Stalen replica van afgebrande kerk herrijst op abdijsite van Herkenrode: "Als je in de kerk staat, krijg je een wauw-effect"

De nieuwe kerk zal exact even groot zijn als de originele kerk die 500 jaar geleden in Herkenrode gebouwd werd. Alleen zal de kerk dit keer niet uit steen, maar uit staal bestaan. De doorkijkkerk moet deze zomer een toeristische trekpleister worden. Deze week wordt de laatste hand aan het kunstwerk gelegd. Dan wordt de toren op de kerk geplaatst en worden de laatste stukken aan elkaar gelast.

De constructie is 120 meter op 70 meter groot. Daarin zit niet alleen het kerkgeraamte, maar ook andere gebouwen. 

"De kerk zal herrijzen op exact dezelfde funderingen en op exact dezelfde schaal als de afgebrande kerk", legt Matthias Francken, directeur bij erfgoedbeheerder Herita, uit. "Het is een fantastisch project en een heel groot project. De kerk is 70 meter lang en het hoogste punt is hoger dan 50 meter. Na heel veel opzoekwerk hebben we een exacte replica kunnen maken van wat er ooit gestaan heeft."

Dat opzoekwerk deden de ontwerpers op basis van oude bouwtekeningen en gravures uit de 18e eeuw. Voor het ontwerp van de kerk werd een beroep gedaan op kunstenaars Gijs Van Vaerenbergh, onder meer bekend van het doorkijkkerkje in Borgloon. 

"Dat is weliswaar een werk van een andere schaal, maar het is duidelijk dat zij over heel veel vakmanschap beschikken", vervolgt Francken. "Zij hebben ook de nodige mensen gevonden die de vereiste technieken, zoals het lassen, konden toepassen." 

Ook het uitwerken van de fundering kostte heel wat studiewerk en werd bemoeilijkt door de aanwezigheid van archeologische vondsten in de bodem. In november vorig jaar werd dan het eerste element van de grote doorkijkkerk geplaatst.  

De ijzeren staven die gebruikt zijn in het kunstwerk zijn 8 centimeter dik aan de basis, 6 centimeter  halverwege en 4 centimeter aan de top. "Het gaat om staven uit cortenstaal", duidt projectleider Filip Van Riet (TM AREL – Van Eycken). "Dit materiaal heeft de eigenschap te roesten en zo zich te beschermen tegen oxidatie."

Eigenaar Toerisme Vlaanderen en erfgoedbeheerder Herita willen vanaf deze zomer veel bezoekers trekken met de monumentale constructie. "Als je in de kerk staat, krijg je een wauw-effect, maar vanop een afstand geeft het ook een speciaal effect", zegt Van Riet. "Maar als je te dicht bij het werk staat, lijkt het een beetje op een wirwar. Kortom, het is een kunstwerk om in rond te dwalen." 

De doorkijkkerk kost zo'n 2,5 miljoen euro. Die investering wordt gedeeld door de provincie en door Vlaanderen. Met de bouw van de doorkijkkerk is Clausura nog niet klaar, het zal nog 2 jaar duren voor het volledige project afgerond is. Zo zal er rond Clausura een natuurlijk graslandschap gecreëerd worden.

De totaalrenovatie van de Herkenrodesite, waar Vlaanderen 5 miljoen euro voor vrijmaakt, zal nog zo'n 10 jaar in beslag nemen. In die renovatie worden ook de gebouwen van de abdij aangepakt.