Verbod op losse zwemkledij in zwembad is discriminerend voor trans mannen, zegt Geschillenkamer van Vlaams Mensenrechteninstituut

Het was een trans man die de klacht indiende. Hij wilde graag gaan zwemmen in het zwembad van Sportoase Montaignehof in Lanaken. Daar is het om hygiënische redenen enkel toegestaan om te zwemmen met een aansluitende zwembroek. De indiener van de klacht wil echter een loszittende zwembroek dragen omdat het anders zichtbaar is dat hij een trans man is die geen geslachtsoperatie heeft ondergaan. 

De Geschillenkamer volgt die redenering en oordeelt dat sprake is van indirecte discriminatie op grond van genderidentiteit en -expressie. Het verbod leidt ertoe dat de indiener van de klacht en andere trans mannen in dezelfde situatie het zwembad niet kunnen gebruiken zonder dat anderen hun genderidentiteit kennen, klinkt het.

De Geschillenkamer erkent dat het zwembad met het verbod "legitieme doelen" nastreeft zoals hygiëne, veiligheid en duurzaamheid, maar dat het niet passend en noodzakelijk is om die doelen te bereiken. Zo toont het zwembad op het vlak van hygiëne "niet aan dat er geen even doeltreffende alternatieven zijn, zoals vereisen dat zwemmers grondig douchen voor ze in het zwembad gaan en enkel zwemkledij in bepaalde stoffen toelaten". 

Op het vlak van duurzaamheid zegt het zwembad dat loszittende zwemkledij veel meer water opschept uit het zwembad, waardoor het zwembad minder water kan hergebruiken. "Er bestaat echter zwemkledij in aangepast textiel dat weinig water opneemt", klinkt het.

Om dat aan te pakken beveelt de Geschillenkamer aan om het voor de indiener van de klacht mogelijk te maken om het zwembad te gebruiken zonder dat anderen hem kunnen definiëren als trans man en het reglement aan te passen om zwemmen in loszittend zwemtextiel toe te laten.

De Geschillenkamer is een onafhankelijk orgaan van het Vlaams Mensenrechteninstituut. 

Het zwembad in Lanaken heeft gereageerd op het advies van de Geschillenkamer van het Vlaams Mensenrechteninstituut. Volgens de algemene directeur Michiel Schouwaerts is het zwembad zich bewust van de situatie en begrijpt het de vraag van de trans man die de klacht indiende.

"We hebben kennisgenomen van het advies en begrijpen dat de bezoeker zich geviseerd voelt", zegt hij. "Onze regels zijn bedoeld voor bredere maatschappelijke doelen, zoals hygiëne en duurzaamheid. Dat het instituut deze redenen erkent, is voor ons positief, maar het advies laat ook zien dat de regels onbedoeld tot indirecte discriminatie kunnen leiden. Onbedoeld en indirect zijn hierbij kernwoorden, want het was nooit onze bedoeling om iemand te benadelen."

Een uitzondering maken voor individuele bezoekers blijkt volgens het zwembad complex. "De bezoeker vroeg of er voor hem een uitzondering mogelijk was, omdat hij niet wilde opvallen. Maar hoe bepaal je welke redenen voor zo'n uitzondering legitiem zijn en welke niet? Bovendien zou een uitzondering er juist toe kunnen leiden dat iemand nog meer opvalt", legt Schouwaerts uit.

Een eenvoudige oplossing ziet het zwembad voorlopig nog niet. "We hebben vanmiddag pas het advies gezien en bekijken nog hoe we met specifieke vragen kunnen omgaan. Wat er met onze regelgeving gebeurt, dat weten we nog niet", besluit de directeur.