Van Jack Sparrow tot eigenzinnige 'Le sacre du printemps': dit is theatermaker Benjamin Abel Meirhaeghe

Het zijn 3 opvallende muzikale creaties, die telkens een klassiek werk als uitgangspunt hebben. Vorig najaar ging 'Chapters of celebration' in première. 

Vanaf vanavond is 'A rite of spring' te zien, een eigenzinnige bewerking van 'Le sacre du printemps' van componist Igor Stravinsky en choreograaf Vaslav Nijinsky. Werken eraan mee: drummer Lander Gyselinck en 3 vrouwelijke performers: Sophia Rodriguez, Charly Ange Fogaroli en Courtney May Robertson. De performance wordt aangekondigd als "een eerbetoon aan een klassieker, maar ook een radicaal verslag van vrouwelijke offers vandaag".

Eind april volgt nog 'Give up, old ghosts', dat draait rond het onvoltooide 'Requiem' van Mozart, een remake van een voorstelling die hij vorig jaar voor het Schauspielhaus Bochum maakte. 

Meirhaeghe wordt omschreven als operavernieuwer en tegendraadse theatermaker. De liefde voor klassieke muziek ontwikkelt hij van jongs af aan. Hij komt niet uit een kunstzinnig gezin, maar een verzamelcd met klassieke muziek draait hij wel grijs. "Ik hield van de pathos en de grootsheid van die muziek", vertelt hij vorig jaar aan Friedl' Lesage in 'Touché'. 

Hij groeit op in Eine bij Oudenaarde. Zijn ouders vormen een nieuw samengesteld gezin en hebben allebei al kinderen. Zelf is hij een "liefdesbaby", zegt hij, een "gewild ongelukje". 

De drang naar het podium is er ook al op jonge leeftijd. Hij ontwikkelt een fascinatie voor het personage Jack Sparrow (rol van Johnny Depp) uit 'Pirates of the Caribbean'. Meirhaeghe speelt hem zelfs op het schoolfeest in het 6e leerjaar. 

"Het verwijfde, de geste, de arrogantie van dat personage vond ik als bedeesde jongen fantastisch", legt hij uit. "Die figuur heeft mij doen openbloeien." Als kind heeft hij immers lang het gevoel dat hij er niet bij hoort en wordt hij soms uitgelachen. 

Op de middelbare school vindt hij zijn eigen weg wanneer hij op zijn 15e gaat studeren aan de kunsthumaniora in Gent. "Ik leerde er om radicaal voor mijn ding te gaan", vertelt hij in 2022 in De Standaard Weekblad. "Ik heb veel moed gehaald uit die periode." 

Hoewel Meirhaeghe geen geschoolde zanger is, heeft hij een bijzondere zangstem. Noten lezen kan hij niet. Hij wordt vaak omschreven als een selfmade contratenor (een mannelijke zanger met een zeer hoge stem). 

Die zangstem ontdekt hij heel toevallig. "Op de middelbare school deed ik in de gang geregeld een brandalarm na, mijn stem was toen heel hoog", vertelt hij in 'Touché'. "Een leerkracht zei me dat ik het 'Ave Maria' van Schubert eens moest proberen te zingen. Zo heb ik de liefde voor mijn eigen stem ontdekt." 

Na de kunsthumaniora trekt hij naar de Toneelacademie van Maastricht. In 2018 studeert hij er af met 'The ballet', een voorstelling die hij samen met zijn geliefde en muze, balletdanser Emiel Vandenberghe, gemaakt en gespeeld heeft. Ze zullen daarna nog vaker samenwerken.

Hun liefdesbreuk verwerkt Meirhaeghe ook in een voorstelling. 'Ode to a love lost' is zijn eerste creatie voor Toneelhuis in Antwerpen.  

In zijn werk verweeft hij elementen uit opera met pop, elektronica, ballet en performance. Die vermenging van genres lokt ook mensen naar de theaterzaal die daar normaal misschien niet komen. 

In 2020 pakt hij uit met 'A revue', een voorstelling die hij zelf omschrijft als "een retro-futuristisch cabaret". De voorstelling wordt geselecteerd voor het TheaterFestival 2021. 

Al krijgt hij niet altijd en overal lof. "Iets creëren, is altijd zoeken", benadrukt hij. "Soms mislukt dat en in mijn geval is dat dan soms op een grote scène." 

Al is dat voor hem niet problematisch. "Ik koester het falen en het niet-perfecte", zegt hij ook in Touché. "En ik denk een hele generatie met mij." 

Dat mensen soms de zaal verlaten of dat er negatieve recensies volgen, hoort er voor hem bij. "De gedachte dat een publiek kan revolteren vind ik goed, ik vind ons wel redelijk braaf, ik mis polemiek", zei hij daarover vorige week nog in 'Pompidou' op Klara. "In Parijs is dat tijdens mijn voorstelling 'Madrigals' wel gebeurd en ik vind dat wel oké."

Meirhaeghe vindt het belangrijk dat oeroude verhalen en klassieke muziek een nieuwe invulling krijgen. Die moet volgens hem "bevrijd worden uit het juk van de traditie", staat er op de website van Toneelhuis, waar hij sinds 2022 deel uitmaakt van de artistieke leiding. Dat artistiek leiderschap deelt hij trouwens met Lisaboa Houbrechts, Görges Ocloo, FC Bergman en Olympique Dramatique.

De keuze om 'Le sacre du printemps' uit 1913 aan te pakken, past ook in die visie. "Ik wilde teruggaan naar een soort oerritueel, waar ik in mijn eigen werk ook tegenaan schurk", vertelt hij in 'Pompidou'.

"Ik voel dezelfde tendens om in de toekomst te kijken met iets heel oers, dus wilde ik mij er toch aan wagen. Dit stuk moet door handen blijven gaan, zodat het blijft leven." 

Tegelijk is elke nieuwe voorstelling en alles wat hij doet een zoektocht naar zichzelf. "Wie ben ik in deze soms toch wel fucked up wereld", stelt Meirhaeghe in 'Touché'. 

De performers met wie hij samenwerkt, moeten hem daarom ook inspireren. "Ik wil mensen ook leren kennen via mijn werk. Maar ik cast wel graag mensen met wie ik me verbonden voel." 

Dat er dit seizoen 3 grote voorstellingen van hem in première gaan, is iets wat hij nu "denkt nodig te hebben". "De middelen zijn schaars, je neemt plaats in", beseft hij. "Maar ik probeer die plaats ook met anderen te delen en mij bewust te zijn van mijn privileges, van het feit dat ik er toegang toe heb."