Jongeren die vaak filmpjes te zien krijgen van gevaarlijk rijgedrag, rijden zelf ook gevaarlijker. Dat blijkt uit een nieuwe studie van Vias. 1 op de 8 jongeren tussen de 18 en 26 jaar wordt bijna dagelijks geconfronteerd met zulke filmpjes. Ze maken gevaarlijk rijgedrag sociaal aanvaardbaarder voor jongeren.
Filmpjes op sociale media maken gevaarlijk rijgedrag aanvaardbaarder bij jongeren
Klaas Wauters
Gepubliceerd:
Filmpjes van gevaarlijk rijgedrag zijn schering en inslag op sociale media. Sommige influencers pakken er zelfs mee uit. Het gaat dan over filmpjes waarin mensen bijvoorbeeld tramsurfen, driften of balanceren op hun achterwiel.
Heel wat jongeren krijgen deze filmpjes regelmatig te zien op TikTok en Instagram. 1 op de 8 jongeren zelfs dagelijks, een kwart van de jongeren ziet ze wekelijks verschijnen. Het valt ook op dat mannen deze video's veel vaker te zien krijgen dan vrouwen.
"We zien dat jongeren die de video's liken of erop reageren, ze ook vaker zien. Zo komen ze in een bubbel terecht met video's van gevaarlijk rijgedrag", zegt Stef Willems van Vias.
Hoe meer video's, hoe meer boetes
En er is meer. Hoe vaker jongenvolwassenen dit soort video's zien, hoe meer verkeersboetes ze krijgen en hoe vaker ze zelf risicovol gedrag stellen.
"Jongvolwassenen met slechts 1 boete het afgelopen jaar, kregen gemiddeld 5 dagen per maand een filmpje te zien. Bestuurders met meer dan 5 boetes, zagen gemiddeld 10 keer per maand filmpjes van gevaarlijk rijgedrag op hun sociale media", aldus het onderzoek.
De studie gebruikte onder andere de video van de tramsurfer in Antwerpen
Het ene is geen gevolg van het andere, maar er is wél een verband, zegt Willems. "Het gaat ook om door het rood rijden, racen tegen andere bestuurders, of een gesloten overweg negeren."
Invloed op het rijgedrag
De studie kon geen rechtstreekse causaliteit vinden tussen het gevaarlijk rijgedrag en het bekijken van de filmpjes. Wel zagen de onderzoekers dat de video's een invloed hadden op de houding van de jongeren.
Jongeren die regelmatig filmpjes te zien krijgen, denken sneller dat gevaarlijk rijden aantrekkelijk is
Studie van Vias
Het onderzoek peilde ook naar het gevoel van jongeren tegenover verkeersonveilig gedrag. Jongeren die meer filmpjes te zien kregen scoorden ook hoger op stellingen als "Te snel rijden is aantrekkelijk" of "Het is een last om vrienden te vragen om trager te rijden."
De filmpjes hebben ook een invloed op het inschattingsvermogen van de jongeren. "Ze denken sneller dat ze de auto onder controle hebben, terwijl ze te hard rijden of op hun gsm zitten", aldus de studie
"Onrechtstreeks hebben dit soort video's op sociale media dus wel een invloed op het rijgedrag van jongeren", vertelt Willems.
Geen intentie tot gevaarlijk rijden
Toch is er ook goed nieuws: hoewel de filmpjes een invloed hebben op de perceptie van jongeren rond gevaarlijk rijden, heeft het geen invloed op hun intentie. "Jongeren vinden het misschien cooler, maar ze geven niet aan dat gevaarlijk gedrag zelf te willen opzoeken", aldus Willems.
De overgrote meerderheid van de jongeren geeft ook aan het gedrag te veroordelen. "Ze weten dat het rijgedrag niet goed is, dat is een hoopvolle boodschap."
Verschillende maatregelen
Vias wil dat er extra wordt ingegrepen. Zo wil het centrum dat video's met gevaarlijk rijgedrag sneller offline worden gehaald. De makers van de video's zouden ook sneller vervolgd moeten worden.
Daarnaast willen ze de jongeren ook weerbaarder maken. "We moeten hen leren beter met dit soort video's om te gaan. De overheid kan de sociale media ook gebruiken om positief rijgedrag te promoten", zegt Willems.
