Het gevoel dat je werk niet gezien of gewaardeerd wordt, kan zwaar wegen. Dat zegt professor personeelsbeleid Ralf Caers (KU Leuven) naar aanleiding van een Nederlandse archeoloog die vindt dat hij onvoldoende erkenning krijgt voor zijn jarenlange onderzoek.
Archeoloog Wim Dijkman raakte recent in het nieuws nadat hij botresten van een historische figuur niet wilde teruggeven aan de stad Maastricht. Hij werd kort opgepakt en weer vrijgelaten.
Dijkman werkte jarenlang aan onderzoek naar de Franse musketier d'Artagnan en zegt dat hij zich onvoldoende erkend voelde in dat werk. Toen mogelijke resten werden opgegraven, wilde hij betrokken blijven bij het verdere onderzoek.
Volgens hem kreeg zijn rol daarin te weinig erkenning. Dat leidde tot frustratie en conflict met de betrokken instanties. Het verhaal raakt aan een bredere menselijke behoefte: gezien worden voor wat je bijdraagt.
"Erkenning zit in meer dan een schouderklopje"
Volgens professor personeelsbeleid Ralf Caers (KU Leuven) speelt erkenning een belangrijke rol in jobtevredenheid. "Er zijn verschillende redenen waarom mensen werken", legt hij uit in 'De wereld van Sofie' op Radio 1. "Naast loon en inhoud is erkenning daar één van. We willen gezien worden voor wat we doen. Dat geldt op het werk, maar eigenlijk in alle relaties." "Een eenvoudige 'je doet dat goed' kan al een groot verschil maken. Maar het is breder dan enkel complimenten. Ook vertrouwen krijgen, moeilijke projecten toegewezen krijgen of expertise mogen delen met collega's kan een vorm van erkenning zijn."
"Wanneer mensen zich structureel niet erkend voelen, terwijl anderen dat wel krijgen, kan dat leiden tot frustratie en boosheid."
Luister: Waarom we als mens zo graag erkend willen worden
Dat herkent An Verhulst. Zij werkte 7 jaar in een kmo waar ze weinig waardering kreeg. "Het was op zich een heel fijne job. Jammer genoeg werd er weinig gecommuniceerd. Als iets goed ging, werd dat niet gezegd. Maar ook als iets fout liep, bleef het stil", vertelt ze. "Als ik dat probeerde aan te kaarten, botste ik op een muur. Er werd meteen gedacht: 'Je wilt waarschijnlijk gewoon opslag.'"
Na verloop van tijd begon dat te wegen. "Ik begon slechter te slapen en voelde vooral frustratie. Op een bepaald moment dacht ik: waarom zou ik nog extra moeite doen als er toch niets van terugkomt?"
"Ook al verdien je goed, als je geen erkenning krijgt en dat begint op de sfeer te drukken, dan wil je geen moeite meer doen voor je job." Het gebrek aan erkenning was voor haar doorslaggevend om ergens anders aan de slag te gaan.
"Erkenning bepaalt onze plaats in de wereld"
Ook volgens filosoof Stefan Rummens speelt erkenning een fundamentele rol in hoe mensen zich verhouden tot de samenleving. "De mens is een gemeenschapswezen. We hangen fundamenteel af van de plaats die anderen ons toekennen."
We leven in een tijd waarin erkenning minder automatisch is. Vandaag moet je die erkenning zelf verdienen
Stefan Rummens, filosoof
Volgens hem is erkenning een basisprincipe van mens-zijn. "We hebben anderen nodig om onze plaats in de wereld bevestigd te zien", klinkt het. "Die erkenning is minder vanzelfsprekend geworden en dus daarom nu net belangrijker."
Geen te sterke afhankelijkheid
Experten waarschuwen dat een te sterke afhankelijkheid van externe erkenning ook een valkuil kan zijn. Wie alleen nog werkt voor goedkeuring van anderen, dreigt zijn eigen motivatie te verliezen.
Of zoals Caers het samenvat: "Idealiter ben je niet volledig afhankelijk van externe erkenning. Uiteindelijk bepaalt het oordeel van anderen niet de intrinsieke kwaliteit van je werk."
Maar tegelijk is het volstrekt normaal dat mensen af en toe hunkeren naar erkenning. "We blijven mensen. Iedereen hoort graag dat hij goed bezig is."
