Een traditie zo oud als de wedstrijd zelf: de week voor hun slotproef studeren de finalisten van de Koningin Elisabethwedstrijd op een nieuw, onbekend muziekstuk. Ze verblijven samen in de Muziekkapel Koningin Elisabeth, zonder contact met de buitenwereld. Hoe dat verloopt? Clara De Decker van Klara/VRT Canvas mocht er op bezoek.
Digitale detox en pingpong: zo leven finalisten Koningin Elisabethwedstrijd in afzondering
"Je gsm graag", vraagt de huismeester van de Muziekkapel Koningin Elisabeth aan elke cellist die deze week binnenwandelt. De Italiaan Ettore Pagano neemt nog een laatste selfie en dan begint zijn week zonder contact met de buitenwereld: geen mobiele telefoon, geen internet.
Het is telkens een unieke ervaring voor de finalisten van de Koningin Elisabethwedstrijd: de week in 'muzikale quarantaine' in de Muziekkapel Koningin Elisabeth, midden in het groen in Waterloo. Daar komen ze druppelsgewijs binnen - elk precies 1 week voor hun finale optreden – om het verplichte werk in te studeren.
Een laatste selfie en dan begint de gsm-loze week in de Muziekkapel Koningin Elisabeth:
Ettore Pagano krijgt al meteen de partituur in handen, op papier, van ‘Four odes to the tides of flowers’ van de Chinees-Amerikaanse componiste Fang Man. Eén deel voor elk seizoen, met een bloem als symbool. Het leuke is dat de finalisten zelf de volgorde van de seizoenen mogen kiezen. De componiste kwam ook even op bezoek in de Muziekkapel, om vragen te beantwoorden.
We zijn hier om samen te werken, op dit moment is er geen wedstrijd
Maria Zaitseva, finaliste Koningin Elisabethwedstrijd
Een nieuw hedendaags muziekstuk instuderen is niet van de poes. Maar er heerst grote solidariteit in de Muziekkapel. De Russische Maria Zaitseva vertelt dat er duchtig overlegd wordt over vingertechnieken, tot na middernacht. "We werken samen, op dit moment is er geen wedstrijd", zegt ze aan Clara De Decker van Klara en VRT Canvas.
Alhoewel 1 week natuurlijk te kort is, gaf de Japanner Yo Kitamura toe na zijn finale optreden. "Maar dit is net de thrill van deze wedstrijd: in welke mate kun je een werk beheersen in amper 1 week?" vraagt Maria Zaitseva.
We zijn allemaal erg blij dat we al zover zijn geraakt
Clara Dietlin, finaliste Koningin Elisabethwedstrijd
Eén ding is zeker: de digitale detox doet de finalisten goed. Geen sociale media om je zorgen over te maken, niet eindeloos scrollen. Tijd die vrijkomt om geconcentreerd te studeren. Maar ook om andere dingen te doen: samen eten is belangrijk, er is ruimte zat om te wandelen en er wordt blijkbaar ook veel gepingpongd.
3 van de finalisten studeren hier ook gedurende het jaar. De Franse Clara Dietlin is 1 van hen. "Het stelt me gerust om hier samen te zijn in een toch wat beangstigende tijd", zegt ze. "We zijn allemaal al erg blij dat we zover zijn geraakt."
Wie speelt op woensdag?
Naast Clara Dietlin is ook Dilshod Narzillaev 'artist-in-residence' aan de Muziekkapel Koningin Elisabeth. Hij is 28 en geboren in Oezbekistan.
Naast het verplichte werk 'Four odes to the tides of flowers' van Fang Man speelt hij in zijn finale het 1e concerto van Dimitri Sjostakovitsj, samen met het Belgian National Orchestra onder leiding van Antony Hermus.
Narzillaev kreeg zijn opleiding onder meer in de Verenigde Staten. Hij won ook al enkele prijzen in internationale wedstrijden en heeft veel concertervaring.
In de finale speelt hij op een cello uit 1680, volgens sommige experten gebouwd door Matthijs Hofmans uit Antwerpen. "Heel bijzonder om in België op dit instrument te kunnen spelen."
Dilshod Narzillaev speelt - vermoedelijk - op een 17e-eeuwse cello uit Antwerpen:
De Spanjaard Álvaro Lozano Cames wordt volgende week pas 20 jaar. Hij studeert in Madrid en komt uit een muzikale familie. Zijn moeder speelt ook cello, zijn vader fagot. Op zijn 10e nam Lozano Cames al deel aan een muziekwedstrijd.
De Koningin Elisabethwedstrijd noemt hij "de meest extreme, moeilijke wedstrijd", waarvoor zowel een muzikale als een mentale voorbereiding onontbeerlijk is. Voor Lozano Cames is meditatie belangrijk, net als sport, want "als je 8 uur per dag cello speelt, dan protesteert je lichaam".
In zijn finale combineert de Spanjaard het verplichte werk met het 1e celloconcerto van Dimitri Sjostakovitsj, net als Clara Dietlin. Publiek en jury krijgen dus 2 keer hetzelfde programma te horen, altijd boeiend om te vergelijken.
De Spanjaard Álvaro Lozano Cames noemt dit "de meest extreme wedstrijd":
Hoe volg je de Koningin Elisabethwedstrijd?
De finale loopt van maandag 25 mei tot en met zaterdag 30 mei om 20 uur. Live op Klara en VRT MAX, van maandag tot en met vrijdag op het kanaal van Ketnet, op zaterdag op VRT Canvas. Gastvrouw Katelijne Boon praat elke avond met een panel gasten, reporter Clara De Decker zoekt de finalisten op voor eerste reacties en er zijn allerlei reportages, vanuit de Muziekkapel Koningin Elisabeth of uit het atelier van een strijkstok- of boogbouwer.
