Limburgse jeugdhuizen worstelen met rustige zomers: sommige sluiten, andere passen zich aan

Als de zomer aanbreekt, wordt het stiller in de Limburgse jeugdhuizen. Dat horen we bijvoorbeeld in Jeugdhuis XL in Herk-de-Stad. "In de zomer is het altijd moeilijk om de jeugd te bereiken. Jongeren gaan met vakantie of doen liever een terrasje, en jeugdverenigingen gaan op kamp." 

Omdat het voor het jeugdhuis moeilijk is om een zomerterras op te zetten, kiest het ervoor om 2 weken volledig te sluiten. Die periode benutten ze wel voor een grote kuis. "De drankbestellingen en het onderhoud gebeuren wel nog door gemeentelijke werkers."

Ook 't Geverke in Kiewit (Hasselt) sluit een tijdje de deuren en gebruikt de zomerperiode voor onderhoud. Door hun ligging, recht tegenover de Pukkelpopweide, blijven ze sowieso dicht tijdens het festival. "In de zomer zijn er sowieso veel evenementen, en daar kun je moeilijk tegenop."

Bij jeugdhuis De Kouter in Bocholt merken ze ook dat er minder bezoekers zijn in de zomer, maar toch blijven ze open. Dat is een bewuste keuze.

"We vinden dat het jeugdhuis een plek moet zijn waar iedereen altijd terechtkan, en dus zijn we het hele jaar door open", vertelt voorzitter Lani de Munck.

Het jeugdhuis past zich wel aan de zomersfeer aan. "In de zomer staat er altijd een terras en we organiseren daar ook evenementen." 

Eenzelfde werkwijze is er in 't Fabriek in Hoeselt, waar een pop-upterras een mooie opkomst trekt. "Iedere woensdag zitten er ongeveer 80 jongeren op ons terras. We doen dat al enkele jaren."

Dat de werking in jeugdhuizen in de zomer op een lager pitje staat, merken ze ook bij Formaat, de vzw die een steunpunt biedt voor jeugdwerkingen. "De drukste periode voor jeugdhuizen loopt van februari tot juni. Dan zien we de meeste activiteit en vinden ook de meeste evenementen plaats", zegt de ondersteuner van jeugdhuizen in Limburg.

"Die tijdelijke sluitingen zijn niets nieuws en wijzen niet per se op problemen bij jeugdhuizen. Vaak is de verklaring simpel: de zomervakantie is volgeboekt, zowel bij de jongeren die langskomen als bij de vrijwilligers die het jeugdhuis draaien."

De organisatie merkt wel dat jongeren opnieuw hun weg vinden naar het lokale jeugdhuis. "De covidpandemie was echt een rake klap. Nu zien we dat de jeugdhuizen opnieuw openbloeien."

Minder klanten betekent helaas ook minder inkomsten voor de werking. Voor sommige jeugdhuizen weegt dat extra zwaar, omdat zij ook huur moeten betalen voor hun pand.

Jeugdhuis De Molen in Alken is daar een voorbeeld van. Zij betalen hun huur aan de gemeente met subsidies die ze ontvangen. "Als ik erover nadenk, is dat eigenlijk onlogisch, maar we werken al zolang zo. We zijn het gewend", zegt bestuurslid Tibe Bonneux.

Ook Jeugdhuis Expo in Sint-Truiden zoekt ondertussen steeds naar nieuwe manieren om bezoekers aan te trekken. "Zo deelden we flyers uit met een QR-code voor een gratis consumptie. We hebben er 800 gemaakt, maar de code is amper 3 à 4 keer gescand."

Gert Stas, schepen van Jeugd (Vooruit) in Sint-Truiden, benadrukt dat het jeugdhuis subsidies krijgt om zowel huur- als activiteiten mee te dekken. 

Formaat pleit ervoor om de focus op het financiële los te laten. "Ieder jeugdhuis werkt anders. Het is aan lokale besturen om te verzekeren dat vrijwilligers zich zo weinig mogelijk moeten bezighouden met wetgeving en financiën."

In 2020 onderzocht Formaat meer dan 100 subsidiedossiers bij Vlaamse open jeugdwerkingen. "Op basis daarvan hebben we een modelreglement opgesteld voor subsidiëring."

Formaat hoopt zo lokale besturen bij te sturen, zodat jeugdhuizen zich kunnen focussen op waar het echt om draait: jongeren een plek geven om zich te amuseren.