De zoo in Kiev is een van de plaatsen waar de energiecrisis zich laat voelen in Oekraïne. Verzorgers hebben de dieren warm gehouden met houtkachels tijdens de ijzige kou van de afgelopen weken. Maar de energiecrisis is nog niet voorbij.
Viktoria gooit een blok hout bij op een grote kachel, die verwarmt het verblijf van olifant Horras in de zoo van Kiev.
De voorbije anderhalve maand was het bitterkoud in Oekraïne: temperaturen die vaak tot min twintig graden zakten. Rusland bombardeerde tegelijk massaal energie-infrastructuur, waardoor veel Oekraïners vaak in het donker en in de kou zaten.
De verzorgers van de zoo in Kiev hebben daarom de klok rond gewerkt om de dieren die dat nodig hadden, warm te houden.
“We wisselden elkaar constant af”, vertelt Viktoria. Zo bleef de kachel heel de nacht branden.
“Verwarming is cruciaal voor dieren”, vertelt zoodirecteur Kyrylo. We staan bij het verblijf van Tony, boegbeeld van de zoo in Kiev, en de enige gorilla in heel Oekraïne. Ook daar is een houtkachel geïnstalleerd.
"Deze ruimte verliest z’n warmte op drie uur.” De zoo werkte daarom een regeling uit waarbij medewerkers steeds twee volledige dagen kwamen werken, en dan twee dagen thuis waren. “De moeilijkste periode lijkt achter de rug, maar het is zwaar geweest.”
Al is de energiecrisis zeker nog niet voorbij. Ook tijdens mijn bezoek valt een deel van het licht uit en zitten sommige dieren in het donker. Generatoren houden de noodverlichting aan.
Impact van Russische aanvallen
Valentina is hoofdverzorgster van de apen. Ik vraag haar of die soms bang worden door de Russische raket- en drone-aanvallen. “Ze reageren er niet op”, zegt ze. “Ze zijn het al gewoon.” Voor de medewerkers is dat anders natuurlijk, “maar we komen toch gewoon werken”, zegt ze.
Al kan dat soms gevaarlijk zijn. De zoo heeft geen schuilkelder voor de verzorgers, want die blijven tijdens het luchtalarm in buurt van de dierenverblijven. Elke nacht zijn ook twee medewerkers van wacht per afdeling. De zoo draaiende houden in tijden van oorlog vraagt dus heel wat van het personeel.
Is zo veel tijd en moeite steken in de zorg voor dieren dan niet een beetje banaal, terwijl de bevolking zo afziet? Directeur Kyrylo vindt van niet: “Dieren zijn als kleine kinderen of oudere mensen, die niet voor zichzelf kunnen zorgen. De houding die je aanneemt tegenover zwakkeren, zegt veel over de kracht van je maatschappij.”
Tegelijk is de zoo ook een plek waar mensen emotioneel herstel kunnen vinden in deze moeilijke tijd, klinkt het.
Olifantenverzorgster Viktoria zegt dat ook: “Mensen komen hier op een bankje zitten en gewoon naar de dieren kijken. Je ziet ze mentaal uitrusten.”
Zelf doet ze haar werk ook met hart en ziel. “We houden vol, net als iedereen in Oekraïne doet. We zijn een sterk land.”
