Landschapskantoren zijn goedkoper, maar bedrijven betalen er op menselijk vlak de prijs voor. Dat zegt professor arbeidspsychologie (VUB) Sara De Gieter naar aanleiding van een nieuwe Zweedse studie die stelt dat open kantoorruimtes een groter risico op pesten met zich meebrengen. "Die studie moet genuanceerd worden, maar de resultaten liggen in lijn met eerder meta-onderzoek naar open kantoorruimtes en welzijn op het werk . Daaruit blijkt dat open kantoorruimtes heel wat negatieve gevolgen met zich meebrengen."
"Goedkoper voor bedrijven, maar mensen betalen de prijs": de keerzijde van werken in landschapskantoren
Uit de studie blijkt dat 12,5 procent van de werknemers in open kantoorruimtes aangeeft zich gepest te voelen. In kleinere kantoren ligt dat cijfer op 10,5 procent. Het verschil is relatief klein, maar volgens onderzoekers toch betekenisvol.
"Het is belangrijk om te benadrukken dat deze studie geen oorzakelijk verband aantoont", zegt professor arbeidspsychologie (VUB) Sara De Gieter in 'Nieuwe feiten' op Radio 1. "Pesten komt ook voor in kleinere kantooromgevingen. De resultaten sluiten wel aan bij eerder onderzoek dat aantoont dat open kantoorruimtes negatieve effecten kunnen hebben op het welzijn van werknemers."
Meer stress en minder privacy
Volgens De Gieter ligt de verklaring mogelijk bij de werkomstandigheden in open kantoren. "Werknemers zitten dicht bij elkaar, hebben minder privacy en worden vaker gestoord. Je hoort mensen praten en dat kan leiden tot irritaties, die op hun beurt kunnen uitgroeien tot frustraties, stress en spanningen tussen collega's."
"Wanneer mensen zich niet kunnen afzonderen en irritaties blijven opstapelen, kan dat in extreme gevallen leiden tot pestgedrag", zegt ze.
Daarnaast leidt het zogenaamde flexdesksysteem, waarbij werknemers geen vaste werkplek hebben, tot extra onzekerheid. "Werknemers weten niet op voorhand waar ze zullen zitten of met wie ze de werkdag doorbrengen. Dat kan het gevoel van controle en verbondenheid verminderen."
Beluister: Professor arbeidspsychologie Sara De Gieter in 'De wereld van Sofie'
Goedkoper, maar niet zonder gevolgen
Bedrijven kiezen vaak voor landschapskantoren omdat ze kostenbesparend zijn: er is minder ruimte nodig en werkplekken kunnen efficiënter worden benut. Toch wijzen verschillende studies op belangrijke nadelen.
Werknemers in open kantoorruimtes ervaren gemiddeld meer stress
Sara De Gieter, arbeidspsycholoog (VUB)
"Werknemers in open kantoorruimtes ervaren gemiddeld meer stress, zijn minder tevreden over hun job en voelen zich minder betrokken bij hun organisatie. Ook de productiviteit kan eronder lijden, en de kans dat werknemers overwegen om van job te veranderen neemt toe."
"De besparing op ruimte kan dus gepaard gaan met een menselijke kostprijs", aldus De Gieter.
Goede afspraken maken goede collega's
De Gieter wijst erop dat zulke kantoren wel werkbaar te maken zijn. "Een doordachte inrichting en heldere afspraken kunnen al een groot verschil maken."
Concreet uit zich dat in: "Meer stille ruimtes en afgesloten werkplekken waar werknemers zich kunnen terugtrekken. En ook duidelijke afspraken over het gebruik van de werkruimte kunnen helpen om frustraties te verminderen", besluit ze.
Beluister: Professor arbeidspsychologie Sara De Gieter in 'Nieuwe feiten'
