De corruptie in ons land neemt stilaan toe. Daarvoor waarschuwt de ngo Transparency International. De plaats van België in de ranking van minst corrupte landen stagneert. Daarom is het hoognodig om snel het tij te keren. "De fundamentele principes van goed bestuur, het algemeen belang, gelijkheid en rechtvaardigheid worden met de voeten getreden."
Politici en het gerechtelijk apparaat kleuren steeds vaker buiten de lijntjes, klinkt het in een nieuw rapport . België staat op plaats 21 in de top van de internationale Corruption Perceptions Index. Dat is dezelfde positie als vorig jaar, maar sinds 2016 zijn we er wel flink op achteruitgegaan.
Transparancy International (TI) geeft scores van 0 (extreem corrupt) tot 100 (zeer proper). De ngo baseert zich voor die score op gesprekken met bedrijven en experts en hanteert een wetenschappelijk onderbouwde methode.
10 jaar geleden scoorde België nog 77 punten, in 2025 zijn dat er slechts 69. Met andere woorden: volgens de ngo glijdt ons land langzaamaan af in een moeras van corruptie. De ngo noteert bovendien fijntjes dat experts niet inzien hoe dit snel en effectief te veranderen is.
Bijna dagelijks berichten de media over machtige personen in de politiek, de ambtenarij of het gerechtelijk apparaat die hun macht misbruiken voor persoonlijk gewin
Transparancy International
De dalende score is geen verrassing, klinkt het. "Bijna dagelijks berichten de media over machtige personen in de politiek, de ambtenarij of het gerechtelijk apparaat die hun macht misbruiken voor persoonlijk gewin", klinkt het. De fundamentele principes van goed bestuur, het algemeen belang, gelijkheid en rechtvaardigheid worden met de voeten getreden. Dat berokkent schade aan mensen en het milieu en ondermijnt bovendien het vertrouwen in openbare instellingen.
De analyse van TI wordt volgens de ngo kracht bijgezet door eerdere internationale studies, zoals die van GRECO, een anticorruptieoverleg binnen de Raad van Europa.
Om het tij te keren moeten politici en ambtenaren de daad bij het woord voegen, klinkt het, en bovenal ethisch leiderschap uitdragen. Er moet strengere regelgeving komen over lobbywerk, het aanvaarden van geschenken en het cumuleren van mandaten. Bovendien moeten er controlemechanismen komen die deze maatregelen opvolgen. Ook het bredere middenveld en de media hebben een rol te spelen in het blootleggen van corruptie.
VS onder Trump "aanjager van corruptie"
De EU buigt zich momenteel over nieuwe wetgeving die lidstaten moet verplichten een anticorruptieplan op te stellen. Mogelijk kan ook dat soelaas bieden.
De Verenigde Staten staan op plaats 30. Volgens de opstellers van de lijst is het land in 2025 met Donald Trump in het Witte Huis "veranderd van een bestrijder van corruptie wereldwijd naar een aanjager daarvan". TI maakt zich grote zorgen over "het inzetten van politieke druk om pers en maatschappelijke organisaties monddood te maken, het normaliseren van belangenconflicten en transactionele politiek, en het ondermijnen van de onafhankelijke rechtspraak".
Meerdere ontwikkelde democratieën staan er op de ranglijst tegenwoordig slechter voor dan 10 jaar geleden. In deze periode verloor Nederland 5 punten (van 83 naar 78), het Verenigd Koninkrijk 11 en België 8. Ook voor Nederland is het huidige niveau het laagste ooit.
Denemarken voert de lijst aan met 89 punten, op de voet gevolgd door Finland, dat 1 punt minder scoort. Zuid-Soedan en Somalië delen de laatste plaats.
