Het project waarbij Leuven aan daklozen een woning aanbiedt is een succes. Sinds de opstart van de werking in 2020 hebben 16 van de 18 daklozen hun woning kunnen behouden. Dat gebeurt via het principe 'housing first'. Deelnemers krijgen eerst rust en veiligheid in een studio of appartement, voor ze aan hun verslaving of psychologische problemen werken. "Op straat is er geen perspectief: je bent alleen bezig met overleven", zegt Erwin (50), die bijna 3 jaar dakloos was.
Succesvol project houdt daklozen van straat in Leuven: "Eerst woning, daarna begeleiding"
Sam Coremans
Gepubliceerd:
Samenvatting:
De aanpak 'housing first', waarbij daklozen eerst een woning krijgen en daarna begeleiding op maat, werkt goed in Leuven: 16 van de 18 opgestarte trajecten zijn succesvol.
Deelnemer Erwin (50) getuigt over het verschil: "Je hebt geen perspectief op straat: je bent alleen bezig met overleven. Door housing first kon ik dingen weer op een rijtje zetten."
De aanpak is ook goedkoper dan een regulier traject, zegt onderzoeker Koen Hermans (KU Leuven), al blijft het vinden van woningen de grote uitdaging.
De aanpak van housing first is in de jaren 90 ontstaan in de Verenigde Staten, al had Finland de methode ook al toegepast. Het principe is simpel: in plaats van daklozen een heel traject te laten doorlopen, krijgen ze zo snel mogelijk een woning. Pas daarna volgt begeleiding, op maat van de deelnemer.
"Vroeger ging men ervan uit dat langdurige daklozen met een problematiek, zoals verslavingen of psychische problemen, niet alleen konden wonen", legt Koen Hermans, doctor in de sociale wetenschappen aan KU Leuven, uit. "Housing first biedt die mensen wel een woning en boekt opvallende resultaten."
De aanpak vertrekt vanuit het idee dat mensen met complexe problemen eerst een veilige woning nodig hebben. Pas daarna kan je die problemen aanpakken. "Een woning zorgt voor rust in een leven", zegt Hermans. "De begeleiding wordt ook anders aangepakt. Er wordt niet gewerkt met strakke doelen, maar geluisterd naar wat de deelnemer wil aanpakken, zelfs als dat botst met wat de begeleiding nodig acht."
Voormalig dakloze getuigt
Erwin (50) is een deelnemer aan de werking. Hij getuigt over zijn ervaring in de podcastreeks 'Maar éérst… een thuis' van CAW. "Ik leefde 3 jaar op straat na een opeenstapeling van problemen: ik was slachtoffer van de aanslag in Maalbeek in 2016. Daar heb ik psychologische problemen ontwikkeld en ik kampte ook met verslavingen aan alcohol en drugs. Ik liet me wel opnemen, maar belandde daarna weer op straat."
Ik was 3 jaar dakloos door verschillende problemen: zo was ik slachtoffer van de aanslag in Maalbeek in 2016
Erwin
Het grote probleem voor daklozen is een gebrek aan perspectief, getuigt Erwin. "Je hebt geen perspectief: je bent alleen bezig met overleven. Daklozen zijn niet bezig met de toekomst, maar met hun volgende slaapplaats. Door housing first moest ik me daar geen zorgen meer over maken en kon ik dingen weer op een rijtje zetten."
Het aanpakken van verslaving of psychische problemen is geen doel op zich, legt Jeroen De Wilde van CAW uit. "Het voornaamste doel is de huisvesting behouden. Daarvoor moeten deelnemers hun huur betalen en openstaan voor begeleiding. Een deelnemer hoeft zijn verslaving niet aan te pakken om de woning te behouden, al geven we hen daarvoor wel alle steun."
Goedkoper dan regulier traject
Leuven begon in 2020 met housing first en heeft intussen 18 trajecten opgestart. 16 mensen wonen nog in hun woning: een slaagpercentage van bijna 90 procent. "Ondanks het overtuigende wetenschappelijke onderzoek is er terughoudendheid in de maatschappij", zegt Hermans. "Men denkt dat het de eigen schuld is van daklozen dat ze op straat belanden en wil hen geen 'makkelijk' huis aanbieden."
Mensen die langdurig op straat leven, kosten de maatschappij veel
Koen Hermans
Nochtans is deze aanpak net goedkoper, zegt Hermans. "Mensen die langdurig op straat leven, kosten de maatschappij veel. Een verblijf in de nachtopvang kost rond 60 euro, een opname in de psychiatrie kost zo'n 650 euro per dag. Housing first heeft ook een kostprijs, maar die ligt veel lager dan die van een regulier traject. Dan praten we over tienduizenden euro's per jaar."
Op zoek naar woningen
Het project krijgt alleszins een vervolg in Leuven. "Het stadsbestuur heeft onze samenwerking verlengd voor deze beleidsperiode", zegt De Wilde. "Uit de laatste telling blijkt dat 89 mensen in aanmerking komen voor een traject. De grote uitdaging is om woningen te vinden. De stad heeft net nog 3 woningen geopend voor housing first en is ook steeds op zoek naar mensen die hun woning willen verhuren. Het doel is om 5 trajecten per jaar op te starten."
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd:
