Plaatstekort in Antwerps buitengewoon onderwijs: voor geen enkel aangemeld kind met motorische beperking is er plaats

De voorbije weken hebben ouders hun kinderen kunnen aanmelden voor een plaatsje in het buitengewoon basisonderwijs in Antwerpen. Opnieuw blijkt er een groot plaatstekort te zijn: 680 kinderen staan op de wachtlijst.

Dat is 66 procent van het totaal aantal kinderen dat werd aangemeld, ongeveer evenveel als vorig jaar. Toch zijn er de afgelopen 5 jaar meer dan 400 extra plaatsen gecreëerd voor de types waar het tekort zich het meest acuut stelt. Dat zijn type 2, kinderen met een verstandelijke beperking, en type 9, kinderen met een autismespectrumstoornis (zonder verstandelijke beperking).

Desondanks concentreert het tekort zich voornamelijk in kleuter- en lager onderwijs type 2 en lager type 9. Voor type 2 werden in totaal 539 kinderen aangemeld, waarvan er 433 op de wachtlijst zijn beland. Voor het lager onderwijs type 9 werden 171 kinderen aangemeld en staan er 142 op de wachtlijst. Voor kleuters in type 9 staan 10 van de 51 aangemelde kinderen op de wachtlijst, 10 procent minder dan vorig schooljaar.

"Die grote wachtlijsten zijn niet nieuw en het gevolg van een plaatstekort dat we al enkele jaren meenemen", zegt Graziela Dekeyser, voorzitter van het Lokaal Overlegplatform (LOP) basisonderwijs in Antwerpen. "De grote tekorten in het kleuteronderwijs zijn opgeschoven naar het lager onderwijs. Dat baart ons zorgen naar de toekomst toe."

"Reguliere scholen die nu veel kinderen opvangen die waren aangemeld voor het buitengewoon onderwijs, signaleren dat het aanzienlijk moeilijker is om in de nodige aanpassingen en zorg te voorzien", aldus Dekeyser.

Wat wel nieuw is, is dat dit jaar geen enkel kind met een motorische beperking (type 4) een plek heeft gekregen. "Het gaat in absolute aantallen over significant minder kinderen dan type 2 of type 9, maar het is een even onrustwekkend signaal", klinkt het bij Dekeyser. Het gaat om 27 aangemelde kinderen voor het kleuteronderwijs, 14 voor het lager onderwijs.

Kinderen zonder plek in het buitengewoon onderwijs vinden we vaak terug in het regulier onderwijs. "Dat is zeker niet altijd een evidente oplossing voor deze leerlingen en scholen in tijden waarin veel basisscholen zich al in woelige wateren bevinden", gaat Dekeyser verder.

"We krijgen vaak signalen dat een significant aantal van deze kinderen niet voltijds naar school gaat. We zien ook elk jaar opnieuw kinderen zonder school." Voor 15 procent van de kinderen is het al het 3e jaar op rij dat ze op een wachtlijst staan.

"Deze situatie heeft een enorme impact op gezinnen", zegt Dekeyser. "Ouders zien zich in hun zoektocht naar een oplossing voor hun kind soms genoodzaakt om minder te werken om kinderen deel- of voltijds thuis op te kunnen vangen. Dat heeft gevolgen voor het sociaal en financieel welzijn van het gezin op korte maar ook op lange termijn."

"Dat we de voorbije jaren samen meer dan 400 extra plekken hebben kunnen creëren, toont dat scholen, stad en partners grote inspanningen leveren", reageert Nabilla Ait Daoud (N-VA), schepen van Onderwijs. "Tegelijk blijft de nood voor kinderen met de meest complexe ondersteuningsvragen groter dan het aanbod."

Dat is bijzonder moeilijk voor ouders en kinderen die vandaag nog geen plek vinden, klinkt het bij de schepen. "Ook de komende jaren blijven we met alle onderwijspartners alles op alles zetten om hen zo goed mogelijk te begeleiden en bijkomende capaciteit uit te bouwen."