De integrale reactie van Senhive op 'Pano: waar zijn de drones?'

Zoals aangegeven in laatste interview kunnen we niet in detail gaan over pricing en aantallen, een bijkomend interview is dan ook niet opportuun. Wel deel ik graag onderstaande feedback met jullie.

Pricing:

In de counter-dronesector is het belangrijk om te begrijpen dat men geen afzonderlijk product aankoopt, maar een operationele capaciteit. (detectiedriehoek zoals besproken in het interview). De uiteindelijke kost wordt bepaald door de combinatie van detectie, classificatie, integratie en operationele inzetbaarheid binnen een specifieke omgeving.

Om die reden werken wij niet met standaardprijzen. De architectuur van een systeem wordt telkens afgestemd op het dreigingsmodel, de geografische context en de gewenste performantie. Factoren zoals terrein, interferentie, gewenste dekking en het al dan niet inzetten van multisensoropstellingen (bijvoorbeeld voor triangulatie) hebben een directe impact op de configuratie en dus op de kost. Zonder deze context zou het geven van een prijs niet alleen onvolledig, maar ook misleidend zijn.

Daarnaast speelt ook de schaal van uitrol een belangrijke rol. Het aantal locaties en de spreiding van installaties bepalen in sterke mate de totale architectuur. Om veiligheidsredenen kunnen wij geen aantallen of volumes delen, aangezien dergelijke informatie, in combinatie met andere publieke gegevens, kan gebruikt worden om dekking en operationele capaciteit af te leiden op nationaal niveau.

Bovendien omvat een implementatie veel meer dan enkel sensoren. Site surveys, RF-analyses, bekabeling, masten en integratie in bestaande infrastructuur zijn een essentieel onderdeel van de installatie en variëren sterk per locatie. Deze factoren hebben een significante impact op zowel de technische configuratie als de uiteindelijke kost.

Voor een algemeen beeld van de orde van grootte verwijzen we naar publiek beschikbare marktinformatie en generieke inschattingen, waaronder analyses die ook door AI- en LLM-modellen worden gemaakt (zie bijlage)

Deze bevestigen dat budgetten per locatie sterk variëren en dat dergelijke systemen steeds projectmatig en contextgedreven geprijsd worden. Je kan ook ook oplossingen van andere spelers in de sector bekijken, zoals D-Fend, CRFS, Sentryc,  Aaronia,... om een algemeen beeld te krijgen van de markt.

Supply chain:

Wat betreft de supply chain is discretie echt wel essentieel. Het vrijgeven van componentinformatie kan indirect inzicht geven in gebruikte frequentiebanden, detectiemethoden en technologische keuzes. Dergelijke informatie kan bijdragen aan het analyseren of omzeilen van systemen voor zowel commerciële competitie als eventuele malafide spelers, al dan niet van statelijke origine.

Tegelijk hechten we bijzonder veel belang aan strategische autonomie en veiligheid binnen de keten. Kritische componenten worden daarom uitsluitend betrokken uit landen binnen het NAVO-ecosysteem, om afhankelijkheden en risico’s maximaal te beperken.

Wij blijven beschikbaar om verdere toelichting te geven over de werking en de operationele meerwaarde van onze oplossingen, maar de info die we (kunnen) delen mag geen risico veroorzaken voor ons als bedrijf, noch voor de organisaties die we helpen te beschermen.

Detectie van drones via 4G

Tijdens het interview heb ik aangegeven dat onze systemen geen drones detecteren die via 4G communiceren.

Na interne check blijkt dat onze signatuurbibliotheek wel degelijk verschillende dronemodellen bevat die via 4G/LTE communiceren en door onze RF-sensoren gedetecteerd kunnen worden.

Detectie van drones op 4 november

Op de vraag of we op 4 november drones hadden gedetecteerd, heb ik geantwoord van niet. Dit antwoord vraagt een kleine nuance. Op de sensoren die rond onze eigen bedrijfsomgeving actief zijn, hebben we die dag geen drone-activiteit geregistreerd. Als fabrikant hebben wij echter geen toegang tot de historische detectiedata van systemen die bij klanten geïnstalleerd zijn. Deze data wordt lokaal of binnen de infrastructuur van de klant zelf beheerd.

Algemeen:

Ik benadruk ook nog graag een technisch punt dat relevant is voor het bredere beeld. Detectie van drones gebeurt het best via een gelaagde architectuur waarbij verschillende technologieën worden gecombineerd, zoals RF-detectie, optische sensoren, akoestische detectie en radar. 

Vanuit technisch perspectief zijn we van mening dat de Belgische defensie de dronedreiging correct heeft ingeschat en dat het inzetten van meerdere complementaire detectielagen de juiste aanpak is. RF-detectie kan bijvoorbeeld helpen om meldingen sneller te valideren of te weerleggen.

Indien dergelijke sensoren aanwezig waren geweest tijdens de recente dronemeldingen, hadden een aantal meldingen sneller als false positives kunnen worden geïdentificeerd (bijvoorbeeld vliegtuigen of andere signalen). De operationele druk bij de betrokken overheidsdiensten zou dan vermoedelijk lager hebben gelegen.

Defensie heeft geen standaard SENID+ gekocht, maar zijn performantere opvolger SENIDPRO.

SENIDPRO kan het dubbel van de bandbreedte verwerken, heeft bijkomende features zoals geavanceerde spectrumanalyse, Angle of Arrival (AoA) en Time Difference of Arrival (TDOA) die bv extra antennes en bekabeling nodig hebben. En heeft bovendien een robuuster ontwerp voor meer veeleisende operationele contexten.

Het gaat dus om twee verschillende producten met een andere architectuur en prestatieniveau.  

Het herleiden van een oplossing tot een "prijs per antenne" en die vergelijken met een basisconfiguratie is dus niet correct.  Bijvoorbeeld: om voor bepaalde perimeters de detectiekans te verhogen, zijn er meerdere units per perimeter nodig om multilateratie te doen.

SENIDPRO is eerst gereleased bij defensieklanten en met contracten van vóór november 2025. 

Belgische defensie is niet de eerste klant en heeft dezelfde markconforme prijs betaald die we in eerdere contracten gebruikt hebben.

Ik had heus niet van een PANO ploeg verwacht dat jullie ons gingen bewieroken, noch de rode loper uitrollen, maar begrijp en respecteer jullie kritische houding & vragen. Van ’t begin af hebben we constructief willen meewerken aan deze reportage en steeds geprobeerd om op een transparante en correcte manier antwoord te geven op alle vragen.  Maar tegelijk hebben we het gevoel dat bepaalde vergelijkingen en interpretaties een onvolledig of vertekend beeld schetsen van onze activiteiten.

Senhive is een Belgisch technologiebedrijf dat actief is in de bescherming van kritieke infrastructuur, en heeft systemen geleverd aan zowel Belgische als internationale defensie- en veiligheidsactoren. Wij hechten groot belang aan integriteit, betrouwbaarheid en correcte communicatie, en gaan er dan ook van uit dat onze antwoorden in hun volledige context worden meegenomen, met de nodige technische kennis en inzicht in deze materie.