Vlaanderen onderzoekt of waterleiding van 80 kilometer tussen Eisden en Tienen jaarlijks 5 miljard liter extra drinkwater kan opleveren 

De onderzochte piste maakt deel uit van het Strategisch Plan Waterbevoorrading 2026 - 2032 dat de Vlaamse regering recent goedkeurde. In zogenaamde mijnverzakkingsgebieden wordt nu elk jaar 40 miljoen kubieke meter, oftewel 40 miljard liter water, opgepompt uit de grond. De helft daarvan wordt al gebruikt om drinkwater van te maken. Ongeveer half Limburg drinkt water uit het gebied. 

Maar volgens Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V) kan er jaarlijks nog 5 miljard liter extra gebruikt worden voor drinkwater. "In dat gebied zit een enorm potentieel. We pompen dat water op om te vermijden dat Eisden-dorp onder water loopt.  Die extra miljarden liters zouden drinkwater kunnen zijn voor ongeveer 77.000 gezinnen in Vlaanderen. Het water zou dus niet stoppen met stromen in Tienen. Daar kan het dan bijvoorbeeld weer verspreid worden over Vlaams-Brabant." 

Om al dat water tot bij de mensen te krijgen, wordt nu onderzocht of een nieuwe waterleiding van 80 kilometer lang kan worden aangelegd. Dat schrijft Het Belang van Limburg en het kabinet bevestigt het nieuws. De leiding moet lopen van Eisden tot in Tienen en jaarlijks zo'n 11 miljard liter water kunnen vervoeren. Aan het project hangt een prijskaartje van tussen 60 en 90 miljoen euro. 

"Dat vraagt heel wat onderzoek", benadrukt de minister. "Het zou tussen 10 en 15 jaar duren voor de leiding in gebruik kan worden genomen. Dan moet je daar vandaag al mee starten, want nu is er nog geen probleem wat betreft onze voorraden. Maar in onze buurlanden zien we dat die onder druk komen te staan." 

In de context van de klimaatverandering en de stijgende druk op watervoorziening is het volgens Brouns belangrijk dat de mijnwaterreserves tot in heel Vlaanderen geraken. "Zo verzekeren we dat er elk moment kwaliteitsvol en veilig water uit de kraan blijft stromen. We weten dat droogtes steeds langer zullen duren. We doen 13 investeringen in extra productiecapaciteiten. Dit is daar een grote en belangrijke van. 

Momenteel wordt dus maar de helft van het opgepompte water ingezet voor drinkwaterproductie. De rest stroomt weg naar verschillende waterlopen. Dat was al langer bekend, en roept dus ook al langer vragen op. 6 jaar geleden is al onderzocht of het water in de landbouw gebruikt kon worden.

10 jaar geleden onderzocht toenmalig minister en partijgenoot van Brouns, Joke Schauvliege, ook al of het water geschikt was voor drinkwaterproductie. Een eerste studie gaf toen een negatief advies. 

"Dat klopt", reageert Brouns. "Uiteraard moet dat water veilig en gezond zijn. Dat zijn de basisvoorwaarden. Vandaag de dag kunnen we nog beter zuiveren en efficiënter produceren. Bovendien ligt de kostprijs vandaag lager dan toen. Dat maakt dat die drinkwaterproductie in de toekomst ook rendabel zal zijn." 

In grote lijnen moet de nieuwe ondergrondse waterleiding dus de verbinding leggen tussen Tienen en de waterproductiecentra in Eisden, Leut-Meeswijk en As. Dat laatste centrum wordt momenteel vernieuwd en moet klaar zijn tegen 2029. Ook dat in Eisden wordt volgens de Vlaamse plannen na 2030 vernieuwd. Verder onderzoekt men nog of het productiecentrum in Meerheuvel (Dilsen-Stokkem) als back-up kan dienen voor dat van Eisden. 

Daarnaast zijn in Tienen ook plannen voor een gloednieuw waterproductiecentrum.  Dat moet er volgens Vlaamse documenten komen ter vervanging en clustering van de productiecentra in Hélécine, Overlaar en Kumtich, waarbij de winning in Kumtich uitgebreid zou worden. De bouw ervan staat gepland in het najaar van volgend jaar, op voorwaarde dat alle vergunningen verkregen worden.