De vraag of de regering tijdelijke maatregelen moet nemen om energiesteun te geven voor onder meer het woonwerkverkeer houdt de politiek nu al enkele weken bezig. Het lijkt er meer op dat de N-VA en MR lijnrecht tegenover elkaar komen te staan. Minister van Defensie Theo Francken geeft toe dat hij beelden van een vermeende drone naar een bevriende persgroep heeft gestuurd, maar is dat wel de taak van een minister? En David Leisterh (MR) die de nationale politiek heeft verlaten, schrijft een boek.
Een potje armworstelen tussen N-VA en MR
Samenvatting:
Ratingbureau Moody's heeft de kredietwaardigheid van België verlaagd. Volgens Moody's blijft het begrotingstekort hoog en stijgt de schuld naar verwachting tot 116% van het bbp in 2030. Premier De Wever wil in de zomer op zoek gaan naar 5 miljard euro aan besparingen.
Binnen de federale regering groeit de spanning over energiesteun voor kwetsbare groepen. MR-voorzitter Bouchez dreigt andere regeringsbeslissingen te blokkeren als er geen steunmaatregelen komen, terwijl N-VA stelt dat er geen geld beschikbaar is. Dinsdag komt de regering opnieuw samen.
Minister van Defensie Theo Francken gaf toe dat hij beelden van een vermeende drone doorstuurde naar één bevriende persgroep. Achteraf bleken de beelden niet van een drone, maar van een politiehelikopter. De actie roept vragen op over de rol van een minister in de informatieverstrekking aan de pers.
1. Afstevenen op een perfecte storm?
Ratingbureau Moody's heeft zijn rating voor ons land verlaagd. Het volgt daarmee de beweging die een ander ratingbureau, Fitch, vorig jaar al heeft ingezet.
Een ratingbureau of kredietbeoordelaar beoordeelt de kredietwaardigheid van bedrijven en overheden. Zo'n bureau maakt de inschatting van hoe groot de kans is dat die schulden ook effectief worden terugbetaald. Moody's geeft toe dat de regering-De Wever een aantal "ambitieuze" hervormingen heeft ingezet, maar dat die niet volstaan om de begrotingsdruk te verminderen. Die vloeit voort "uit stijgende rentekosten, extra defensie-uitgaven en aanhoudende uitgavendruk als gevolg van de vergrijzing en tegenvallende inkomsten".
Op zoek naar 5 miljard
Ons begrotingstekort blijft hoog - volgens het IMF is het zelfs het hoogste van heel Europa - en de schuld zal blijven stijgen, volgens Moody's tot "116 procent van het bbp in 2030". Eerste minister De Wever is niet verrast door dit oordeel.
"Het onderstreept nog maar eens dat extra inspanningen nodig zijn om het vertrouwen van de internationale markten in de financiële gezondheid van ons land te herstellen", zegt hij. "Het is een kwestie van verantwoordelijkheidszin om daar de komende maanden nog eens grondig werk van te maken."
De eerste minister wil om die reden in de zomer op zoek gaan naar 5 miljard. Maar het oordeel van Moody's levert de premier en zijn partij, de N-VA, een bijkomend argument om te herhalen dat er geen (helikopter)geld is voor energiesteun, waar alle andere regeringspartijen nu al weken tevergeefs om vragen.
Vooral de MR van Georges-Louis Bouchez zet die vraag in de verf. De voorzitter van de MR zegt zelfs dat hij andere regeringsbeslissingen zal blokkeren zolang er geen tijdelijke en gerichte maatregelen zijn om de kwetsbaren in de samenleving te helpen. Ook hij doet - via sociale media - een oproep.
"Ik roep mijn meerderheidspartners en collega's in de parlementen op: stop met de electiorale berekeningen en ideologische blokkeringen." Bij VTM Nieuws zei CD&V-voorzitter Sammy Mahdi dat hij hoopte dat de MR haar oproep ook op zichzelf zou toepassen.
Dinsdag komt de regering opnieuw bij elkaar en nu al wordt duidelijk dat er een winnaar én een verliezer zal zijn
Bouchez betwist dat er geen geld zou zijn, waarin hij trouwens gesteund wordt door Mahdi, die zelf naar de talrijke bedrijfssubsidies wijst. Bouchez wil een bedrag van 'nauwelijks' 50 miljoen inzetten, en geeft talloze voorbeelden van waar dat geld te vinden zou zijn.
"Drie keer meer justitiegebouwen dan in Nederland. 60 stations waar minder dan 100 mensen per dag op- en afstappen. Bijna de helft van de langdurig zieken die dat in werkelijkheid niet zijn en zouden kunnen werken. Ziekenhuizen die op 100 meter van elkaar liggen. Speciale pensioenregelingen. Zoveel politici. (...) Vakbonden die werkloosheidsuitkeringen betalen en ziekenfondsen die gezondheidszorg beheren met overheidsgeld, zonder aandacht voor schaalvoordelen of transparantie. Een overheidsapparaat dat 4 keer groter is dan in de jaren 60."
Hij eindigt met een nieuwe verkiezingsslogan: "Minder overheid voor meer koopkracht", waarbij het oorspronkelijke rijm in het Nederlands verloren gaat (Moins d'État pour plus de pouvoir d'achat).
Het ziet er dus naar uit dat de 2 partijen van de regering die ideologisch het dichtst bij elkaar staan, aan een potje armworstelen zijn begonnen. Dinsdag komt de regering opnieuw bij elkaar en nu al wordt duidelijk dat er een winnaar én een verliezer zal zijn. Ofwel komt er zo'n energiesteun en dan wint de MR, en verliest de N-VA, ofwel blijft de steun uit en dan verliest de MR.
En in die constellatie moet deze regering dan in de zomer op zoek naar een veelvoud van 50 miljoen. Ook daarom is het na nauwelijks 1 jaar regeren niet goed om al in winnaars en verliezers te moeten denken.
2. De minister als bron
Moet een minister zelf beelden naar bevriende journalisten sturen? Zeker als achteraf blijkt dat de beelden niet van een drone zijn, maar van de politiehelikopter die op zoek is naar de drone?
Het lijkt vooral niet de taak van een minister om 1 persgroep te bevoorraden met beelden. Het ware beter geweest mocht de minister, na de sluiting van de luchthaven en op basis van een grondige analyse, de beelden ter beschikking hebben gesteld van alle media. Al zou de minister dan, wanneer blijkt dat het niet gaat om beelden van een drone, ook de moed moeten hebben gehad om dat opnieuw aan de voltallige pers te melden. Nu kon hij, als anonieme bron van een lek, doen alsof zijn neus bloedde. Tot aan de Pano-reportage.
Het ware beter geweest mocht de minister de beelden ter beschikking hebben gesteld van alle media
Het is weinig journalisten gegeven om een verhaal uit te brengen zonder de hulp van een interne bron. Zelfs Woodward en Bernstein van The Washington Post die het Watergateschandaal uitbrengen, worden daarheen geleid door de beroemde 'Deep Throat'. Maar wie informatie geeft, wil iets aan het licht brengen, of wil de beeldvorming naar zijn hand zetten.
Zo verwijt N-VA de Pano-redactie een reportage te hebben gemaakt op maat van oppositiepartij Groen. In het vragenuurtje zei Peter Buysrogge (N-VA): "Meneer de minister, wat is uw reactie op de verschillende aantijgingen van de Panoreportage van Groen?" Maar probeert een N-VA-minister, wanneer hij beelden van een vermeende drone lekt naar 1 bevriende persgroep, niet ook een reportage op maat van de N-VA te bekomen?
Vandaar dat bij VTM Nieuws CD&V-voorzitter Sammy Mahdi de minister van Defensie opriep om "verstandig, duidelijk en eerlijk" te communiceren. Beelden doorgeven aan 1 bevriende persgroep lijkt me niet aan die criteria te beantwoorden.
3. Als ie maar geen politicus wordt....
Dit weekend betreurde David Leisterh van de MR, ooit de gedoodverfde kandidaat om minister-president in het Brusselse gewest te worden, zijn passage in de politiek. Hij deed dat eerder al in de Franstalige pers, dit weekend nu ook in De Standaard.
Leisterh zegt dat hij 15 jaar lang één doel heeft nagestreefd: minister-president worden van het Brusselse gewest. "Het was het doel van mijn carrière. Brussel, met al zijn potentieel en uitdagingen weer op orde zetten, dat is wat me 15 jaar lang heeft gemotiveerd."
Maar het is Leisterh niet gelukt. Ontgoocheld en gedegouteerd gooide hij, enkele maanden voor de vorming van die Brusselse regering, de handdoek in de ring, en verliet de nationale politiek. Nu schrijft hij een boek om jongeren die in de politiek stappen te waarschuwen. "Ik dacht: wat als mijn dochter ooit in de politiek stapt? Jonge mensen moeten weten waar ze zullen terechtkomen. Want we idealiseren de politiek te veel."
De ontgoocheling is dus groot. Aan politiek doen kan leiden tot verbittering, Leisterh is niet de eerste die het overkomt. Het heeft in de Belgische politiek de vele zonen en dochters nooit belet om in de voetsporen van hun vader of moeder te stappen. Maar dat één van die vaders nu een boek schrijft om zijn nageslacht te waarschuwen voor de "voetangels en schietgeweren" van de politiek, is wel nieuw.
