Vanaf 15 juni kunnen TikTok-gebruikers in ons land rechtstreeks op TikTok spullen kopen, zonder dat ze de app daarvoor nog moeten verlaten. Consumentenorganisatie Testaankoop maakt zich daar zorgen over, schrijft De Standaard. "Het risico op impulsaankopen wordt veel groter."
TikTok Shop komt midden juni ook naar België: "Je hebt niet het gevoel dat je geld uitgeeft"
TikTok - in handen van het Chinese bedrijf ByteDance - lanceerde zijn eigen webshop eerder al in onder meer Frankrijk en Duitsland. In ons land alleen al heeft de videoapp naar eigen zeggen 4,3 miljoen gebruikers.
Gebruikers zullen producten die aangeprezen worden door hun favoriete influencers op TikTok met een paar klikken op hun mobiele telefoon in hun boodschappenmandje kunnen plaatsen. Ook via urenlange liveshopping-events zullen ze aankopen kunnen doen. Ze hoeven de app daarvoor dus ook niet meer te verlaten.
De betaling gebeurt onmiddellijk, via onder meer Apple Pay en Google Pay. Mogelijk wordt uitgesteld betalen later wel nog ingevoerd. De levering zal gebeuren door de verkopers van de producten of via TikTok zelf. In ons land zal dat gebeuren via Bpost, zegt Ningxin Wu, verantwoordelijke voor TikTok Shop België, Nederland en Oostenrijk.
TikTok belooft strenge controles
TikTok belooft een strenge controle op de kwaliteit van de producten. Ook zou er gecontroleerd worden of alles wel volgens de Europese en Belgische wetgeving gebeurt.
Minderjarigen kunnen officieel geen aankopen doen via de shop. Het bedrijf zegt dat dat gecontroleerd zal worden via technologie en moderatieteams. De minimumleeftijd voor het gebruik van TikTok is 13 jaar.
In andere landen worden er via de TikTop Shop vooral kleding, schoenen en cosmeticaproducten verkocht. Dat zijn producten waar influencers nu ook al veel reclame voor maken.
Testaankoop ziet in de lancering van de TikTok Shop vooral risico's voor financieel kwetsbare mensen en jongeren. De consumentenorganisatie vreest dat de mogelijkheid om binnen de app aan te kopen, impulsaankopen in de hand zal werken.
Het gevaar is dat je nooit het gevoel hebt dat je geld aan het uitgeven bent
Laura Clays, Testaankoop
"Binnen de 3 à 4 klikken kun je kopen", legt Laura Clays van Testaankoop uit. "Het gevaar is dat je nooit het gevoel hebt dat je geld aan het uitgeven bent. Je kunt maar blijven scrollen en tikken en kopen. Mentale obstakels worden weggenomen. Alles wordt heel gemakkelijk gemaakt. Het risico op impulsaankopen is veel groter geworden."
Er zullen hoe dan ook jongeren door de mazen van het net glippen
Laura Clays, Testaankoop
Minderjarigen zullen in principe niets kunnen aankopen via de shop. "TikTok belooft strenge controles, maar er zullen hoe dan ook jongeren door de mazen van net glippen", vreest Clays. TikTok baseert zich op de geboortedatum die je hebt ingegeven en ze doen een aantal controles. Maar het lijkt er vooral op dat dit bedoeld is om jongeren die financieel nog niet goed weten hoe ze budgetten moeten beheren, aan te sporen om aankopen te doen. Het gaat om dingen die ze gezien hebben die influencers promoten, dingen die ze niet nodig hebben."
Altijd herroepingsrecht
Testaankoop benadrukt in een reactie bij VRT NWS dan ook dat er steeds herroepingsrecht bestaat. Dit betekent dat je binnen 14 kalenderdagen een aankoop mag annuleren zonder dat je daarvoor een reden moet opgeven. Zo kan je een eventuele impulsaankoop dus nog ongedaan maken op een later moment.
"We kennen TikTok tot nu vooral als brainless entertainment, maar nu ga je de producten die je aangeprezen ziet ook zeer makkelijk kunnen kopen", zegt Clays. "Je kan dus al te snel producten kopen waarvan je achteraf zegt: dat heb ik misschien helemaal niet nodig."
Denk heel goed na voor je producten koopt. Ga ook na naar welk retouradres je het product moet sturen
Laura Clays, Testaankoop
"Als dat gebeurt, bestaat er herroepingsrecht. Maar we zouden wel willen zeggen: denk heel goed na voor je producten koopt. Ga ook na naar welk retouradres je het product moet sturen. Van wie koop je het, van welke materialen is het gemaakt? In die bubbel van dat eindeloze scrollen, doe je dat misschien minder dan wanneer je bewust naar een webshop surft."
TikTok zelf ontkent dat impulsaankopen door de TikTok Shop in de hand gewerkt zouden worden.
Becom: "Ons topadvies: kijk bij welke verkoper je koopt"
Becom, de federatie van webwinkels in ons land, vraagt consumenten om bij aankopen op TikTok Shop voorzichtigheid aan de dag te leggen. "Kijk bij welke verkoper je koopt", zegt managing director Greet Dekocker. "TikTok belooft wel om te controleren en daarbij naar productgaranties en veiligheid te kijken, maar onze ervaring leert dat dat niet altijd even goed gebeurt. Zelfs al heb je een eerlijke Aziatische of Amerikaanse handelaar, je zit daar met andere retourvoorwaarden, een andere leveringsmethodiek waarbij je langer moet wachten, een andere consumentenservice, een andere privacydataregelgeving. En er kan ook al eens een postbode aan de deur staan die pakjestaks komt innen. Kijk dus bij wie je bestelt, kijk met welke handelaar je in een contractsituatie stapt. Als je bijvoorbeeld ziet dat de levertermijn 7-10 dagen is, dan weet je dat het wellicht niet om een Belgische webshop gaat."
