De voormalige Britse prins Andrew, de broer van koning Charles, werd vandaag opgepakt voor verhoor. Hij wordt ervan verdacht vertrouwelijke documenten te hebben gelekt aan de Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein. Wat weten we al over het onderzoek en wat waren de banden tussen Andrew Mountbatten-Windsor en Epstein?
Na "hoogst uitzonderlijke" arrestatie van Britse ex-prins Andrew: wat weten we over het onderzoek en wat hangt hem boven het hoofd?
1. Wat weten we al over het politie-onderzoek?
Andrew werd vanochtend vroeg door de politie van Thames Valley opgepakt op verdenking van wangedrag in een openbare functie. Rond 20.30 uur werd hij vrijgelaten, in afwachting van verder onderzoek. Dat meldde de politie zonder de man bij naam te noemen.
Speurders onderzoeken of Andrew tijdens zijn periode als handelsgezant (2001–2011) vertrouwelijke regeringsinformatie heeft gedeeld met de Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein — een functie die onder een strikte geheimhoudingsplicht valt.
"Als prins reisde hij 10 jaar lang de wereld rond om het Britse bedrijfsleven te promoten", zegt correspondent Lia van Bekhoven. "Andrew zou verslagen en details van die reizen hebben doorgestuurd naar Epstein en enkele andere bankiers en financiers. Dat blijkt uit de zogenoemde Epstein-bestanden die recent zijn vrijgegeven door het Amerikaanse ministerie van Justitie. Dat is een zware overtreding."
Er werden huiszoekingen uitgevoerd in (voormalige) woningen van de ex-prins in Berkshire en Norfolk. "De politie is op zoek naar informatie: op harde schijven, telefoons, laptops, noem maar op. Op grond daarvan zal beslist worden of er voldoende elementen zijn voor verdere vervolging", duidt Lia van Bekhoven.
"Voor alle duidelijkheid: deze arrestatie had dus niets te maken met onderzoek naar seksueel misbruik of pedofilie", verduidelijkt Ivan Ollevier.
De politie van Thames Valley heeft eerder wel al aangegeven dat ze afzonderlijk onderzoek voert naar beschuldigingen dat, naast Virginia Guiffre, nog een 2e vrouw door Epstein naar het Verenigd Koninkrijk is gestuurd voor een 'seksuele ontmoeting' met Andrew. Die ontmoeting zou plaatsgevonden hebben in zijn voormalige woning, Royal Lodge in Windsor.
2. Hoe uitzonderlijk is de arrestatie van een lid van de Britse koninklijke familie?
"Eerlijk gezegd heb ik nog nooit iets van deze omvang meegemaakt", zegt Verenigd Koninkrijk-kenner en journalist Ivan Ollevier. "Vergeet niet: dit is de broer van de Britse koning, een voormalige prins en hertog. Dat zo iemand gearresteerd wordt, is ongezien."
Ook correspondent Lia van Bekhoven noemt de politie-inval op het landgoed Sandringham uitzonderlijk. "Je moet eeuwen teruggaan om iemand zo dicht bij de troon te vinden die werd opgepakt. Dat was Charles I in de 17e eeuw — en die werd geëxecuteerd."
Opvallend is ook de timing: Andrew Mountbatten-Windsor werd vanochtend vroeg om 9 uur Belgische tijd opgepakt in Wood Farm, op het domein van Sandringham — uitgerekend op zijn 66e verjaardag. Hij verblijft daar sinds hij uit zijn publieke functies werd ontheven.
3. Wat was de relatie tussen Andrew en Jeffrey Epstein?
Andrews naam duikt al jaren op in dossiers rond de Amerikaanse miljardair Jeffrey Epstein. Die werd in 2019 in de Verenigde Staten gearresteerd op verdenking van grootschalig misbruik van minderjarigen en mensenhandel. Tot een proces kwam het niet: Epstein pleegde zelfmoord in zijn cel.
De bom barstte voor Andrew in 2015 toen Virginia Giuffre, een van Epsteins slachtoffers, Andrew publiekelijk beschuldigde. Ze verklaarde dat ze als tiener door Epstein aan hem was "uitgeleend" voor seksueel misbruik.
Andrew heeft die beschuldigingen altijd ontkend en zijn contacten met Epstein geminimaliseerd. Intussen heeft dus ook een 2e vrouw verklaard dat zij door Epstein naar het Verenigd Koninkrijk zou zijn gestuurd voor een seksuele ontmoeting met Andrew.
In recent vrijgegeven documenten duikt Andrews naam opnieuw op, onder meer in e-mailverkeer met Epstein uit 2010. Ook circuleren foto’s waarop hij intiem poseert met een vrouw van wie het gezicht onherkenbaar is gemaakt.
In oktober vorig jaar nam koning Charles zijn broer alle militaire titels en beschermheerschappen af. Sindsdien vervult hij geen publieke functies meer en moest hij zijn residentie Royal Lodge verlaten.
De Britse premier Keir Starmer wil dat Andrew voor het Amerikaanse Congres getuigt over wat hij weet van Epsteins misdaden. Congresleden dringen daar al maanden op aan, maar Andrew heeft nog niet gereageerd op dat verzoek.
4. Wat betekent dit voor het Britse koningshuis?
"Dit veroorzaakt hoe dan ook reputatieschade voor de koninklijke familie", zegt Ivan Ollevier. "En ook voor koning Charles persoonlijk. Er rijzen opnieuw vragen: wist hij iets over het gedrag van zijn broer? En hoe lang al?"
"De Britse koninklijke familie heeft de voorbije maanden duidelijk afstand proberen te nemen van Andrew door zijn titels af te nemen. Maar veel Britten vinden dat het koningshuis nog heel wat uit te leggen heeft."
"Door die titels te ontnemen, heeft de koning de weg vrijgemaakt voor deze arrestatie", zegt Lia Van Bekhoven. "Daarmee zei Charles ook heel duidelijk: ik heb helemaal niets meer met mijn broer te maken. Hij gooide hem onder de koets. Dat deed hij natuurlijk ook om het koningshuis te beschermen."
Intussen heeft koning Charles met een persbericht gereageerd op de arrestatie van zijn broer. Hij schrijft dat "justitie haar werk moet doen" nadat hij zei met "diepe bezorgdheid" kennis te hebben genomen van de arrestatie van zijn jongere broer. Ook prins William en prinses Kate hebben aangegeven die verklaring van de koning te steunen.
5. Wat hangt Andrew boven het hoofd?
Als Andrew effectief veroordeeld wordt voor wangedrag in een openbaar ambt, riskeert hij in het uiterste geval een levenslange gevangenisstraf. "Maar dat hij gearresteerd is, betekent niet dat Andrew dadelijk in de cel belandt", zegt Ivan Ollevier.
"Het Britse rechtssysteem werkt anders dan het onze. Andrew wordt verhoord 'under caution', wat je kunt vergelijken met een verhoor onder verdenking bij ons." Volgens de Britse wetgeving mag de politie verdachten doorgaans niet langer dan 24 uur vasthouden zonder dat ze formeel in staat van beschuldiging worden gesteld. Verdachten kunnen maximaal 96 uur worden vastgehouden, maar alleen als een rechtbank daarvoor een verlenging toestaat.
Zoals Lia van Bekhoven voorspelde, werd Andrew vanavond alweer vrijgelaten, in afwachting van verder onderzoek.
De correspondente denkt evenwel dat de zaak lang kan aanslepen. "De informatie die de politie kan verzamelen bij de huiszoekingen, zal de komende weken en maanden verder onderzocht worden. Op basis daarvan moet de politie oordelen of ze een voldoende onderbouwde zaak hebben.
"Pas nadien, als de aanklager oordeelt dat er een kans is dat Andrew in een rechtszaak schuldig kan worden bevonden, kan er echt overgegaan worden tot een proces. En als het tot een rechtszaak komt, is het jaren wachten op een uitspraak."
