Israël wil zijn greep op de bezette Westelijke Jordaanoever versterken, met name op de delen die worden bestuurd door de Palestijnse Autoriteit. De Israëlische regering heeft daartoe een reeks maatregelen goedgekeurd, die in strijd zijn met de Oslo-akkoorden uit de jaren 90.
Met nieuwe maatregelen wil Israëlische regering greep versterken op bezette Westelijke Jordaanoever
Minister van Financiën Bezalel Smotrich en minister van Defensie Yisraël Katz hebben de maatregelen bekendgemaakt in een gezamenlijk persbericht.
Volgens dat persbericht zijn de maatregelen bedoeld "om de juridische en burgerlijke realiteit op de Westelijke Jordaanoever fundamenteel te veranderen".
De plannen van de Israëlische regering zijn in strijd met de Oslo-akkoorden uit de jaren 90 tussen Israël en de Palestijnen. Beide partijen legden toen vast dat de Westelijke Jordaanoever tijdelijk zou worden verdeeld in A-, B- en C-gebied.
In A-gebied heeft de Palestijnse Autoriteit het burgerlijke en militaire gezag, in B-gebied alleen het burgerlijk bestuur. Het C-gebied valt onder het burgerlijke en militaire gezag van Israël.
Wat hebben de nieuwe maatregelen te betekenen?
Israël bezet de Westelijke Jordaanoever illegaal sinds de Zesdaagse Oorlog van 1967. Volgens de nieuwe maatregelen moeten voorschriften uit de tijd vóór 1967 - toen Jordanië het gebied bestuurde - worden afgeschaft. Die voorschriften verboden Israëli's grond te kopen in het gebied.
De nieuwe maatregelen moeten Israël ook in staat stellen de controle over te nemen over bepaalde religieuze sites, zelfs wanneer die liggen in gebied dat wordt bestuurd door de Palestijnse Autoriteit.
Het gaat onder meer om de Grot van de Patriarchen en de moskee van Ibrahim in Hebron, een heilige plaats voor de 3 monotheïstische godsdiensten, en het graf van Rachel in Bethlehem.
Daarnaast moet het ook makkelijker worden voor Israëlische kolonisten om te bouwen in Hebron, een Palestijnse stad in het B-gebied. Tot nu moesten zowel de Palestijnse als de Israëlische autoriteiten daar goedkeuring geven voor de bouwplannen. Volgens de maatregelen is enkel de goedkeuring van Israëlische zijde nodig.
"We versterken onze wortels in alle gebieden van het Land van Israël en begraven het idee van een Palestijnse staat", zegt de extremistische minister van Financiën Bezalel Smotrich, zelf een kolonist.
Israëlische nederzettingen?
Israël veroverde de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem, net als de Gazastrook, tijdens de Zesdaagse Oorlog van 1967.
Op de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever en in Oost-Jeruzalem wonen intussen zo'n 700.000 Israëlische kolonisten, te midden van zowat 3 miljoen Palestijnen.
Ze wonen in nederzettingen die erkend zijn door de Israëlische overheid, maar illegaal zijn volgens het internationale recht.
Een bezettingsmacht mag geen eigen bevolking op bezet gebied onderbrengen. Volgens een uitspraak van het Internationaal Gerechtshof, dat door Israël niet wordt erkend, moeten de nederzettingen onmiddellijk worden ontmanteld.
De Verenigde Naties zien de nederzettingen ook als een grote hindernis voor een vredesakkoord. Door de nederzettingen hebben de Palestijnen steeds minder aaneengesloten gebied, waardoor een tweestatenoplossing - met Israël en een onafhankelijke Palestijnse staat - wordt ondermijnd.
De voorbije jaren is het aantal Israëlische nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever sterk toegenomen. Hetzelfde geldt voor het geweld door kolonisten. In januari is een recordaantal Palestijnen - minstens 694 - verdreven. Dat blijkt uit cijfers van het VN-Bureau voor de Coördinatie van Humanitaire Aangelegenheden (OCHA), dat gegevens van verschillende VN-agentschappen verzamelt.
"Schending van het internationaal recht"
Het Palestijnse presidentschap in Ramallah veroordeelt de maatregelen en zegt dat ze bedoeld zijn om "de pogingen tot annexatie van de bezette Westelijke Jordaanoever te intensiveren".
Ook de ministers van Buitenlandse Zaken van 7 moslimlanden - Saudi-Arabië, Egypte, Turkije, Qatar, Jordanië, de Verenigde Arabische Emiraten, Indonesië en Pakistan - hebben de plannen in een gezamenlijke verklaring scherp veroordeeld.
Ze hekelen het opleggen van "een nieuwe juridische en administratieve realiteit, waardoor pogingen tot illegale annexatie en de verdrijving van het Palestijnse volk worden versneld".
Ook de EU noemt de maatregelen "een nieuwe stap in de verkeerde richting". Een woordvoerder van de Europese diplomatieke dienst (EEAS) wijst erop dat ze "nieuwe realiteiten zouden creëren die in directe tegenspraak zijn met de Oslo-akkoorden."
De woordvoerder herinnerde eraan dat de EU de soevereiniteit van Israël over de sinds 1967 bezette Palestijnse gebieden niet erkent en annexatie illegaal is volgens het internationaal recht. "Daarom zou elke concrete stap in die richting worden beschouwd als een schending van het internationaal recht."
VN-secretaris-generaal Antonio Guterres "waarschuwt dat de huidige gang van zaken, inclusief deze beslissing, de kans op een tweestatenoplossing in gevaar brengt."
