheid zoiets zou toelaten."
