Regering moet 4,9 miljard euro extra besparen tegen 2029, De Wever: "Moeilijke koers, maar heldere bestemming"

Het rapport van het Monitoringcomité is een financiële gezondheidscheck van de Belgische staat.

De conclusie van dat rapport is niet rooskleurig: als we niets veranderen aan het huidige beleid, stevent België af op een steeds grotere schuldenlast en een groeiend gat in de begroting.

Het nieuwe rapport bevestigt daarmee wat het Planbureau en de Nationale Bank eerder al stelden. 

Volgens het rapport van het Monitoringcomité kijkt de regering-De Wever dit jaar aan tegen een tekort van 25,1 miljard euro, ofwel 3,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

De echte klap komt dan nog in 2029, het laatste jaar van deze legislatuur. Dan dreigt het federale tekort op te lopen tot 4,9 procent, wat neerkomt op zo’n 35,8 miljard euro. 

Dat staat haaks op de ambitie van het recente begrotingsakkoord, dat mikte op een tekort van 4,3 procent tegen het einde van de legislatuur. Het monitoringcomité ziet het dus somberder in en verwacht een ontsporing van 0,6 procentpunt boven de oorspronkelijke doelstelling.

Dat heeft te maken met de tegenvallende ontvangsten in 2025 die verder worden meegesleept en de uitgaven voor Defensie die in 2029 1,4 miljard euro hoger liggen dan initieel geraamd.

Om aan de Europese begrotingsregels te voldoen moet de regering tegen 2029 nog minstens 4,9 miljard besparen. En dan wordt er nog geen rekening gehouden met de gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten op de begroting. 

"Het rapport van het Monitoringcomité bevat op zich geen grote verrassingen en ligt in lijn met de cijfers van het Planbureau", reageert premier Bart De Wever (N-VA).

"We varen een moeilijke koers, maar de bestemming is helder en wordt door dit rapport bevestigd. Het zal aan alle partijen zijn om gezamenlijk hun verantwoordelijkheid te nemen en dit land op weg te zetten naar een structurele verbetering van onze overheidsfinanciën."

De Wever voegt eraan toe dat het rapport nog geen rekening houdt met de geopolitieke omstandigheden, zoals de oorlog in Iran.

"Onze overheidsfinanciën staan onder druk", klinkt het ook in een reactie van minister van Begroting Vincent Van Peteghem (CD&V). "Die druk neemt, ondanks een reeks stevige maatregelen, de komende jaren verder toe."

Volgens de minister is een bijkomende verbetering van 1,4 miljard euro voor de nakende begrotingscontrole nodig. En daar mag geen tijd bij verloren gaan. 

"Grote uitdagingen vragen grondig werk. We mogen geen tijd verliezen. De werkgroepen gaan morgen meteen van start om het rapport, de afspraken en de onderliggende tendensen uitgebreid te analyseren. Dat is het startschot voor de begrotingscontrole van 2026."

De premier moet versnellen, zegt ook CD&V-voorzitter Sammy Mahdi in Terzake. "Die begrotingscontrole stel je best niet uit tot de zomermaanden. Je moet daar nu aan beginnen. Anders kan je niet meer corrigeren voor dit jaar."

"We hebben eind 2025 beloftes gemaakt met deze regering over hervormingen en wat die zouden opleveren. Het is belangrijk dat we eerst bekijken of iedereen zijn beloftes waarmaakt."

Op de oppositiebanken noemt Anders-fractieleider Alexia Bertrand de cijfers ronduit alarmerend. "Het verslag van het Monitoringcomité is glashelder: de begroting verslechtert jaar na jaar tegenover wat de regering zelf heeft ingediend", aldus Bertrand.

Zij merkt op dat vooral de federale overheid ontspoort, terwijl de deelstaten het beter doen. "De verantwoordelijkheid ligt dus duidelijk federaal." Zij vreest dat een oefening van 3 tot 4 miljard euro niet zal volstaan en roept de regering op nu grondig in te grijpen.