Hoe kon een Nederlandse arts aan de slag blijven in Genk na tuchtprocedure? "Europees waarschuwingssysteem werkt niet naar behoren"

Gisteren kwam aan het licht dat een arts uit Nederland nog aan het werk kon blijven in de Wellness Kliniek in Genk, terwijl in Nederland een tuchtprocedure naar hem liep en hij recent zelfs geschrapt is als arts. Hij had een fout gemaakt bij een facelift, waardoor een vrouw een gezichtsverlamming kreeg.

Intussen is de arts ook in Genk op non-actief gezet. De kliniek laat weten dat ze niet op de hoogte was van de tuchtprocedure. 

De Royal Belgian Society for Plastic Surgery reageert intussen scherp: "Schrijnend is dat de arts in kwestie geen plastisch chirurg is, ook geen chirurg, maar een radioloog", klinkt het daar. Ook de Belgische Orde der Artsen werd op de hoogte gebracht.

De Nederlandse arts is geen alleenstaand geval. Recent nog kon een onderzoek van de krant De Tijd verschillende artsen ontmaskeren die in België aan de slag waren, terwijl ze in Frankrijk zijn veroordeeld of geschrapt. 

Als een arts iets mispeutert, dan krijgen de Europese lidstaten daar een waarschuwing over, dat zijn IMI-waarschuwingen. Dat Europese waarschuwingssysteem IMI werd opgezet om te voorkomen dat zorgverleners die in één lidstaat worden geschorst of geschrapt, probleemloos in een andere lidstaat aan de slag kunnen. 

Maar dat Europese waarschuwingssysteem heeft gebreken. Dat kwam vorig jaar al aan het licht uit een internationaal onderzoek 'Bad Practice' , een onderzoek waar media uit 44 landen aan meewerkten.

"Er zijn duizenden IMI-waarschuwingen per jaar", begint Michel Deneyer, ondervoorzitter van de Belgische Orde der Artsen. "Die info komt terecht bij heel wat zorgverstrekkers over gans Europa, maar het is zo veel dat we dat niet allemaal kunnen volgen. Zo kan niet alles gecontroleerd worden."

Veel van die IMI-waarschuwingen worden dus niet geopend. "Er wordt ook heel veel geanonimiseerd, waardoor we veel te weinig info hebben om mee aan de slag te gaan. Dus er wordt wel heel veel informatie doorgegeven, maar dat gebeurt niet op een efficiënte manier. Dat is een bekend probleem."

Maar Deneyer benadrukt tegelijk dat gesanctioneerde artsen vaak heel snel worden opgemerkt, door andere kanalen. "Dat kan de pers zijn, maar ook lokale instanties zoals ziekenhuizen of instellingen. Als er iets loos is, dan kunnen wij meteen ingrijpen. Op die manier kan er zeer weinig tussen de mazen van het net glippen."

"We mogen daar niet naïef in zijn", gaat Deneyer verder. "Wie wil bedriegen, die kan dat ook doen. Mensen zijn daar soms heel creatief in. In het verleden hebben we al mensen gezien met valse attesten, diploma's of bewijzen van goed gedrag. Maar gelukkig komt dat altijd uit. Wij raden instellingen ook aan om altijd dubbel te checken, zeker bij artsen uit het buitenland zonder een Belgisch diploma."

Ondertussen werkt de Orde der Artsen aan een beter systeem. Dat zou al op korte termijn gelanceerd kunnen worden.

"Samen met de FOD Volksgezondheid en andere partners werken we aan een verbetering. We gaan de IMI-waarschuwingen koppelen aan de officiële federale databank. Zo worden die artsen als het ware gemerkt. Als we die persoon dan opzoeken, dan kunnen we meteen de opmerkingen bekijken en die controleren. Dat zal via een applicatie gebeuren. We zijn daar al even mee bezig, en dat zal er ook snel zijn", zegt Deneyer.

Maar wat als je je toch nog zorgen maakt over jouw arts? Deneyer benadrukt dat je altijd naar de kwalificaties van een zorgverlener mag vragen.

"Patiënten zijn mondig, maar velen weten niet waar ze recht op hebben. Volgens de patiëntenwet mag je naar de kwaliteiten van de arts vragen. Ik zou dat doen als je twijfelt, zeker bij artsen in de plastische chirurgie. Merk je iets op dat niet klopt, dan kunnen wij ingrijpen", zegt Deneyer nog.