Met de start van proces tegen 3M: wanneer worden eerste tuinen afgegraven in Zwijndrecht? 

Nadat 3M eind 2024 de productie van de chemische stoffen volledig stopzette, verschuift de focus nu naar de grootschalige sanering van de bodem. Voor de buurtbewoners in de meest vervuilde zones is er eindelijk meer duidelijkheid over wanneer de graafmachines effectief voor de deur staan.

De voorbereidingen van de saneringswerken werden eind vorig jaar al zichtbaar in het straatbeeld. Zo startte in november de bouw van een tijdelijke brug over de E34. Die is noodzakelijk om het zware werfverkeer en de afvoer van de vervuilde gronden vlot te laten verlopen zonder de lokale wegen te overbelasten.

De eigenlijke afgraving van de tuinen in de 'rode zone' (nvdr. op de kaart eerder donkeroranje), binnen een straal van 5 kilometer rond de fabriek, was aanvankelijk gepland voor midden 2026. Maar volgens Jan Verheyen van afvalstoffenbedrijf OVAM schuift die timing wellicht op naar het einde van dit jaar. 

Voor wie in de rode zone woont, is de afgraving dus verplicht. Dat betekent dat alle blootliggende stukken grond worden vervangen door propere grond. Verharde delen, zoals terrassen, worden niet aangepakt. 

Voor inwoners in de paarse zone, waar enkel moestuinen en kippenrennen worden aangepakt, is de timing minder concreet door lopende beroepsprocedures tegen het bodemsaneringsproject. OVAM raadt inwoners wel sterk aan om die sanering aan te vragen, ook wie van plan is om een moestuin of kippenren aan te leggen.

Op de fabriekssite van 3M zelf, die deel uitmaakt van de oranje zone, wordt momenteel al vervuild grondwater opgevangen en gezuiverd via pompputten. Het bedrijf heeft tot juni de tijd om een integraal plan van aanpak in te dienen voor de volledige sanering van dat stuk grond én de nabijgelegen Palingbeek. 

Ook voor de rest van de oranje zone (landbouw- en natuurgebieden) moet 3M een plan opmaken om de vervuiling uit de grond te halen. Voor de opmaak van dat plan heeft het bedrijf de tijd tot 2027.