Naar hoofdinhoud
In tegenstelling tot vroegere maanreizen is er nu wel een toilet (links) aan boord.

Artemis II-astronauten leven 10 dagen in een ruimteschip: hoe eten en slapen ze, en gaan ze naar toilet? 

Artikel luisteren
5min
Meer info

De 4 astronauten die onderweg zijn naar de maan zullen 10 dagen lang in hun ruimteschip verblijven. Een ruimte die ongeveer zo groot is als een camper of bestelwagen. Hoe vullen ze hun dagen? Hoe slapen en eten ze daar? En hoe gaan ze naar het toilet?

Wim De Maeseneer
Gepubliceerd:

Samenvatting:

  • Voor het eerst gaat er een echt toilet mee naar de maan, een grote stap vooruit ten opzichte van de Apollo-missies, waarbij astronauten hun behoefte in zakjes moesten doen.

  • Aan boord eten de astronauten gevriesdroogd voedsel uit zakjes, met een keuze uit gerechten als macaroni met kaas, vegetarische quiche en ribbetjes, en mogen ze naast water 2 extra drankjes per dag drinken.

  • De astronauten hebben een druk schema met het testen van het ruimteschip, medische controles en lichaamsbeweging. Ze krijgen voor het eerst ook een smartphone mee om bijzondere momenten vast te leggen.

Eerste toilet naar de maan

Goed nieuws voor de 4 astronauten van Artemis II: voor het eerst vliegt er een toilet mee naar de maan. Het zit verborgen achter een luik onder de vloer van het ruimteschip, waardoor de astronauten zich even kunnen afzonderen van de rest.

Een grote luxe in vergelijking met de astronauten tijdens de Amerikaanse maanmissies in de jaren 60 en 70. Zij moesten hun behoefte letterlijk in een zakje doen, dat overboord werd gegooid.

Maar alles in het zakje krijgen en houden is geen evidente opdracht in . Af en toe lekte er dan ook eens iets uit zo'n zakje en zagen de astronauten een drol (tijdens Apollo 10 in 1969) of braaksel en diarree (tijdens Apollo 8 in 1969) door het ruimteschip zweven.

Dat zou nu dus niet meer mogen gebeuren. Het toilet heeft voor elke astronaut een apart trechtertje aan een slang waarmee de urine kan worden opgezogen. De urine wordt verzameld in een tank en om de zoveel tijd in de ruimte geloosd. Anders dan in het Internationaal Ruimtestation ISS wordt de urine dus niet gerecycleerd tot drinkwater (wat bij een korte ruimtemissie minder noodzakelijk is).

Ook de wc-pot zelf heeft een zuigsysteem om ervoor te zorgen dat de uitwerpselen in zakjes belanden in de bodem van het toilet. Er zijn hand- en voetsteunen voorzien, zodat de astronauten op de pot kunnen blijven zitten.

Het toilet dat de Artemis II-bemanning mee heeft aan boord van de Orion-capsule.

Tijdens de lancering en landing zitten de astronauten echter uren vast in hun stoel en ruimtepak. Voor die momenten zijn veredelde luiers nog altijd de enige optie. Om zich te wassen, zijn er vochtige doekjes en droogshampoo voorzien. Om de tanden te poetsen krijgen de astronauten een klein beetje water, dat ze nadien samen met de tandpasta inslikken of in een handdoek spuwen.

In de video hieronder toont astronaut Jeremy Hansen het toilet in de trainingsmodule van het Orion-ruimteschip:

Wat en hoe eten en drinken de astronauten?

Ook eten en drinken is een uitdaging in de ruimte. Om te beginnen is er geen ijskast aan boord. Verse voeding is dus geen optie. Alles moet lang houdbaar zijn en makkelijk te bereiden. Veel etenswaren worden gevriesdroogd en bewaard in plastic zakjes, waardoor de astronauten enkel wat water moeten toevoegen aan hun eten. Er is wel een kleine voedselverwarmer.

De bemanning heeft een vrij uitgebreid keuzemenu aan eten en drinken. De lijst bevat onder meer mango-perziksmoothie, ananasdrink, limonade, granola, tortilla's, macaroni met kaas, couscous, vegetarische quiche, ontbijtworstjes en ribbetjes. Er zijn ook allerlei sauzen en dessertjes. Naast water mag elke astronaut nog 2 andere drankjes per dag drinken, zoals koffie, thee of frisdrank.

Hoe vullen de astronauten hun dagen?

De astronauten hebben een druk schema tijdens de vlucht. Het grootste deel van hun tijd zijn de astronauten bezig met het besturen en testen van het ruimteschip, en met de voorbereidingen op de passage langs de maan. 

Orion zal langs de achterkant van de maan vliegen tot op zo'n 7.000 kilometer van het oppervlak. Een gebied dat nog zo goed als onbekend is. De astronauten hebben amper 3 uur de tijd om de achterkant van de maan te bestuderen en in beeld te brengen. Ze hebben ook maar 1 kans, want daarna keren ze onmiddellijk weer terug naar huis. Alle handelingen moeten dus goed voorbereid en geoefend zijn.

Tussendoor worden er de hele tijd nog allerlei systemen en procedures getest, als voorbereiding op een toekomstige maanlanding. De astronauten moeten ook voortdurend medische controles uitvoeren. En er is ook veel tijd voor lichaamsbeweging. In gewichtloosheid breken spieren en botten snel af. Daarom is er ook een klein fitnesstoestel aan boord.

Als het slaaptijd is, worden de slaapzakken opgehangen aan de wanden van de Orion-capsule. De astronauten moeten dus op hetzelfde moment gaan slapen en opstaan. Ze worden trouwens gewekt door de vluchtleiding met muziek die de astronauten zelf kiezen. Het eerste dutje van enkele uren hebben de Artemis II-astronauten intussen achter de rug. Ze stonden op met het nummer 'Sleepyhead ' van Young & Sick.

De astronauten slapen in slaapzakken die aan de wanden van het ruimteschip worden gehangen

Voor het eerst hebben professionele astronauten ook een smartphone meegekregen op hun ruimtevlucht. "We geven hen de middelen om speciale momenten vast te leggen voor hun families en om inspirerende foto's en filmpjes te delen met de wereld", zei -directeur Jared Isaacman daarover. De smartphones zullen wel in vliegtuigmodus moeten staan. 

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Wat schuilt er achter Go Church? En hoe komt het dat vooral kwetsbare minderjarigen hier slachtoffer van worden? VRT NWS Pano trok op onderzoek.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"