De Russische president Vladimir Poetin heeft tijdens een gesloten vergadering aan enkele rijke oligarchen gevraagd om geld te doneren aan de Russische begroting. Dat schrijft het Russische medium The Bell en het nieuws werd bevestigd aan de Financial Times. Een oligarch zou al 100 miljard roebel (ruim 1 miljard euro) hebben toegezegd.
Vladimir Poetin vraagt Russische oligarchen financiële hulp om oorlog in Oekraïne te betalen
Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
Dit jaar is de oorlog in Oekraïne zijn vijfde jaar ingegaan. Wat voor Rusland een snelle en efficiënte 'speciale militaire operatie' moest worden, is veranderd in een trage loopgravenoorlog met hoge menselijke en materiële kosten.
De Russische oorlogskas kreunt onder die aanhoudende oorlog: er vloeit veel geld naar wapens, munitie en soldij; de kosten voor de compensaties voor gesneuvelde soldaten blijven oplopen en ook de heropbouw van de bezette gebieden kost veel geld. Bovendien beperken de westerse sancties de inkomsten van Rusland, waardoor het land meer intern geld moet mobiliseren.
Sponsoring van oligarchen
In de context van een industrietop vond daarom een gesloten vergadering plaats tussen verschillende rijke Russische zakenmannen en de Russische president. Het gesprek ging volgens bronnen over de sancties en economische druk, de rol van grote bedrijven in oorlogstijd en hun loyaliteit aan de staat.
Poetin zou hen daar ook gevraagd hebben om een financiële bijdrage te leveren, om de slinkende oorlogskas te spijzen.
Twee zouden toen aangegeven hebben daar wel interesse in te hebben; een onder hen heeft ondertussen al definitief toegezegd. Suleiman Kerimov, een investeerder in Russische staatsbedrijven en eigenaar van het goudmijnbedrijf Polyus, zou volgens bronnen ongeveer 100 miljard roebel (ongeveer 1 miljard euro) hebben beloofd.
In een officiële reactie ontkent het Kremlin ondertussen dat het gevraagd heeft om financiële hulp van zijn rijkste zakenmannen. "Vladimir Poetin heeft niet aan Russische zakenmannen gevraagd om de oorlog in Oekraïne te sponsoren", zegt Dmitry Peskov, de woordvoerder van het Kremlin. "Een van de zakenmannen stelde dat tijdens de vergadering spontaan voor, en Poetin heeft dit initiatief verwelkomd."
Slinkende geldpot
Dat Poetin Russische oligarchen aanwendt om de oorlogskas te spijzen, is een teken aan de wand dat de Russische economie te lijden heeft onder de aanhoudende oorlog met Oekraïne.
In 2025 gaf Rusland 13,1 biljoen roebel (ongeveer 121 miljard euro) uit aan de oorlog, een stijging van ongeveer 42 procent en het hoogste niveau ooit gemeten in de moderne Russische geschiedenis. Ongeveer 40 procent van de totale overheidsuitgaven gaat op dit moment naar defensie en veiligheid, dat is meer dan onderwijs, gezondheidszorg en sociaal beleid samen.
Wat zegt dit over de Russische economie?
"De Russische economie lijdt onder de oorlog", zegt Ruslandkenner bij VRT NWS Marijn Trio. "Het begrotingstekort groeit en de overheid probeert geld te vinden bij bedrijven."
"Enkele maanden geleden werd de verhoogd met 2 procent; nu komt blijkbaar rechtstreeks de vraag aan zakenmensen om geld te geven. Zij hebben hun rijkdom vaak te danken aan het systeem dat Poetin heeft ontwikkeld en worden dus verwacht om, in nood, bij te springen. In Rusland weet eigenlijk iedereen dat zijn bezit of vermogen nooit helemaal van hemzelf is."
"Ik denk dat dit vooral toont dat Poetin ondanks die economische problemen niet afwijkt van zijn oorlogsdoelen in Oekraïne", concludeert Trio.
De Russische economie is geëvolueerd tot een ware oorlogseconomie, waarbij de productie, financiën en middelen voornamelijk worden gericht op militaire inspanningen en oorlogsvoering. Mede door de westerse sancties groeit de economie nauwelijks. De staatsschuld en begrotingstekorten nemen toe, waardoor ze externe financiering en bijvoorbeeld oligarchische steun nodig hebben.
Tijdens de eerste twee maanden van dit jaar is het tekort al opgelopen tot meer dan 90 procent van wat normaal gezien voor het hele jaar was voorspeld. Dat betekent dat Rusland nu al de geplande jaarlijkse kloof tussen inkomsten en uitgaven heeft bereikt.
Wel een meevaller voor de Russische economie is de oorlog in Iran. Het waren tot voor kort vooral de lage olieprijzen die de Russische economie in de problemen brachten, maar dat verandert nu door de oorlog in het Midden-Oosten. Daardoor stijgen de olieprijzen, en dat brengt geld in het Russische laatje. Dat brengt in elk geval tijdelijk wat respijt.
