De ledenlijst van de vroegere Duitse nazipartij NSDAP van Adolf Hitler kan sinds kort online worden doorzocht. Het Amerikaans Nationaal Archief (NARA) heeft die lijst integraal gedeeld en het Duitse blad Die Zeit heeft er met behulp van AI een handige zoekmachine van gemaakt. "Meer dan 1 op 10 Duitsers was lid van de partij", klinkt het bij Die Zeit. "Maar slechts 3 procent van de Duitsers gelooft dat hun familie de nazi's steunde."
Waren opa en oma lid van Hitlers partij? Ledenlijsten Duitse NSDAP online gezet
Tussen 1925 en 1945 traden ongeveer 10,2 miljoen Duitsers toe tot Hitlers nazipartij NSDAP. Duitsers die wilden weten of hun nonkel, tante, oma of opa lid was van die partij, konden tot voor kort enkel terecht bij het nationale Bundesarchiv in de stad Koblenz.
Nu heeft het Amerikaanse Nationaal Archief (NARA) de volledige lijst online gegooid. Het ledenbestand telt 5.442 documenten met elk 3.000 pagina's aan handgeschreven kaarten. Niet alle scans zijn even leesbaar en je hebt een stevige portie geduld nodig om de juiste gegevens te vinden.
Het Duitse blad Die Zeit heeft daarvoor een oplossing gevonden. Ze hebben met behulp van artificiële intelligentie een zoekmachine ontwikkeld die de klus een stuk makkelijker maakt. Je hebt enkel de naam en geboorteplaats van je familielid nodig om te checken of ze lid geweest zijn van de partij. De zoekmachine bevindt zich wel achter de betaalmuur van Die Zeit.
Slechts 3 procent van de Duitsers gelooft dat hun familie het naziregime heeft gesteund, maar 1 op de 10 Duitsers was lid van de partij
Die Zeit in hun editoriaal
"In 2025 geloofde slechts 3 procent van de Duitsers dat hun familie het naziregime had gesteund", schrijft het blad in zijn editoriaal. "Aangezien meer dan 1 op 10 Duitsers lid van de partij was, is dat niet geworteld in de werkelijkheid. De Duitsers zijn zich bewust van de misdaden van de nazi’s, maar denken nog steeds dat hun voorouders er niets mee te maken hadden."
Het blad heeft naar eigen zeggen niet de intentie om iemand met de vinger te wijzen, maar wil ervoor zorgen dat de geschiedenis zich niet herhaalt.
Niet helemaal volledig
Al is ook deze ledenlijst niet helemaal volledig, benadrukt Die Zeit. Simpele reden daarvoor is dat de registers niet goed bewaard zijn. Vlak voor het einde van de Tweede Wereldoorlog bracht de NSDAP haar volledige ledenlijst, goed voor zo'n 50 ton papier, naar een papierfabriek in München.
Daar zou de lijst worden vernietigd, maar dat is slechts deels gelukt. Er wordt geschat dat 90 procent van de gegevens gerecupereerd zijn.
In een vorige versie van dit artikel werd geschreven dat enkel mannen lid konden zijn van de NSDAP. Dat klopt niet, ook vrouwen konden een lidkaart aanvragen van de nazipartij. Ze waren wel in de minderheid. De fout is intussen rechtgezet.
