Het "antisemitisch onderzoek" waarnaar de Amerikaanse ambassadeur Bill White verwijst in zijn felbesproken uithaal op X, lijkt te gaan over een onderzoek van het Antwerpse parket naar mogelijke illegale besnijdenissen. Dat de ambassadeur zich daar zo nadrukkelijk over uitlaat, verrast seksuologe en politica Goedele Liekens (Anders), die de praktijk al jaren aanklaagt. Zij wijst naar N‑VA‑kamerlid Michael Freilich: die zou de Amerikaanse regering hebben aangespoord om druk uit te oefenen. Freilich ontkent dat.
Na diplomatieke rel: over welk "antisemitisch" onderzoek gaat het? En hoe kwam het tot bij Amerikaanse ambassadeur?
Kasper Nollet
Gepubliceerd:
In de lange post op X waarin de Amerikaanse ambassadeur in ons land fors uithaalt naar minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit), roept hij ons land ook op om te stoppen met de "belachelijke en antisemitische vervolging van 3 joodse besnijders in Antwerpen". "Zij voeren alleen maar uit waarvoor ze al duizenden jaren zijn opgeleid", schrijft Bill White.
Waarover heeft hij het? De tweet lijkt te verwijzen naar een gerechtelijk onderzoek dat het Antwerpse parket al een aantal jaren voert naar mogelijk illegale besnijdenissen door enkele Antwerpse moheels.
Een mohel (of moheel) is een speciaal opgeleide joodse besnijder die de 'briet mila', de rituele besnijdenis binnen het joodse geloof, uitvoert bij pasgeboren jongens op de 8e dag na de geboorte.
Een mannenbesnijdenis uitvoeren om niet-medische redenen is in ons land immers niet verboden, maar moet wel gebeuren met tussenkomst van een arts.
Huiszoeking bij 3 rabbijnen
De praktijken kwamen in 2023 voor het eerst onder de aandacht toen de dissidente rabbijn Moshe Aryeh Friedman klacht indiende tegen 'metzitzah b’peh', een omstreden vorm van rituele besnijdenis die afwijkt van de klassieke brit mila. Volgens Friedman zouden sommige mohels tijdens die ingreep het bloed van de wonde met de mond wegzuigen. Het gebruik staat al langer ter discussie binnen de joodse gemeenschap.
Ik heb de Amerikanen gevraagd om ons te helpen nadenken over een correct wettelijk kader
Michael Freilich, kamerlid voor N-VA, aan De Standaard
Friedmans klacht loopt nog en ook het Antwerpse parket voert nog steeds een eigen gerechtelijk onderzoek. Dat bevestigt woordvoerder Kristof Aerts. In mei 2025 leidde het dossier al tot 3 huiszoekingen op verschillende locaties in Antwerpen. Speurders namen onder meer messen in beslag en vroegen lijsten op van kinderen die recent besneden waren.
Volgens Gazet van Antwerpen werden toen ook de woningen onderzocht van 2 prominente Antwerpse mohels: rabbijn Aharon Eckstein, een van de bekendste rituele besnijders in de stad, en rabbijn Moshe David Landau, die eveneens al jarenlang actief is binnen de orthodox-joodse gemeenschap.
Luister hier naar het interview met Goedele Liekens (Anders) in De Ochtend op Radio 1
Liet Michael Freilich (N-VA) druk zetten?
Maar hoe belandde deze Antwerpse zaak op het bureau van de Amerikaanse ambassadeur, en waarom spreekt hij zich net nu uit? Volgens seksuologe en politica Goedele Liekens (Anders), die met haar vzw RAFA al jaren actie voert tegen onveilige jongensbesnijdenissen, ligt de link bij N‑VA‑kamerlid Michael Freilich.
In De Ochtend op Radio 1 verwijst ze naar uitspraken die Freilich, zelf jood en voormalig hoofdredacteur van Joods Actueel, zou hebben gedaan in het joodse magazine Der Yid. "Hij heeft daar gezegd dat hij in Washington met hooggeplaatste adviseurs zou spreken om druk uit te oefenen om het onderzoek te stoppen, en dat hij ook Europese ambtenaren zou benaderen. Dat is bemoeienis met een onafhankelijk gerechtelijk onderzoek", zegt Liekens.
Freilich was in mei 2025 inderdaad in Washington, precies op het moment dat in Antwerpen de huiszoekingen plaatsvonden. "Ik ben daar toen op aangesproken", reageert hij in De Standaard. "Ik heb de Amerikanen gevraagd om ons te helpen nadenken over een correct wettelijk kader, omdat besnijdenis in de Verenigde Staten ingeburgerd is."
"Bill White heb ik nooit ontmoet of gesproken, zijn demarche staat hier volledig los van", laat Freilich weten in een schriftelijke reactie aan VRT NWS. "Er is door mij nooit gevraagd om druk te zetten, wel om naar een oplossing te zoeken."
"Als lid van de Joodse gemeenschap én als parlementslid wil ik zoeken naar oplossingen die zowel de godsdienstvrijheid respecteren als beantwoorden aan de hoogste medische standaarden. Uiteindelijk gaat het precies daar om: een evenwicht vinden waarbij beide principes maximaal worden gewaarborgd", schrijft hij nog.
Maar over de zaak in kwestie wil hij zich verder niet uitspreken: "Ik respecteer als Kamerlid uiteraard volledig de scheiding der machten", benadrukt Freilich.
Toch heeft het dossier al enkele weken een duidelijke diplomatieke dimensie. Volgens De Standaard vond 2 weken geleden een ontmoeting plaats tussen de Amerikaanse ambassadeur White en het kabinet van minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke. Tijdens dat gesprek kwam ook het dossier van de rituele besnijdenissen ter sprake.
