De Vlaamse regering trekt 1 miljoen euro uit om het verband tussen milieuvervuiling en kanker te onderzoeken. Daarvoor wordt informatie van het Kankerregister gekoppeld aan gegevens over milieuvervuiling. Als blijkt dat bepaalde plekken zowel slecht scoren voor bepaalde soorten van vervuiling als voor bepaalde kankers, kan dat belangrijke inzichten opleveren.
Vlaanderen onderzoekt verband tussen milieuvervuiling en kanker
Vervuiling kan leiden tot een groter risico op kanker. Een typisch Vlaams voorbeeld: de meeste gevallen van longvlieskanker worden veroorzaakt door asbestvervuiling.
In Vlaanderen worden we blootgesteld aan heel wat vormen van vervuiling, van fijnstof over zware metalen tot PFAS. Die verhogen het risico op kanker, maar vaak niet zo sterk als asbest. Bovendien maakt die mix van toxische stoffen het moeilijk om een specifieke schuldige aan te wijzen.
Daarom slaan het Vlaams Departement Zorg en het Belgisch Kankerregister de handen in elkaar. Het Kankerregister bestudeert al 20 jaar lang de kankerdiagnoses in ons land. Die database wordt nu gekoppeld aan informatie over het milieu en vervuiling in Vlaanderen. Die komt onder andere van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM), de Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (OVAM) en milieu-effectenrapporten.
Luchtvervuiling
Zowel wetenschappers uit de gezondheidszorg als universiteiten zullen met de gegevens aan de slag kunnen. Zij zullen gerichter op zoek kunnen gaan naar het verband tussen kanker en vervuiling.
Geert Silversmit, biostatisticus bij het Kankerregister, geeft een voorbeeld. "Uit eerder onderzoek weten we dat er in Hoboken vervuiling is door zware metalen. Tegelijk is er ook een verhoogd aantal gevallen van maagkanker bij mannen, en een verhoogd risico op longkanker - al geldt dat laatste voor de hele gemeente Antwerpen."
Als een bepaald type kanker ergens vaker voorkomt, zullen we kunnen bekijken of er daar bijvoorbeeld ook meer luchtvervuiling is
Geert Silversmit, biostatisticus Kankerregister
Dat onderzoek zal nu op grotere schaal uitgevoerd kunnen worden, voor heel Vlaanderen. "Als we op één bepaalde plek zo'n verband zien, zullen we kunnen testen of dat ook voor heel Vlaanderen geldt voor een bepaald type kanker of vervuiling. Of in een bepaalde regio waar er meer kanker voorkomt, zullen we kunnen kijken of er bijvoorbeeld ook meer luchtvervuiling is."
Dat die verhoogde vervuiling daadwerkelijk de oorzaak is van een verhoging van het kankerrisico, kan nog niet met zekerheid gezegd worden. Er is immers nog een resem andere factoren dat meespeelt, bijvoorbeeld of iemand rookt of hoe gezond die eet.
Maar dat beide samen op dezelfde plek voorkomen, is op zich al een waardevol inzicht en kan misschien al een deel van de verhoging verklaren.
Minister Gennez: "Korter op de bal spelen"
"Kanker is individueel altijd een gevolg van verschillende factoren: leeftijd, eetgewoontes, genetische aanleg, maar ook omgeving. We willen nu preventief meer in kaart brengen welk type kanker waar voorkomt en wat eventuele factoren zijn", zegt Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit).
"Zo kunnen we sneller patronen ontdekken, risico’s beter inschatten en gerichter ingrijpen als dat nodig is."
De Vlaamse regering voorziet daarvoor 1 miljoen euro voor de rest van deze regeerperiode.
