"Het heeft weinig zin om nog langer boetes uit te delen aan handelaars die zich niet aan de regels over de sperperiode houden." Dat heeft federaal minister van Consumentenbescherming Rob Beenders (Vooruit) gezegd in WinWin op Radio 2. Hij reageert daarmee op een uitspraak van de Raad van State. Drie textielketens hadden boetes gekregen van de FOD Economie omdat ze het woord "solden" ook buiten de wettelijk vastgelegde soldenperiodes gebruiken. De Raad van State heeft nu geoordeeld dat die Belgische regels in strijd zijn met de Europese wetgeving en heeft de boetes dus vernietigd.
Minister Beenders: "Boetes voor handelaars die regels over solden niet volgen, hebben geen zin meer"
Harald Scheerlinck
Gepubliceerd:
WinWin is het consumentenprogramma van VRT op Radio 2 en VRT 1. Xavier Taveirne maakt jouw leven met slimme tips en goed advies net iets betaalbaarder. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
Als het van minister van Consumentenbescherming Rob Beenders afhangt, zal de overheid geen boetes meer uitdelen aan winkels die zich niet aan de Belgische regels over de sperperiode houden. "Nu dit arrest van de Raad van State er is, zou het weinig zinvol zijn om nog controles te houden. Als iets gebaseerd is op juridisch drijfzand, moet je ook geen boetes gaan uitschrijven. Daar heeft niemand iets aan", legt de minister uit in het consumentenprogramma WinWin op Radio 2.
Wat is de sperperiode? De sperperiode is de maand voor de start van de soldenperiode, in januari en juli. Tijdens die periode mogen winkels uit de kleding-, textiel- of lederwarensector geen kortingen geven. Concreet voorziet de Belgische wet een sperperiode van 3 december tot en met 2 januari en van 1 tot en met 30 juni. Tenzij de start van de solden, traditioneel op 3 januari en 1 juli, op een zondag zou vallen. Dan schuift de periode een dag naar voren op.
De uitspraak van de rechtbank is in principe enkel van toepassing op de boetes die werden opgelegd aan de drie textielketens, die ze met succes hebben aangevochten. Maar het arrest is een belangrijk precedent. Dat beseft ook minister Beenders, al wil hij niet gezegd hebben dat de sperperiode vanaf nu niet meer bestaat. "De boetes die zijn aangevochten moeten niet betaald worden, maar dat betekent niet dat de wet nu per definitie dode letter is geworden. De kans is weliswaar heel groot dat andere winkels die een boete zouden krijgen omdat ze kortingen geven tijdens de sperperiode, ook gelijk zullen krijgen wanneer ze die aanvechten." De federale regering zal de wet dus moeten aanpassen. "We moeten de beslissing van de Raad van State zeker goed bestuderen en met een voorstel naar de regering gaan. Ik ga daarvoor overleggen met mijn collega-ministers, maar ik vind dat we niet anders kunnen dan hierop te reageren. We moeten een goed evenwicht vinden om te vermijden dat er een grote prijzenslag komt die de kleinere winkeliers uit de dorpskernen bant. Tegelijkertijd wil ik ook de consument maximaal blijven beschermen tegen valse kortingen."
Het wordt belangrijker dan ooit voor consumenten om naar de referentieprijs te kijken wanneer je een korting ziet
Laura Clays, Testaankoop
Consumentenorganisatie Testaankoop vindt de beslissing van de Raad van State goed nieuws, maar woordvoerder Laura Clays ziet ook extra valkuilen, onder andere over die valse kortingen.
"Consumenten zullen nu vaker kortingen kunnen krijgen op kledij, textiel en lederwaren. Dat is natuurlijk goed nieuws. Tegelijkertijd hadden de regels rond de solden en de sperperiode het voordeel van de duidelijkheid. De prijs gaat nu het hele jaar door kunnen schommelen. Het wordt dus nog veel belangrijker voor consumenten om na te kijken wat de normale prijs van een product is, wanneer ze een korting zien. Om in te kunnen schatten of een korting een goede korting is of niet, moet je de kortingprijs vergelijken met de referentieprijs. Dat wordt belangrijker dan ooit."
Wat is de referentieprijs? De referentieprijs is de goedkoopste prijs die een verkoper tijdens de afgelopen 30 dagen heeft gevraagd voor een bepaald product. Wanneer een winkel een korting geeft, moet hij ook die referentieprijs erbij vermelden. Op die manier kan je als klant inschatten of de aangekondigde korting ook echt een (grote) korting is. Die maatregel moet er onder andere voor zorgen dat handelaars hun prijs niet kort voor een promotieactie kunstmatig kunnen optrekken, om de nieuwe prijs er aantrekkelijker te doen uitzien dan die in werkelijkheid is.
Testaankoop is niet verbaasd over het arrest van de Raad van State. "Het stond vast dat dit er ooit zat aan te komen. De hele Belgische regeling over de solden lag al langer onder vuur. Die valt onder de regels over oneerlijke marktpraktijken. Dat zijn regels die Europa heeft opgelegd en die in alle landen van de EU op dezelfde manier moeten worden toegepast. Een land mag daar dus niet zelf nog andere regels aan toevoegen of dingen aanpassen", legt woordvoerder Laura Clays uit.
De Raad van State heeft nu geoordeeld dat de Belgische soldenregels geen deel uitmaken van de Europese regels. Ze werden door onze overheid toegevoegd en dat is dus verboden.
