Waarom lightproducten vaak een verkooptruc zijn (en niet per se een gezonde keuze)

Een fabrikant mag een product 'light' noemen wanneer het minstens 30 procent minder vetten, suikers of calorieën bevat. “Dat wil niet zeggen dat het product écht gezonder is", benadrukt diëtiste Lisa De Brabander op Radio 2. "Een pak lightchips blijft nog altijd chips, ook al bevat dat pak chips minder vet."

Minder vet staat niet garant voor een gezondere maaltijd. “Het gaat vaak om een ‘of’-verhaal. Een lightproduct moet of minder vetten, of minder suiker, of minder calorieën bevatten. Sommige fabrikanten springen slim om met die voorwaarden", gaat De Brabander verder.

"Een product kan 30 procent minder vetten bevatten, maar wel meer suiker. Dat doen fabrikanten om de lekkere smaak van een product te kunnen behouden. Het gezondheidsvoordeel van een lightproduct wordt zo verwaarloosbaar.” 

“Yoghurt is een typisch product waarvan veel lightvarianten bestaan”, zegt De Brabander. “Je vindt in de winkel 'light', 'mager', 'minder vet'. Dan moet je altijd kijken of er toch niet meer suiker in zit dan in het originele product. Dat is vaak het geval bij fruityoghurt, omdat fabrikanten de zoete smaak willen behouden.”

Hetzelfde trucje wordt toegepast bij lightmayonaise. “Er wordt wel 30 procent of meer vet uitgehaald, maar sommige fabrikanten voegen meer suikers toe om de smaak te behouden.”

Om zeker te zijn waarmee je te maken hebt, kan je het best het etiket met de ingrediënten checken. "Kijk op het etiket altijd de categorie ‘koolhydraten waarvan suikers’ na. Vergelijk die waarde op het lightproduct met die van het origineel product. Controleer of de hoeveelheid suikers al dan niet hoger is”, geeft De Brabander als tip. 

Soms is het lightproduct net wel de betere keuze in het winkelrek. “Kaas bevat in het algemeen vrij veel vet, maar een fabrikant gaat er niet snel suiker aan toevoegen. Het maakt de kaas niet lekkerder. Koop je sneetjes kaas of smeerkaas in een light-variant, dan haal je daar echt je voordeel uit”, legt De Brabander uit.

Ook bij boter doe je een voordeel met de lightvariant. "Klassieke roomboter of harde bakvetten bevatten veel verzadigde vetten, terwijl lightproducten vaak van plantaardige oliën zijn gemaakt. Ze bevatten daardoor meer onverzadigde vetten, wat beter is voor je hart en vaten."

Als je consequent de lightvariant van producten kiest, heeft dat een impact op verschillende vlakken. "Lightproducten verteren vaak sneller. De kans is groot dat je sneller een hongergevoel ervaart en last krijgt van cravings, omdat je lichaam vraagt naar meer energie."

Ook psychologisch hebben lightproducten een invloed. "Omdat iemand weet dat een product 'light' is, gaat die er onbewust meer van eten. Zo krijg je net méér calorieën binnen dan met een normale portie van de reguliere variant", legt De Brabander uit. 

Om frisdranken en lightzuivel zoet te maken zonder calorieën, kunnen fabrikanten kunstmatige zoetstoffen of polyolen (suikeralcoholen, zoals xylitol en maltitol) gebruiken. "Als je hier plots meer dan gewoonlijk van binnenkrijgt, kunnen je darmen daarop reageren. Polyolen trekken water aan in de dikke darm, wat kan leiden tot gasvorming, een opgeblazen gevoel en zelfs krampen."

"De basis van een gezond eetpatroon bestaat uit volwaardige voeding, zoals groenten, fruit, volkoren producten, gezonde vetten en eiwitten", besluit De Brabander. "Gebruik lightproducten als een slim hulpmiddel, zoals bij frisdrank of zuivel, de hoeveelheid vetten of suiker te minderen. Zie het niet als de fundering van je dieet."