Jos Ceyssens, oud-burgemeester van Zoutleeuw, is 66 jaar nadat hij met zijn familie moest vluchten uit Congo, teruggekeerd naar zijn ouderlijk huis. De witte villa diep in de regenwouden en moerasbossen langs de rivier de Kasaï stond er nog steeds en wordt nu gebruikt als bevallingskwartier.
Kanton Zoutleeuw
Oud-burgemeester Zoutleeuw keert terug naar zijn ouderlijk huis in Congo: "Voelt als thuiskomen"
Lennart Segers
Gepubliceerd:
Het verhaal van Jos Ceyssens in Congo begint 74 jaar geleden, toen werd hij geboren in de voormalige kolonie van België. "Mijn vader was gevraagd door de paters van Scheut in 1950 om leraar te worden in een landbouwschool. Dat was diep in het oerwoud in de Kasaï. Mijn vader had 8 kinderen in 10 jaar tijd. De 'pil' bestond toen nog niet. Wij zaten allemaal op internaat, telkens voor 3 maanden in de hoofdstad van de Kasaï."
"In 1960 zijn we moeten vluchten door de regimewissel net als alle Belgen in Congo. Wij hadden een groot wit huis in een klein dorp diep in de bossen. En, zo ging dat in die tijd, de leraar met de meeste kinderen kreeg het grootste huis. Natuurlijk was dat een andere tijd, ik ben ook maar de zoon van mijn vader."
Het begon met wat zwart-wit foto's voor Jos Ceyssens. "Het enige wat we nog hebben zijn die oude foto's en ik dacht ik wil dat graag eens terugzien. Via een waar mijn jongste broer voor werkt is dat gelukt. Wonder boven wonder stond het huis er nog en hebben we het gevonden."
De terugkeer van de broers Ceyssens naar hun geboorteland was erg emotioneel. "We werden daar ontvangen als koningen, echt waar. Ik herkende de kamers, de slaapkamers, de woonkamer waar mijn moeder vaak zat, de indeling is nog deels hetzelfde. Maar, en dat vind ik heel mooi, het is nu een medisch instituut, een moederhuis, waar kinderen worden geboren."
"Ik sprak met de verantwoordelijke arts en ik heb hem beloofd om mee te zorgen voor zonnepanelen. Dat kunnen ze daar goed gebruiken, want ze zitten vaak zonder elektriciteit en zon is er genoeg. Via mijn netwerk hier in Vlaanderen moet dat lukken." Ceyssen was naast burgemeester in Zoutleeuw ook heel zijn leven huisarts in zijn gemeente.
In 2018 beschreef Congo-specialist Peter Verlinden de koloniale geschiedenis in een notedop. "In 1885 verwerft koning Leopold II een Afrikaanse gebied, 77 keer zo groot als België, in overleg met de toenmalige koloniale grootmachten en noemt het Kongo-Vrijstaat. Onder zijn leiding moet de Congolese bevolking gedwongen werken voor de blanke. Historici zijn het er niet over eens, maar er zouden naar schatting 2 tot 3 miljoen Congolese doden gevallen zijn door mishandelingen en epidemieën."
"De mensenrechtenschendingen brengen de Belgische staat ertoe om het gebied over te nemen als kolonie. Tot in de kleinste dorpen worden scholen, ziekenhuizen en kerken gebouwd en moeten de Congolezen leren leven ‘zoals de Belgen’. Het leven lijkt goed in Belgisch-Kongo: de kindersterfte daalt, de alfabetisering gaat omhoog, de economie draait alsmaar sneller en overal komen wegen, havens en luchthavens. Maar de gekoloniseerde Congolezen blijven tweederangsburgers in hun eigen land. Nationalistische leiders zoals Patrice Lumumba gebruiken dat gevoel van discriminatie om aan de macht te komen. Uiteindelijk wordt Belgisch-Kongo op 30 juni 1960 de Republiek Congo."
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd:
