Het gerecht heeft vorig jaar een recordbedrag van 148 miljoen euro aan crimineel geld in beslag genomen. Dat blijkt uit het jaarverslag van het COIV, de dienst bij het Openbaar Ministerie die inbeslagnames beheert. Justitie probeert steeds meer achter het geld van criminelen te gaan. “Al blijft dit het topje van de ijsberg”, aldus COIV-directeur Walter Quirynen.
Recordbedrag van 148 miljoen euro in beslag genomen in 2025: "Blijft topje van de ijsberg"
Dries Hiroux
Gepubliceerd:
Diamanten, horloges en dure handtassen. We hebben het allemaal liggen”, zegt COIV-directeur Walter Quirynen als we voor een grote kast staan, in een nog grotere kluizenzaal, ergens in België. Waar precies, dat mogen we omwille van veiligheidsredenen niet zeggen.
De verzegelde zakken en dozen blijken vooral gerelateerd aan drugs- en witwasdossiers.
Het COIV (Centraal Orgaan voor Inbeslagnames en Verbeurdverklaringen) krijgt meer en meer inbeslagnames te verwerken. Doorgaans krijgt het jaarlijks 110 miljoen euro aan geld in beheer, maar vorig jaar steeg het met ruim een derde, naar 148 miljoen.
Achter de schermen in de kluizenzaal van het COIV: bekijk hier de reportage
In die 148 miljoen zit vooral cash geld dat door de politie werd inbeslaggenomen, maar ook inbeslaggenomen geld op rekeningen, geïnde huurgelden en verkoopopbrengsten. De waarde van de inbeslaggenomen goederen – vastgoed, gestockeerde luxeproducten en auto’s … - zit daar niet bij.
Auto's al verkopen tijdens onderzoek
"Er is in 2025 een significante stijging aan inkomend geld”, vertelt Quirynen. “Mogelijk ligt een verklaring in het groeiende bewustzijn bij justitie en politie dat we criminelen moeten raken in de portefeuille, en achter het geld moeten aangaan."
"Bijkomend wordt er ook meer gebruikgemaakt van de procedure om bijvoorbeeld inbeslaggenomen auto’s al tijdens het strafonderzoek te verkopen."
Want de opbrengst van een verkochte auto, zit dus wel in de 148 miljoen euro. Sinds 2003 kunnen inbeslaggenomen goederen (zoals auto’s) in bepaalde omstandigheden al snel verkocht worden, nog tijdens het onderzoek. In 2021 waren er nog ongeveer 1.000 verkopen, in 2025 al meer dan 1.600.
"Er wordt meer gebruik van gemaakt", zegt Quirynen over de procedure rond de verkoop van auto’s.
"Zowel voor de verdachte als voor de Staat is het financieel voordelig. Bij een uiteindelijke vrijspraak krijgt de eigenaar de verkoopopbrengst terug, die wellicht hoger ligt dan de waarde van de auto op het moment van de vrijspraak, aangezien procedures soms jaren kunnen aanslepen. En bij een verbeurdverklaring komt de verkoopopbrengst toe aan de Staat."
Vorige week werden via de FinShop nog 23 auto’s verkocht, voor in totaal bijna 850.000 euro, een record. Ook enkele auto’s van thuisverpleegster Stefanie Sander, die verdacht wordt van fraude, zaten daarbij.
Bij de 148 miljoen euro moet je dus ook nog de waarde van de niet-verkochte spullen en vastgoed bijtellen. En ook de -portefeuille, die de afgelopen jaren door inbeslagnames aangroeide tot ongeveer 20 miljoen euro.
Wereldwijd wordt maar 2 procent van het crimineel vermogen in beslag genomen
Walter Quirynen, waarnemend directeur COIV
Eerder gaf de federale politie in een jaarverslag aan dat zij vorig jaar 195 miljoen euro aan crimineel “vermogen” inbeslagnamen, waar wel de waardebepalingen van goederen in vervat zitten.
Dat cijfer geeft mogelijk een vertekend beeld, aangezien de waarde van bijvoorbeeld inbeslaggenomen goud kan zakken of stijgen, net zoals dat voor crypto en auto’s het geval is bijvoorbeeld.
Vrijgesproken? Eerst verplicht schulden betalen
Twee jaar geleden werd ongeveer een derde van de inbeslaggenomen bedragen uitgekeerd aan de Staat. In 2025 is dat twee derde geworden, goed voor 95 miljoen euro. Rechters spreken meer verbeurdverklaringen uit in hun uiteindelijke vonnissen.
De verbeurdverklaarde bedragen zijn in 2025 meer dan verdubbeld tegenover 2023. “Meer en meer inbeslaggenomen crimineel geld vloeit dus terug naar de Belgische schatkist”, onderstreept Quirynen.
En er vloeit ook nog op een andere manier geld naar de Belgische schatkist. Als inbeslaggenomen geld toch moet worden teruggegeven (omdat de persoon vrijgesproken is, of geen verdachte meer is) kijkt het COIV eerst of die persoon fiscale of sociale schulden heeft.
Als dat het geval is, dan betaalt het COIV eerst die schulden, om dan het overgebleven geld terug te geven. Vorig jaar werd op die manier maar liefst 21,6 miljoen euro aan overheidsschulden betaald.
Topje van de ijsberg
148 miljoen is veel geld, maar het blijft het topje van de ijsberg. Dat weet ook Quirynen. “Uit internationale studies van Europol en de VN blijkt dat wereldwijd maar 2 procent van het crimineel vermogen in beslag wordt genomen, en maar 1 procent uiteindelijk verbeurd verklaard”, aldus de waarnemend directeur.
Rechters spreken soms ook verbeurdverklaringen uit op basis van geschatte winsten die criminele bendes maakten, zonder dat dat hele bedrag (al) in beslag is genomen.
Op het grote Costa-proces bijvoorbeeld vraagt de de aanklager om 1,5 miljard euro verbeurd te verklaren op basis van inbeslaggenomen geld, maar vooral op basis van schattingen van de criminele winsten. Winsten die de criminelen vaak ergens naartoe gesluisd hebben.
“Er is nog ruimte voor verbetering”, besluit Quirynen. “De 148 miljoen is een fractie van alle criminele opbrengsten. Er moet nog meer worden ingezet op het kraken van het verdienmodel, met meer aandacht voor het opsporen van criminele vermogens van in het begin van elk strafonderzoek.”
