De Gentse correctionele rechtbank heeft de vennootschap achter het textielbedrijf Utexbel uit Ronse veroordeeld tot een boete van 400.000 euro voor een reeks milieu-inbreuken. De gedelegeerd bestuurder kreeg een geldboete van 80.000 euro, maar het bedrijf krijgt geen exploitatieverbod opgelegd.
"Het risico op schade voor mens en milieu werd vaak bewust aanvaard als collateral damage", motiveerde de rechtbank. Het bedrijf, zijn gedelegeerd bestuurder en 2 andere bestuurders moesten zich voor de rechtbank verantwoorden voor schending van de vergunningsplicht, schending van de exploitatie- en vergunningsvoorwaarden, schending van de zorgplicht, lozen van bedrijfsafvalwater op oppervlaktewater en overschrijdingen van de milieunormen. In totaal hadden 68 mensen en verenigingen zich burgerlijke partij gesteld tegen het bedrijf en zijn bestuurders.
Openbaar Ministerie eiste strenge straffen en exploitatieverbod
Het Openbaar Ministerie had een exploitatieverbod gevorderd en een boete van 1,2 miljoen euro voor de NV Utexbel. De openbare aanklager sprak van een "manifeste lakse houding ten opzichte van de milieuwetgeving" door het bedrijf en de bestuurders. "Ik steek de hand in eigen boezem. Ik had al veel vroeger moeten vervolgen", stelde de aanklager bij de behandeling.
"Deze zaak krijgt veel aandacht, omdat PFAS-uitstoot een belangrijk deel ervan is, maar het is veel ruimer en veel erger. Het gaat om een reeks misdrijven over een lange tijd die allemaal voor milieuschade zorgen. Ze hebben de maatschappelijke nood aan een gezond leefmilieu jarenlang uit het oog verloren. De exploitatie kwam op de 1e plaats en dan pas de gezondheid van de omwonenden.
Advocaten bedrijf vroegen opschorting
De advocaten van het bedrijf hadden de gunst van de opschorting gevraagd. "Dit is een complex dossier met verschillende vergunningsprocedures, maar het is niet zo dat het bedrijf zijn verantwoordelijkheid wil ontlopen. Specifieke milieu-overtredingen worden wel betwist, maar we betwisten niet alles wat er te betwisten valt."
"Er waren wel degelijk effecten van de dagvaarding en er zijn maatregelen genomen", stelde een van de advocaten. "De grote specialisatie van Utexbel is het produceren van beschermende kledij en uniformen voor politiediensten en defensie. Als het gaat over PFAS, want daar was in de eerste dagvaarding nog geen sprake van, worden heel strenge eisen gesteld. Utexbel stelt 900 personen te werk, van wie 700 in België."
Geen herlokalisatie of exploitatieverbod, wel boetes
De benadeelden hadden het bedrijf ook rechtstreeks gedagvaard omdat de PFAS-misdrijven daar ook in opgenomen werden, stelde advocaat Isabelle Larmuseau. "Het is duidelijk dat Utexbel nooit zal stoppen met PFAS. Niet door onwil, maar omdat ze textiel maken voor onder meer de defensiesector, en dat is een essentiële sector waarvoor altijd PFAS gebruikt zal mogen worden." Volgens de omwonenden was een sluiting of een herlokalisatie de enige optie, maar daar ging de rechtbank niet op in.
Het exploitatieverbod werd afgewezen, omdat het bedrijf vergund was. "De rechtbank kan enkel op basis van het dossier oordelen", zei de rechter. "Het bedrijf wordt voor vele zaken veroordeeld, maar dat doet niets af aan het feit dat Utexbel vergund was om, zij het in beperkte hoeveelheden, PFAS te lozen. (..) De rechtbank kan door gewijzigde wetgeving niet langer een exploitatieverbod opleggen."
De NV Utexbel werd veroordeeld tot een boete van 400.000 euro en de gedelegeerd bestuurder tot een boete van 80.000 euro. Twee andere bestuurders werden vrijgesproken bij gebrek aan bewijs.
De betrokken partijen kunnen nog in beroep gaan tegen het vonnis.
Regionaal nieuws uit Oost-Vlaanderen


